Edvard Bretanus Christiansen

Trandals forfedre

 

 

GENERASNON NR. 1

 

     1.  Edvard Bretanus Christiansen, født 16 sep 1884 på Christiangard, Indre-Trandal i Hjørundfjord; døde 09 okt 1965 på Spjelkavika ved Ålesund.  Han var sønnen til 2. Christian Berntsson og 3. Anna Elisabeth Pedersdatter.  Han gifta seg med (1) Henninge Karoline Andreasdatter.  Hun var født 27 feb 1890 på Haukås i Fræna, og døde på Spjelkavika ved Ålesund.  Hun var datteren til Peder Andreas Hansen og Marit Hansdatter.

 

Litt om Edvard Bretanus Christiansen:

Edvard Bretanus Christiansson Trandal, f 1884, d 1965 i Borgund. G m Henninge Karoline Andreasd Haukås, f i Fræna 1890, d 1975.

Av sønene til Christian vart det Edvard som tok opp odelssak for å få garden attende til slekta, jamvel om han ikkje var så huga på det. Han gav kr 5200 for garden, 2000 meir

enn kva garden kosta 3 år tidlegare. Av den grunn måtte han ta opp eit obligasjonslån i Hjørundfjord Sparebank på kr 2500.

Henninge hadde slett ikkje tenkt seg å verte gardkone, og det vart ei hard omstilling for henne å få ansvaret for både født og gard. Edvard måtte prøve å halde plassen sin som skyttar og notbas, og var borte så mykje det let seg gjere. Ansvaret kom såleis til å kvile på Henninge, sjølv om Christian lenge var god arbeidskar. I 1930-åra prøvde dei seg og litt med revehald.

Født: 1) Argit, f 1911, g 1940 m bygnings-mann Otto P. Meringdal frå Erisfjord, b Spjelkavik. Født. 2) Kristian, f 1913, krigs-siglar, USA. Utvan, s 515. 3) Magda Alida, f 1915, sjukepleiar, g m Odd Gjendem, b Vigra. Født. 4) Mathias Ingvald, f 1917, møbel-snikkar, g m Petra Alme, b Borgund. Født. 5) Helga Edvarda, f 1920, sjå nedafor. 6) Anny Inga, f 1922, g m møbelsnikkar Sigmund K. Skjåstad, f 1920, d 1974, b Spjelkavik. Født. 7) Elvida Tea, f 1924, g m møbelhandlar Harald P. Bjørlykkehaug, f 1923, b Borgund. Født. 8) Peder Andreas, f 1926, sementfabr. arb, g m Klara K. Skjåstad, f 1930, d 1969, b Spjelkavik. Født. 9) Bjarne Reidar, f 1929, ug, siglar utanriks/ Spjelkavik. 10. Agnes Berta Kristine, f 1932, g m sjåfør Leif K. Skjåstad, f 1922, b Borgund.

Kilder:

Hjørundfjordboka bd.III side 82.

 

Litt om Henninge Karoline Andreasdatter:

Døpt 6. april 1890

.

Barna til Edvard Christiansen og Henninge Andreasdatter er:

                  i.   Argit Trandal, født 16 okt 1911 i Christiangard, Indre-Trandal i Hjørundfjord; døde 1980 i Molde; gift med Otto Petterson Meringdal; født 10 jul 1913 i Meringdal i Eresfjorden; døde 19 okt 1987 i Molde.

 

Notat om Argit Trandal:

Argit Trandal, født 16 oktober 1911 i Trandal i Hjørundfjordringfjorden; døde 1980 i Molde. 

Hun var datteren til 6. Edvard Bretanus Christiansen og 7. Henninge Andreasdatter.

Gfita seg med:

Otto Petterson Meringdal, født 10 juli 1913 i Meringdal i Eresfjorden; døde 19 oktober 1987 i Molde.  Han var sønnen til 4. Petter Pederson Meringdal og 5. Maren Olianna Jonsdatter.

Otto fikk skjøte på bruket av mormora 10. oktober

1934 for 2000 kroner + kår til Guri. Her fora dem

4 melkekyr og 10-12 vinterfora sauer. Av melka

laga dem ost og smør. Som tillegsfor i vårknipa

kom høyverdig for av alm godt med. Idag kan man

se at alle almene i lia på Hoemsetra blei pila i si tid.

Otto var en dyktig fisker og jeger. Han var dyktig

med lystra etter sjøørret og laks. Som binæring

laga Otto tønneband av hassel som han solgte til

Kortgard Tynnefabrikk. Av hasselen blei det i gode år

også mye nøtter som han solgte til forretninger i

Molde. Han høgde også mye ved til dampbåten på

Eikesdalsvatnet. I 1952 flytta han med familien til

Ålesund grunnet med skolegangen for Henny og Gerd.

Karijord forpakta jorda. I Ålesund hadde han forskjellig

arbeid. Kom til  Molde i 1971 og fikk seg arbeid som

forskalingssnekker hos Christie.

Kilder:  Gards og Ættesoge. for Nesset bd.VII s. 346 og Henny Øverland.

 

Argit , kallt Gitta, tjenesgjorde ei stund på Knivsflå i

Geirangerfjorden. Tjente hos Beier i Ålesund som også

hadde sommersted i Eresfjorden hvor Gitta fulgte med, sånn

møtte hun Otto og de gifta seg i april 1940. Det var et

dobbeltbryllup hvor broren Ørger gifta seg med

         Argit og Otto

 
Margit Eriksdatter Alme.

Gitta produserte atskillige mange meter meter med

fillematter. Hun fikk tidlig tak i symaskine. Hun både

karret ,spann og farga garn. Som råstoff til farging

brukte hun mye lav av hassel som ga ei gulbrun farge.

Hun var flink med hendene som også blei brukt til hekling.

strikking, brodering og ikke minst til å lage gode lefser.

Kilder: Henny Øverland.

 

Barna til Otto Meringdal og Argit Trandal er:

 

             

GERD JORUNN MERINGDAL, født 06 januar 1941.

Gerd gikk de 4 første skoleårene ute i Eresfjorden og bodde på den tida

i Meringdalen. De siste årene gikk hun på skole i Spjelkavika ved Ålesund.

Arbeidet først hos frisør, måtte slutte grunnet at arbeidet ga henne eksem.

Reiste til Sverige, Saltsjøbaden, hvor hun arbeidet på et pensjonisthjem.

Fikk seg etterpå arbeid i Oslo, på Kafeen "Bondeheimen" hvor hun traff

sin første mann Rolf Dahl. Med Rolf fikk hun 3 barn.

Gerd Jorun ble skilt og gifta seg på nytt med Tom Husvik. De har bygd

seg hus i Hønefoss og begge arbeider på Statens Kartverk.

Gerd Jorunn

 
Kjøpt se hus Gran på Hadeland.

Kilder:

 Henny Øverland og Marit Dahl Mathisen.

 

Barn:

                            RANDIf. 12/8 1958, hun blei gift med      Ulf Jørgensen, deres barn:    

1)    Olav født 10/1 1981 på Filtvet på Hurumlandet

2)    Ida født 30/1 1987 og 3) Thorstein

  

                              MARIT f. 27/8 1961, hun gifta seg med Svein Mathisen og de har dattera:

1)    Ingrid født 31/1 1990 Havøysund i Troms.

 

                             ANNE f. 7/9 1969, og hun har en  sønn og en  datter:

1)    Kristoffer født 1/9 1988 Frogner

2)    Jeanette født 1995

 

 

HENNY MARIE MERINGDAL, født 22 april 1944 i Hoemsetra Nesset (Eresfjord og Vistdal).  Hun var datteren til  Otto Petterson Meringdal og. Argit Trandal.  Hun gifta seg med ) Omar Øverland 13 april 1963 i Borgund kirke ved Ålesund.  Han var født 21 juni 1942 i Hans Thiis Møllersgt. 10 i Molde.  Han var sønnen til Olav Øverland og Tordis Simonsen.

 

Notat om Henny Marie Meringdal:

Henny er født på Hoemsetra ved Eikesdalsvatnet av foreldrene

Argit Trandal og Otto Merringdal. Hun flytta ut i Olsvika ved Ålesund når hun

skulle begynne på skolen. Etter skolen jobba hun først på en kafe i

Ålesund (Veslestua) (Hun er flink til og lage sildekaker). Arbeidde ei stund

på Vatne ved en konfeksjonsfabr. Reiste etterpå til Molde og begynte på

Høvding Konfeksjonsfabr. som syerske. Etter mange år der slutta hun  og

fikk seg arbeid på kjøkkenet på Bolsøy Alderheim. For tida arbeider hun ved

Bergmo Eldresenter. Henny er rasende flink med sine hender, hun kan ta

2 pinner, et nøste og strikke en "Arran-genser" kun etter hodet uten mønster

frem for seg.

Kilder: Omar Øverland

 

Notat om Omar Øverland:

Etter en middelmådig realskole eksamen drog Omar ut til sjøs som

byssegutt og senere som 2. kokk. Havna senere på sildefisket på

Harøysundet. I ei frihelg i Molde var han så heldig at han traff Henny

Merringdal hans nuværende kone. Arbeidet ca. 1 år i et pølsemakeri.

Henny skaffa han arbeid ved Høvding Konfeksjonsfabrikk, hvor han

 jobba som tilskjærer, presser og de siste årene der som arbeidsleder.

Etter konkurs tok han  AMO-kurs i bygning og maskinteknisk tegning.

Under den skolegangen fikk han hjerneblødning, sendt til Trondheim

for operasjon med heldig utfall. Fikk seg jobb på Bergmoprodukter i

Molde. Jobber der med data for å digitalisere logoer o.l. for gravering,

utforming av brosjyrer og lignende. Etter 10 år på denne arb.plassen

trivest han godt der. Stadig nye utfordringer og oppgaver.

Henny og Omar

 
Interesser: Lokalhistorie, slekt og tegning ved hjelp av data og

botanikk.

Kilder: Omar Øverland

 

Barn til Henny og Omar Øverland:

 

  ANDRÉ født 30. Oktober 1963 i Molde.

Etter skolen arbeidet André ei stund på Høvding Konfeksjonsfabrikk i Molde. Reiste til

Stavanger og hyra seg på skoleskipet Gann i 3 måneder.

Fikk hyre på Cocordia Star som lettmatros og en del i maskina i 13 måneder.

fikk hyre   Nyhammer hvor arbedet i maskina i ca. 6 måneder.

Havna i flyvåpenet i 15 måneder. Arbeidet etterpå i halvt et halvt år på Felleskjøpet o

Molde som sjåfør. Så blei det Glamox i 12 år .Jobba etterpå ei stund som sjauer på kaie ei tid . I det siste har han vært sjåfør for

Kvalheim Vaskeri i Molde.Jobber nå som portør ved sjukehuset i Molde.

Kilder:

André og Omar Øverland.

 

  JO født 26. November 1965 i Molde.

 Jo er gift med Kjerst Nordbø, 2. april 1967.

Jo Er utdannet seg til elktroingeniør igjennom NKI.Under skolegangen om kveldene jobba ha som vikar hos Hewlet Packard. Etter endt utdannelse var han stasjonert i flyvåpenet i Bodø. Etterpå blei det et tre måneders arbeid på Glamox i Molde før han fikk seg fast arbeid ved Hewlet Packard i Oslo.

Arbeidet der ca. 12 år. Nå har han fått seg arbeid hos datafirmaet Adcom i Molde i 1999. Har bygd seg hus i Nordbyen, Molde.

Kilder:

Jo og Omar Øverland.

    Sammen har de barna:

          i)   William Sander født 11. Februar 1995.

        ii)    Kristine Margrethe født 27 juni 1997

       iii)    Pernille født 11. desember 2001

 

KAI født 14/4 1968, er interessert i , friluftsliv, tegning og maling, foto, data,

film. filosofi og samfunn.

I 1985-87 gikk han på Molde videregående skole, fra 1988-89

arbeidet han som produksjonsmedarbeider på Glamox i Molde.

Fra 1989 til 93 tok han ingeniørhøskole med fagene, miljø og planlegging.

Årene 1993 til tok han faget , Institut for by- og regionsplanlegging ved

Norges Tekniske Høgskole, Samtidig tok han grunnfag i sosiologi og

eksamen philisoficum, og fikk graden Candidatus Magistrii.

Etterpå var han vikarlærer i Naturfag/matematikk ved Bergmo

ungdomskole i Molde i et år.

Etter det tok han grunnfag i geografi på NTNU, underviste ei stund

etterpå som lærerassistent ved Berg grunnskole i Trondheim.

For tiden arbeider han som miljø og arealplanlegger i Bjerkreim

kommune som ligger i Rogaland.

Er nå ansatt i Nesodden kommune som arealplanleggingsarkitekt.

Kilder: Kai Øverland.

 

EVA født 14, februar 1972 i Molde.

      Etter gymnaset i Molde som blåruss gikk hun på Møre og Romsdal distrikthøgskole som

høgskolekanditat i sammfunsøkonomi  i et år,. Etterpå reiste hun til Stavanger og ved Rogaland

Høgskolesenter studerte hun samfunfagi. Året etterpå blei det økonomisk/administrative

fag i en 2 års periode ved Høgskolen i Stavanger. I 1995 reiste Eva til Høgskolen i Volda hvor

hun ble etter en toårsperiode  høgskolekandidat i informasjon. Neste mål i 1998 var Universitetet

i Bergen hvor hun for tiden (1999) er i ferd med å ta en hovedfagstudium i mediavitenskap.

Hun ble ferdig med sin hovedfagoppgave: "Politisk reklame i TV og radio.

Hun gjorde det bra og fikk Laud.

Hun var i flere år, i feriene, kjøkkenassistent ved Bolsøy Aldersheim. Et år var hun husvert på

en studentbolig i Stavanger. I to måneder var Eva praksisstudent ved informasjonsavdelinga

Ved Norges forskningsråd. Ved  Odda kommune var hun i et ca. halvt års tid, prosjektleder for

Kommunikasjon og informasjon for omstillingsprosessen i Odda.

Ei stund i 1998 var hun sesong-/sommerhjelp ved kundeservice hos Foto Knutsen AS i Bergen..

I Bergen kommune var hun fra mai-99 og ut året funksjonsassistent for sosionom.

Eva er glad i å synge å har vært tilslutta et studentkor. Som ung deltok hun i leikaringen på

Romsdalsmuseet. Ellers var hun lenge medlem av turnforeninga: "Molde Fjære".

Engasjert i natur og ungdom og er nå aktiv i amnesty internationale.

Kilder:

Eva og Omar Øverland.

 

Notat om Otto Petterson Meringdal:

Otto fikk skjøte på bruket av mormora 10. oktober

1934 for 2000 kroner + kår til Guri. Her fora dem

4 melkekyr og 10-12 vinterfora sauer. Av melka

laga dem ost og smør. Som tillegsfor i vårknipa

kom høyverdig for av alm godt med. Idag kan man

se at alle almene i lia på Hoemsetra blei pila i si tid.

Otto var en dyktig fisker og jeger. Han var dyktig

med lystra etter sjøørret og laks. Som binæring

laga Otto tønneband av hassel som han solgte til

Kortgard Tynnefabrikk. Av hasselen blei det i gode år

også mye nøtter som han solgte til forretninger i

Molde. Han høgde også mye ved til dampbåten på

Eikesdalsvatnet. I 1952 flytta han med familien til

Ålesund grunnet med skolegangen for Henny og Gerd.

Karijord forpakta jorda. I Ålesund hadde han forskjellig

arbeid. Kom til  Molde i 1971 og fikk seg arbeid som

forskalingssnekker hos Christie.

Kilder:  G. og Æ. for Nesset bd.VII s. 346 og Henny Øverland.

 

Lillian og Christian

 
                 ii.   Christian Edvard Trandal, født 13 jul 1913 i Christiangard, Indre-Trandal i Hjørundfjord; døde 02 nov 1989 i Washington County; gift med Lillian Beatrice Bjørkman; født 11 sep 1905; døde 27 mar 1996 i Hennepin, Minnesota.

 

Notat om Christian Edvard Trandal:

Trandal, Kristian Edvardson, f. 1913, stakk til sjøs 8/4 1940, kom med i amerikansk konvoifart og vart torpedert tre gongar. Han var óg med på fire ulike invasjonar. Kona si trefte han på eit hospital i Amerika. Ho heiter Lillian Bjørckman og er dotter til Laura Trandal Bjørckman, og såleis syskenbarnet til Kristian., Født: Henny og Linda. Kristian har ein liten farm ved Minneapolis, samstundes som han er flyplassarbeidar. Han var heime i 1971.Han døde i Minnesota 2.november 1989.

 

Kilder:

"Mot nye heimland" av Ragnar Standal.

 

     iii. .Magda Alida Trandal, født 20 okt 1915 i Christiangard, Indre-Trandal i Hjørundfjord.  Hun var datteren til 2. Edvard Bretanus Christiansen og 3. Henninge Karoline Andreasdatter.

 

                     Notat om Magda Alida Trandal:

                     MAGDA EDVARDSDTR. TRANDAL f. 1915. Sjukepleiar,

                     g.m. Odd Gjendem f. 10/4 1905, d. 1/10 1954. Navigasjonslærar. Vigra.

    Barn:

                a) KJELLAUG ODDSDTR. GJENDEM f. 1937. Husmor,

                    g.m. PEDER BUSET f. 19/4 1926, frå Vartdal. Ingeniør, lektor. Vegsund.

    Barn:

                    1. Odd f. 21/9 1958.

                    2. Raghild f. 20/10 1959.

                    3. Hallgeir f. 6/9 1962.

                    4. Magne f. 22/4 1968.

                b) EINAR ODDSSON GJENDEM f. 1941. Fiskeskipper,

                    g.m. Karin Rindarøy f. 19/10, frå Rindarøy, Romsd. Husmor. Vigra.

   Barrn:

                   1. Marit f. 13/2 1962.

                   2. Inger f. 20/10 1964.

               c) JOSTEIN ODDSSON GJENDEM f. 1944. Bestmann, g.m. Hilde Flaaen f. 25/9      1947, frå Valderøy. Vigra.:

                   1. Odd f. 23/4 1968.

                   2. Ansgar f. 9/10 1971.

Odd og Magda

 
Kilder:

Slekter frå Sledalen bd.I side 58-59.

 

 

                iv.   Mathias Ingvald Trandal, født 14 aug 1917 i Christiangard, Indre-Trandal i Hjørundfjord.

 

Notat om Mathias Ingvald Trandal:

MATHIAS EDVARDSSON TRANDAL f.1917. Møbelsnikkar. Spjelkavik, g.m. Petra Alme f. 4/10 1927, frå Nauste i Romsdal.

Barn:

a) ARNT MATHIASSON TRANDAL f. 1957,

   g.m. Mereann Skavnes f. 8/2 1958, frå Tomrefjord. Født:

   1. Veronika f. 14/3 1980.

 

b) EINAR MATHIASSON TRANDAL f. 1961,

Petra og Mathias

 
    g.m. Lill-Heidi Rand.

    Barn:

    1. Aina Yvonne f. 27/5 1984.

    2. Svein Ove f. 29/10 1986.

Kilder:

Slekter frå Sledalen bd.I side 59.

 

                 v.   Helga Edvarda Trandal, født 18 feb 1920 i Christiangard, Indre-Trandal i Hjørundfjord.

 

Notat om Helga Edvarda Trandal:

Karl Otto Peder Olavsson Storeide, f 1907 i Vanylven, d 1986. G 1945 m Helga Edvardsd Trandal, f 1920.

Karl fekk skøyte på bruket av svigerfar sin. Han hadde styrmannseksamen og vikarierte på rutebåtar og ferjer ved sida av gardsdrifta. Randi Jetmundsd Trandal var oldemor til Karl. Mykje av ansvaret for gardsdrifta og borna fall såleis på Helga når Karl var borte på arbeid. Dei prøvde å lette gardsdrifta med ombygging av geitfjøsen midt i 50-åra, tohjulstraktor 1962 og innearbeidet med vaskemaskin 1960. Hus som ikkje var naudsynte, vart tekne ned, som t.d. stabburet. Jorddyrking prøvde dei og å få tid til. Som attåtnæring vart drive laksenot og fisketurking fram til 60-åra. Det var likevel vanskeleg å få lønsam drift, så ein periode i 1960-åra var garden fråflytt. Ei tid i 1970-åra var Trandal Industrier i gang med teppe-fabrikk.

Barn:

 1) Erling Harald, f 1946, bygnings-ingeniør, g m Anne Sofie Giørtz, f 1952, b Sula.

2) Jan Martin, tv, f 1947, seljar, samb Fia Westin, f 1959 i Stockholm. Født. Overlevde Molaupsulukka. Skreiv saman med faren boka ((Den lengste natten.» 3) Frank Kjell, tv, f 1947, g m Toril Fjeldstad, f 1950 i Oslo. Sjå nedafor. 4) Olav Gerhard, f 1948, sjømann, g sk Synnøve Skodjevåg.. 5) Karin, f 1951, g 1970 m bygnings-snikkar Noralf Giske, f 1947 b Giske. 6) Henny Beate, f 1952. 7) Randi Eline, f 1956, g m Søren Norrby, frå Sverige. Født: Billy, Sindy og Leroy. Randi og Søren bygde hus på garden i 1986, men flytte snart attende til Sverige.

 

Frank med kona Toril og Jan kom attende i 1972 og bygde opp Trandal Industri a/ s som dreiv teppeproduksjon. I 1975 fekk fabrikken vanskar. Verksemda stogga, og eigarane flytte. Per Jarle Trandal, Ytre, kjøpte då fabrikken, men satsa heller på heimegarden og sette ikkje produksjonen i gang att.

 

Erling Karlsson Storeide fekk skøyte på eigedomen 1976, men hadde arbeid andre stader, så han dreiv ikkje garden. Den skøytte han i 1980 til syskena Jan, Frank, Henny og Randi. Sjølve gardsdrifta vart pakta bort til Odd Kåre Naustenget i Trandal Samdrift.

 

Midt i 80-åra vende Jan og Toril saman med Randi og Søren Norrby attende, bygde nye hus og satsa då på fiskeoppdrett. Hjørundfjordrundfjordlaks a/ s er firmanamnet, der Ola Kai-vatn, Sula, har aksjemajoriteten. Frank satsar på røykte fiskeprodukt.

Optimismen var stor før furunkulosetrugsmålet i 1988 sette ein støkk i fiskeoppdrettarane i Hjørundfjord.

Født: 1) Linda Marie, f 1969. 2) Karl Helge, f 1971. 3) Lenita Beate, f 1979.

Kilder:jørundfjordboka bd.III side 82-83.

 

Christian Gaard ligger i den lille sjarmerende bygda Trandal i Hjørundfjord og er kjent for sin gjestfrihet og vakre natur.

    Helga og Karl

 
Gravfunn og fornminne vitner om bosetning fra oldtida. I følge sagaen var Trandal stedet der Jonsvikingene kjempet i slaget ved Hjørundfjordrungavåg. Stedet har ingen veiforbindelse.

Spesialitet: Rikholdig grillmeny med kjøtt og fisk, potetsalat og grønn salat.

Underholdning: Verten underholder gjerne med gitarspill, sang og historier

Aktiviteter: Høysafari med traktor til setra hvor det serveres øl og spekemat. Vertskapet er også gjerne behjelpelig med å lage konkurranser med hesteskokasting, melkespannkasting, styltegåing etc.

 

 

                vi.   Anny Inga Trandal, født 03 apr 1922 i Christiangard, Indre-Trandal i Hjørundfjord.

 

Notat om Anny Inga Trandal:

ANNY EDVARDSDTR. TRANDAL f. 1922,

g.m. Sigmund Sjåstad f.27/8 1920, d. 3/7 1974 frå Hjørundfjord Møbelsnikkar. Spjelkavik.

Barn:

a) KNUT SIGMUNDSSON SJÅSTAD f. 1951. Lektor,

    g.m. Ingunn Skodjevåg,frå Molde. Spjelkavik.

    Barn:

    1. Age f. 13/1 1972.

    2. Linda f. 28/5 1975. 

    3. Knut Erik f. 12/10 1984.

b) SØLVI SIGMUNDSDTR. SJÅSTAD f. 1953, g.m. Bjarne Øvredal f. 29/4 1951.     Bergen. Barn:

Anny og Sigmund

 
    1. Benedikte f. 2/8 1980.

    2. Eirik f. 18/12 1981.

 

 

               vii.   Elvida Thea Trandal, født 25 jun 1924 i Christiangard, Indre-Trandal i Hjørundfjord.

 

Notat om Elvida Thea Trandal:

ELVIDA EDVARDSDTR.TRANDAL f. 1924,

g.m. Harald Edvin Bjørlykkhaug f. 27/7 1923, frå Brattvåg. Møbelhandlar. Ålesund.

Barn:

a) PER EINAR HARALDSSON BJØRLYKKHAUG f. 1949. Fiskar,

    g.sk. Wenche Owensen, frå Kristiansund. Olsvika.

    Barn:

    1. Svein Helge f. 1 /9 1968.

    2. Tonny f. 7/5 1971.

    3. Harald f. 18/9 1976. *

b) OLAV BORGE HARALDSSON BJØRLYKKHAUG f. 1952.Bergningsmann, g.m.     Ase Brungot f. 20/4 1958, frå Godøy. Ålesund.

    Barn:

    1.Ragnhild f. 29/10 1983.

c) ELIN HEIDI HARALDSDTR. BJØRLYKKHAUG f. 1955,

    g.m. Gunnar Kalvø f. 23/2 1953. Båt og motorarbeidar. Vegsund.

    Barn:

    1. Arne Gunnar f. 31/3 1977

    2. Eivind f. 26/1 1982

    3.Linda Marie f. 14/6 1984.

Elvida og Harald

 
Kilder:

Slekter frå Sledalen bd.I side 61.

 

              viii.   Peder Andreas Trandal, født 22 jul 1926 i Christiangard, Indre-Trandal i Hjørundfjord.

 

Notat om Peder Andreas Trandal:

PEDER EDVARDSSON TRANDAL f. 1926. Sementfabr.arb.

g.m. Klara Sjåstad f. 23/3 1930, d. 1/1 1969. Spjelkavik.

Barn:

a) EVA PEDERSDTR. TRANDAL f. 1952,

   g.m. Georg Lervik f. 14/10 1950, frå Smøla. Lærar ved yrkesskule. Snikkar. Frei.

   Barn:

   1. Janne f. 31/1 1972.

   2. Ingunn f. 21/8 1977.

b) REIDUNN PEDERSDTR. TRANDAL f. 1954,

    g.m. Rune Vik f. 7/9 1953, frå Asetranda. Sjåfør. Langevåg. Barn:

1. Anette f. 11/11 1972. 2. Jan Rune f. 29/2 1980. 3. Kjetil f. 2/9 1981. *

c) KJELL PEDERSSON TRANDAL f. 1956. Bygningsmann, g.m. Anne Marie Vedlog     f. 20/8 1960, frå Olden. Vegsund.

Klara og Peder

 
    Barn:

    1. Kristian f. 29/1 1980.

    2. Øystein f. 25/11 1982.

Kilder:

Slekter frå Sledalen bd.I side 61.

 

                ix.   Bjarne Reidar Trandal, født 15 okt 1928 i Christiangard, Indre-Trandal i Hjørundfjord.

 

Notat om Bjarne Reidar Trandal:

Bjarne seilte mane år til sjøs blandt annet som båtsmann.Arbeidet senere som bygningsmann (kranfører). Ugift.

 

                 x.   Agnes Berta Kristine Trandal, født 24 mai 1932 i Christiangard, Indre-Trandal i Hjørundfjord.

 

Notat om Agnes Berta Kristine Trandal:

AGNES EDVARDSDTR. TRANDAL f. 1932,

Bjarne

 
g.m. Leif Sjåstad f. 7/2 1922. Sjåfør. Olsvika.

Barn:

a) KIRSTEN LEIFSDTR. SJÅSTAD f. 1952,

   g.sk.Harry Folkestad , frå Valderøy. g.2.m. Karl Johan Isaksen f. 1/1 1952, frå    Ålesund. Lerstad.

   Barn:

   1. Kristian f. 1/3 1972. 

        Agnes og Leif

 
   2. Hans Erik f. 18/10 1973. 

   3. Ragnhild Elisabet f.27/1 1979. 

   4. Karl Johan f.27/1 1984.

b) EDVARD LEIFSSON SJÅSTAD f. 1955,

   g.m. Hilde Våge f. 4/11 1959. Flisnes, Vegsund.

   Barn:

   1. Hanne f. 1/12 1985, tvilling med

   2. Guro f. 1/12 1985.

 c)LILLIAN LEIFSDTR. SJÅSTAD f. 1964, g.m. Jan Almstadf. 11/10 1960. Fjørå. Født:

   1. Karoline f. 3/10 1985.

Kilder:

Slekter frå Sledalen bd.I side 62.

 

GENERASNON NR. 2

 

     2.  Christian Berntsson, født 17 apr 1846 på Indre-Trandal i Hjøringfjorden; døde 1925 på Indre-Trandal i Hjøringfjorden.  Han var sønnen til 4. Bernt Johannes Christiansson og 5. Ingeborg Lorentse Pedersdatter.  Han gifta seg med 3. Anna Elisabeth Pedersdatter 02 jun 1872.

     3.  Anna Elisabeth Pedersdatter, født 05 jun 1846 på Torbjørngarden bnr.1 Sledalen(Slettedal)i Hjørundfjord; døde 1925 på Indre-Trandal i Hjøringfjorden.  Hun var datteren til 6. Peder Johannes (Andreas) Thorbjørnsson og 7. Berte Marie Knutsdatter.

 

Litt om Christian Berntsson:

Christian Berntsson Trandal, f 1846, d 1925. G 1872 m Anna Elisabet Pedersd Slettedal, f 1846, d 1925.

Christian fekk skøyte på garden for 350 spd og kår til foreldra. Ved folketeljinga ,i 1875 budde det 7 menneske på garden og i tillegg kom plassemannshuslyden. Einar P. Slette-dal tente dei og var samstundes skomakar, og Ingeborg S. Flatnes var budeie. Bernt og Ingeborg hadde eige kårhus. I 1892 stemnde Christian Erik og Peder Rønning inn for forlikskommisjonen av di geitene deira hadde skada 2 av åkrane hans. Christian ville ha 7 kroner for skaden på den eine åkeren og 3,50 for hin. Det ordna dei straks.

Det var i Christian og Anne Elisabet si tid det kom opp nye hus på bruket. I 12-årsalderen hadde Christian sett at det kom ein fonnspir nedmellom stova og løda. Stova stod då ytst. Christian bygde kring 1900 stova innafor løda, ei tidhøveleg bygning med 2 stover og sidekammers, og med gang og kjøken imellom. Lissjestovenden var likevel frå gamlestova, og det svære timberet der skulle vere hogt utpå Neshalsen. Den høge paradetroppa, som skulle finnast på alle framsider av stovene den tida, kom ikkje opp, og sonen Edvard flytte sidan kjøkenet frå baksida til framsida, så dei fekk utsyn. Også løda vart eit moderne bygg, med fjøsar under heile lødelemen.

I 1900 budde der 7 menneske på bruket. Sønene Bernt, Peder og Edvard var heime,

dei to fyrste dreiv som fiskarar. Elles hadde dei den nerveveike Christian M. Skylstad i pleie. Sønene til Christian og Anna Elisabet var meir interesserte i sjøen enn i garden. Dei var ishavsveteranar. I 1909 fekk difor Christian det hugskotet at han skulle selje garden til Johan Jakobsson Vatne, ein av dei som dreiv ullspinneriet på Ytre-Trandal. Kristian var i ungdomen ein brukande felespelar.

Født: 1) Bernt, f 1873, d same dag. 2) Ingeborg Laura, f 1875, d 1971 i USA. Utvan, s 515. 3) Bernt Andreas, f 1878, d 1965 i USA. Utvan, s 515. 4) Peder Johannes Severin, f 1880, d 1963, g m Oline P. Melbø, Vartdal, f 1880, d 1982, b Ålesund, kjend ishavsskipper. Født. Bd 2, s 545. 5) Edvard, f 1882, d same dag. 6) Edvard Bretanus, f 1884, sjå nedafor. 7) Berte Marie Tomasine, f 1887, d 1926, g 1909 m Edvard P. Rønning, sjå Geila. 8) Mathias Johan, f 1890, d 1893.

Kilder:

Hjørundfjordboka bd.III s.81-82

 

Mer om Christian Berntsson og Anna Pedersdatter:

Marriage: 02 jun 1872

    Anna og Christian

 
    

Barna til Christian Berntsson og Anna Pedersdatter er:

                  i.   Ingeborg Laura Christiansdatter, født 1875 på Indre-Trandal i Hjøringfjorden; døde 1971 på USA.

 

Litt om Ingeborg Laura Christiansdatter:

Trandal, (Ingeborg) Laura Kristiansd., f. 1875, utvandra  1900 på heimsend billett, og reisemålet var handelsmann Eilev Slettedal i Dawson, Minnesota. Ho gifte seg med svensken Eric Larson Björckmann , født 1865 på Valø i Sverige . Dei dreiv m. a. ein bifarm. Eric døde 28 juli 1921 i Dawson. Ingeborg  døde i 1971.

Barn :

1)  Aksel Chlarence f. 20/7 1902,

2)  Agnes Beatrice f. 22/1 1904,

3)  Lillian  Beatrice f. 9/11 i Dawson,Minnesota.

    Hun ble gift med sitt søskenbarn Kristian Trandal

     De fikk barna: Henny f. 16 mars 1945 og Linda f. 11 mai 1947

4)  Johan   Erickson Bjørkman f. 8/11 1908

5)  Conrad Erickson Bjørkman f. 8/11 1908

Kilder:

Slekter frå Sledalen bd.I side 51-52.

 

 

                 ii.   Bernt Andreas Christiansen, født 1878 på Indre-Trandal i Hjøringfjorden; døde 1965 på USA.

 

Litt om Bernt Andreas Christiansen:

Trandal, Bernt Andreas Kristianson, f. 1878, utvandra 13/4 1901 saman med Karoline Sæbø og med Minnesota som reisemål.. Han skulle viere gift med ei som ætta frå Barstadvika, Marie, og ha to født med henne, Marion Janette og Arden Kenneth + eit som døde lite. Marie døde truleg kring 1918. Bernt gifte seg andre gong med Hilda Amundson (1900 ? 1961) , trønder, og hadde Harold Amundson og Allen Duane med henne. Bernt døde i 1965. Han stod på ei jarnvareforretning i Dawson, der han også arbeidde på verkstaden.

 

Kilder:

"Mot nye heimland" s.515, av R.Standal

 

Digitalarkivet: Emigrants from Ålesund 1878-1930. [280687/94]

Rettar til dataene: Digitalarkivet

Post 4630-4635 av 15969 totalt i databasen   Nummer Reisedato År Fornavn Etternavn Kjønn Fødeselsår Status Hjemsted Yrke Linje Bestemmelsessted Merknad Billett

4626  192  April 11  1901  Jacobine  Ringset  f  25  ug  Stranden  arb.  Beaverlinj.  Washington     Her 

4627  193  April 13  1901  Elen  Overaa  f  19  ug  Stranden  tjener  Cunardlinj.  Calefornien     Her 

4628  194  April 13  1901  Martinus J.  Moe  m  35  gift  Stranden  gaardbr.  Cunardlinj.  Calefornien  Udv.till.  Her 

4629  195  April 13  1901  Karoline J.  Sæbø  f  20  ug  Hjørundfjord  tjener  Cunardlinj.  Montana     Her 

4630  196  April 13  1901  Berent  Trandal  m  23  ug  Hjørundfjord  arb.  Cunardlinj.  Minnesota  Udv.tilladelse  Her 

4631  197  April 17  1901  Ole H.  Strande  m  19  ug  Vanelven  arb.  Cunardlinj.  Boston  Rodeseddel  Prepaid 

4632  198  April 17  1901  Nils L.  Vikaas  m  26  ug  Veø  arb.  Hvide stj. linj,  Visconsin  Udv.till.  Prepaid 

4633  199  April 17  1901  Ingvald H.  Strand  m  19  ug  Vanelven  arb.  Cunardlinj.  Illinois  Rodeseddel  Her 

4634  200  April 17  1901  Edvin  Aadland  m  20  ug  Aalesund  sømand  Americanl.  Newyork  Patent  Her 

4635  201  April 17  1901  Jens  Grebstad  m  25  gift  Søkelven  sneder  Cunardl.  Washingt.  Udvtill.  Her 

 

 

                iii.   Peder Johannes S. Christiansen, født 1880 på Indre-Trandal i Hjøringfjorden; døde 1963 på Vartdal.

 

Litt om Peder Johannes S. Christiansen:

Ein ishavsgast:

Peder Trandal, son til Anne Elisabet og Christian Trandal, er ein av ishavsfararane. Han er ikkje den Berte Marie Rønning nemner, ho skulle hugse sitt syskjenbarn. Som dei fleste gutane i Hjørundfjord måtte han ut av heimen og søkje si lukke, som vart havet og isen.

 

 
Berre å nemne skutene fortel om mannen som høvde til sitt yrke. Det tok til med "HAVFRUA" i året 1900. På denne var han skyttar. Vidare kjem "UNION" og så frå 1905 skutene han var skipper på: "IDRETT" som forliste same året."VESTERISEN " som han åtte i sjølv. Denne skuta vart ofte nemnd i "Sunnmørsposten". "VESTERISEN" fekk motor mot slutten, og så gjorde dampbåten sitt inntog, D.S. "FOR-LAND" og D.S."ISTIND". I 1929 fekk Peder Trandal diplom med medalje frå "Sel-skapet for De Norske Fiskeriers Fremme. For fortjenestefuld og energisk arbeide vedkommende fiskebedriften." "Vesterisen" med sin skipper og to andre ishavsskuter "Sjøblomsten" og "Havfruen" var med på ei bergingsbragd av den Danske Grønlands-ekspedisjon - Meylius Eriksen. Paal Myklebust skreiv minneord om Peder Trandal i Sunnmørsposten då han døydde i 1963, og om denne bragda: "Dette er eit storverk av dei små Sunnmørsskutene."

I samband med "Idrett's" forlis vart det laga fleire dikt. "Norrøna- visa" er nemnd. I mangel av den tek me med diktet laga av ein av mannskapet. Det er eit akrostikon. Tek du første bokstaven i kvart vers, har du namnet.

Kilder:

Slekter frå Sledalen bd.I side 23.

 

     1         iv.   Edvard Bretanus Christiansen, født 16 sep 1884 på Christiangard, Indre-Trandal i Hjørundfjord; døde 09 okt 1965 på Spjelkavika ved Ålesund; married Henninge Karoline Andreasdatter.

                 v.   Berte Marie Th. Christiansen, født 1887 på Indre-Trandal i Hjøringfjorden; døde 1926 på Ålesund; married Edvard Jacob Pederson; født 1884 på Rønning.

 

Litt om Berte Marie Th. Christiansen:

Trandal, Berte Marie Kristiansd., f. 1887, utvandra 31/5 1905 på heimsend billett. Ho vende heim i september 1907 og gifte seg to år etter med Edvard Jakob Pederson Rønning, f. 1884. Han var fiskar og budsett i ålesund. Født : Peder, Edith, Kristian, Ivar, Adaton og Edbjørg. Berte Marie døde i 1926.

Kilder:

"Mot nye heimland" av Ragnar Standal, side 515.

 

                vi.   Mathias Johan Christiansson, født 1890 på Indre-Trandal i Hjøringfjorden; døde 1893 på Indre-Trandal i Hjøringfjorden.

 

 

GENERASNON NR. 3

 

     4.  Bernt Johannes Christiansson, født 1817 på Indre-Trandal i Hjørundfjorden; døde 1880 på Indre-Trandal i Hjørundfjorden.  Han var sønnen til 8. Christian Jetmundsson og 9. Johanne Jonsdatter.  Han gifta seg med 5. Ingeborg Lorentse Pedersdatter.

     5.  Ingeborg Lorentse Pedersdatter, født 25 mar 1822 på Skylstad br. nr. 2 i Hjørundfjorden; døde på Indre-Trandal i Hjørundfjorden.  Hun var datteren til 10. Peder Monsson og 11. Kari Pedersdatter.

 

Litt om Bernt Johannes Christiansson:

Bernt kjøpte garden av N. Leganger gjennom A. Tonning i 1844 for 200 spd, og vart fyrste sjølveigaren på rundt 200 år. I 1845 budde det 7 menneske på garden, og dei hadde taus og dreng. Dei sådde 6/8 t by, 3/8 t blk, 1/ 8 t havre og 2 t poteter og fødde hest, 5 kyr, 10 sauer, 6 geiter og 1 gris. 10 år etter budde der 9 menneske, og framleis hadde dei taus og dreng. Sånaden var 2 t bygg, 1 t blk, 1/2 t havre og 1 t poteter. Fodnaden hest, 9 kyr, 12 sauer, 18 geiter og 1 gris. Framgangen bade i åkrevidd og krøterhald var stor i denne bolken. I Ara 1846-50 hadde dei brote opp 150 rutealner eller ca. 60 m2. Dette var elles mest einaste garden i Hjørundfjord som sådde mein by enno havre. Bernt og Ingeborg nådde i Benno dei teljing,, den frå 1865. Då var der heile 10 menneske på garden, men i talet fanst og ei plassemannshuslyd på 3, dreng og heimeverande, vaksen son. Elles vantar jordbruksopplysningane nett her.

Kilder:

Hjørundfjordboka bind II side 81.

    

Barna til Bernt Christiansson og Ingeborg Pedersdatter er:

                  i.   Randi Johanne Berntsdatter, født 1843 på Indre-Trandal i Hjørundfjorden; døde 1853.

                 ii.   Karen Johanne Berntsdatter, født 1844 på Indre-Trandal i Hjørundfjorden; døde 1911 på USA.

 

Litt om Karen Johanne Berntsdatter:

Trandal, Karen Johanne Berntsd. Jensen, f. 1844, utvandra frå ålesund i 1904 etter bybrannen saman med dottera Lisa til Milwaukee. Ho hadde vore gift med Anders Andersson Hustad og hadde med han borna Bernt, Anders og Ludvig Karl. Då han døde, gifte ho seg med Johan Jensen, Ålesund. To født med han, Knut og Lisa.

Også Johan døde frå henne, så ho utvandra som enkje. I Milwaukee hadde ho visst fleire av borna sine, m. a. Ludvig Karl, som vart overkøyrd. Ho passa borna hans etter ulukka. Karen døde i 1911.

 

Kilder:

Mot nye heimland.

 

     2         iii.   Christian Berntsson, født 17 apr 1846 på Indre-Trandal i Hjøringfjorden; døde 1925 på Indre-Trandal i Hjøringfjorden; married Anna Elisabeth Pedersdatter 02 jun 1872.

                iv.   Pernille Kanute Berntsdatter, født 1849 på Indre-Trandal i Hjørundfjorden; døde 1849 på Rekkedal bnr.5.

 

Litt om Pernille Kanute Berntsdatter:

Pernille gifta seg 22.mai med Ole Monsson Rekedal født 9.juli 1843,

han var bondesønn av Mons Arnesson Rekedal og Randi Olsdatter.

Barn:

   1. Mathias Andreas f. 19/2 1872.

   2. Bernt f. 21/1 1874.

   3. Ragnhild Marie f. 27/1 1876.

Kilder:

Ei Hjørundfjordætt side 109.

 

                 v.   Berte Kanute Berntsdatter, født 1852 på Indre-Trandal i Hjørundfjorden; døde 1924 på Dybvik på Fiskerstrand.

 

Litt om Berte Kanute Berntsdatter:

BERTE KANUTTE BERNTSDTR. TRANDAL f. 1852, d. 1924. Husmor, g.1875 m. Hans Olaus Larsson Dybvik/Fiskerstrand f.26/9 1845. Brukarar av Fiskarstrand.

Født:

 1. Sevrine Anna Kristine f. 6/2 1875.

 2. Lauritz Bernhard f. 24/9 1877.

 3. Regine Laurentse f. 25/8 1880. Ug.

 4. Bernt Edvard f. 28/5 1883.

 5. Johan Ingvald f. 3/5 1886.

 6. Hans Bernhard f. 17/4 1890.

 7. Petra Olea f. 14/7 1895.

Kilder:

Slekter frå Sledalen bd.II side 15.

 

                vi.   Peder Olaus Berntsson, født 1855 på Indre-Trandal i Hjørundfjorden; døde 1892.

 

Litt om Peder Olaus Berntsson:

 PEDER OLAUS BERNTSSON TRANDAL

f. 1855, d. ca. 1888.

Anton Buset har skrive ned dette om Peder Trandal slik hans Ole-farbror fortalde:

"Peder Trandal (Trandals-Pe), son til Bernt Christiansson, var høvedsmann (styr-mann) både på åttring og møring. Han budde i Hjørundfjord og åtte båten. Ole-farbror (seinare Ole Rasmusson Veibust) var med han nokre vintrar. Dei hadde då husrom i Kari-garden, Blindheim på Vigra.

Siglesteinane var noko av barlasten i båtane den tida. Steinane låg i austerromet og var tredde inn der så dei låg stødt. Der kunne også mannskapet nå i dei sjølv om båten var full av fisk.

Trandal-Pe var vidspurd på Sunnmøre som hardsiglar. Ein stormdag dei siglde til lands, fyltest båten. Pe ville sigle åttringen lens, men då reiste det også ut mykje fisk frå bakskuten. Pe snudde utatt og drog meir fisk til dei hadde last igjen. Seinare kjøpte Peder Trandal skøyte og flytte til Ålesund.

Han dreiv for det meste Egga (Storegga), men ein sommar ville han gå i fraktfart. Då tok farbror rom hjå Knut Synes som førde redningsskøyta ei tid. Elles reiste Pe til Haugesund på makrellfiske kvart år etter slutta Storeggfiske om sommaren. Farbror hadde rom, og skulle vere med som vanleg.

Ein haust sa han romet ifrå seg ein sundagskveld, skaffa mann i sin stad og Pe siglde måndag. Farbror hadde fått arbeid på veglina i Norangsdalen og reiste dit.

"Store-Trandal" som også Trandal-Pe vart nemnd, var heime ein gong, hadde fiska særs godt og reiste utigjen på ny tur. Då var det ei stormnatt seinhaustes at han ikkje kom innatt. Mannskapet frå ei anna skøyte fortalde at han hadde blussa og lensa så lenge dei såg han, men dei våga ikkje å fylgje og la difor bakk. Trandal laut lense, for skøyta hadde sprunge lek, og det galdt å nå land. Han sende flaskepost til kona, Hansine. Flaskeposten vart funnen. Dette hende om lag 1888.*) Kona og 3 født budde i Alesund. Dei brukte namnet Trandal og flytte seinare til Oslo."

*

Ragnar Standal har denne versjonen om Trandal-Pe i boka si "Mot nye heim-land". Han vandra ut til Natal 1882 og ville drive fiske der. No var her ingen skjergard eller hamner. Skuffa vende han heimatt året etter og heldt fram som fiskeskipper. I 1886 gifte han seg med Olivia Hansine Berntine Christiansdtr. Indrestrand og busette seg i Ålesund. Dei fekk borna Bernhard, Ingvarda og Petra. Då yngste barnet vart døypt hausten 1892, er Peder nemnd som "Afdød skipper". Så langt R.Standal.

I Aalesunds Historie Bind I i høve 75-årsjubileet (1923) er på side 261 eit foto av "Skipper Per Trandal ("Store-Per"), fører av "Søvig", forliste i Nordsjøen på makrellfiske med "Kjartan". At Kristian Bugge tek dette med i byhistoria, indikerer Trandal-Pe sitt gode rykte som fiskeskipper.

Kilder:

Slekter frå Sledalen bd.II side 35.

 

Trandal, Peder Olaus Berntson, f. 1855, utvandra i det store fylgjet til Natal 14/7 1882. Han var ugift då, og hadde eigentleg tenkt seg til Amerika, men det vart Sør?Afrika. Han ville drive fiske der. Då, der ikkje fanst skjergard eller hammer, vart han skuffa og vende heim året etter. Her vart han fiskeskipper. Peder gifte seg i 1886 med Olivia Hansine Berntine Kristensd. Indrestrand. Dei busette seg i ålesund og fekk borna Bernhard, Ingvarda og Petra.. Då den siste vart døypt hausten 1892, står Peder oppførd som < Afdød Skipper" . Etter tradisjonen skulle han kome bort ved Skagen då han dreiv makrellfiske i Nordsjøen.

Kilder:

Mot nye heimland

 

Den 14. juli 1882 la båten Tasso ut fra Ålesund. Om bord var 34 familier som skulle emigrere, ikke til Amerika, men til Zululand i Sør-Afrika. Passasjeroversikten viser at smed Holte, lærer Kjønstad, baker Trandal, vognmaker Øye, skomaker Dahle og prest Berg var blant passasjerene. Sist sommer besøkte ungdom fra Sauherad Norwegian Settlers Churche i Marburg utenfor Port Shepstone. Mange de som har tilknytning til kirka i dag bærer fortsatt sine norske navn - med stolthet.Denne emigrasjonen fra Norge til Sør-Afrika var en konsekvens av at man hadde startet misjonsvirksomhet i KwaZulu-Natal. Blant annet hadde misjonsskipet Elieser i 1880, ført av kaptein Landmark, seilt på kysten av Zululand. Landmark ble imponert av den fruktbare jorda, de grønne åsene og det solfylte landskapet, og han tenkte at dette måtte være flott plass for norske utvandrere. Vel hjemme i Norge skrev han avisartikler om Zululands mange fortreffeligheter, og han utga en brosjyre som beskrev landet geografi og klima, og som listet opp alle frukter og grønnsaker som man kunne dyrke.Brosjyren skapte stor interesse, særlig hos bønder i Ålesunds-området. De kontaktet den norske presten Emil Berg som arbeidet for Sjømannsmisjonen i London og ba han skaffe mer informasjon. Han igjen kontaktet Walter Peace som var agent for regjeringen i Natal. (En liten forklaring: Zululand var de svartes område, Natal var for de hvite. I dag er det offisielle navnet KwaZulu-Natal). Forhandlingene mellom Berg og Peace fikk de norske bøndene løfte om at femti familier, på gitte vilkår, skulle få fri reise fra London og til Sør-Afrika. De skulle også få landområder ved minningen av elva Umzimkulu - hver familie skulle få vel 400 mål, og et felles beiteareale på over 8000 mål. Betaling (1,50 Rand pr Acres - vel 4 mål) skulle skje etter 10 år.Hver familie måtte ha med minst 100 Rand - tilsvarende 50 Pund - til å dekke sine viktigste behov den første tiden. De måtte også kunne legge fra legeattest, og attest fra sin lokale prest om god oppførsel. I tillegg til familiemedlemmene kunne hver familie ta med seg to enkelt-personer.Mange søkte om å få reise, særlig fra Sunnmøre og Ålesund, men også fra Trøndelag og Bergen. Av vel 300 søknader ble 50 pluppet ut, men da det km til realiteter var bare 34 klar for avreise.Grunnen til at myndighetene gjerne ville han innvandrere var flere. Det var overflod på god og dyrkbar jord. Men det dreide seg også om politikk. Imigrantene ble plassert som en buffer mellom den hvite bosetningen langs kysten og den svarte bosettingen inne i landet. I tillegg til at hver familie fikk sitt landområde på vel 400 mål ble det også satt av 400 mål til kirke.

Kilder:

Ungdom fra Sauherad på studitur til Sør Afrika 1998.

                                                     Ankomsten til Natal.

 

Neste dag heldt dei takkegudstjeneste for at dei var framkommen.

 Bagasjen fekk (lei s(?n(ie med oksevogner, og sjølve tok dei i veg til fots. Far med alt han kunne bære av proviant., mor med den lille på den ene armen og bylter i den andre. Store søsken hjalp de små opp og ned hakkene i den stekende sol tiI  de endelig fant frem, fortel jubileumsskriftet. På kvar farm hadde regjeringa sytt for to grashytter, men der hadde nok vore andre og som likte dei : Slangeham, hvepsereder, padder o.s.v. måtte man kaste ut før de kunde slå sig ned. Når det då synte seg at ein del koppar og kar var knuste av di oksevognene hadde velta i bakkane, sokk motet hjå mange. Likevel var dette bagatellar mot det som skulle komme.

Noko av det innvandrarane såg fram til, var framvoksteren av Port Shepstone, hamnebyen ved Umzinkuluelva. Berre Durban hadde skikkeleg hamn, og dit var det 160 km, så både avsetnad og innkjøp fall dyre. Største hinderet var en sandbanke som låg utanfor elvemunningen. Problemet var berre at hamna i Durban hadde kosta så pass mykje at regjeringa lite eller inkje pengar hadde å avsjå til hamnebygging ved Port Shepstone. Dermed gjekk også ein annan næringsveg tapt, nemleg fisket. Fleire av dei som drog nedover, hadde vona å gjere det til ein leveveg, m. a. Peder Trandal frå Hjørundfjord. Her fanst det ikkje skjergard utanfor kysten, så hamn var heilt naudsynt. Det er fortalt at Trandal prøvde å vasse så langt ut han kunne på fjøre sjø, få setje garna og drage dei att ved neste fjøre. Litt fisk fekk han, men noko å leve av vart ikkje dette, og Trandal var mellom dei fyrste som vende heim att til Noreg.

Noko anna som verka deprimerande, var den skrinne og steinfulle jorda på settlementet. Dette svara ikkje til det regjeringa hadde lova, og slitet gav lita løn. Ukjende vokstrar tok det òg si tid å verte fortrulege med, og mangt tyktest bakvendt av det dei hittil hadde lært om jordbruk, noe som førte til penge og matmangel.

 

Kilder: Mot nye heimland av Ragnar Standal.

 

 

               vii.   Johanne Randi Berntsdatter, født 1857 på Indre-Trandal i Hjørundfjorden; døde på USA.

 

Litt om Johanne Randi Berntsdatter:

Trandal, Johanne Randi Berntsd., f. 1857, utvandra 19/5 1881 frå Ålesund med Madelia, Sør Minnesota, som reisemål. Seinare flytte ho truleg til Chicago. Ho skulle ha ei jente, men giftarmål er uvisst.

Kilder:

"Mot nye heimland" s.515 av R.Standal

 

Emigranter over Ålesund 1878-1930

 

44 23 Mai 05 1881 Ole Martinus Martinusen Alstadsæter m 20 aar Ungkarl Norddalen Arbeidskarl Cunard Liniens Skibe Minneapolis i Minnesota afreist med Tasso til England

45 24 Mai 05 1881 Ole Larsen Alstadsæter m 19 aar Ungkarl Norddalen Arbeidskarl Cunard Liniens Skibe Minneapolis i Minnesota afreist med Tasso til England

46 25 Mai 05 1881 Nicoline Syversdatter Sylte f 18 aar Pige Norddalen  Cunard Liniens Skibe Minneapolis i Minnesota afreist med Tasso til England

47 26 Mai 05 1881 Martinus Iversen Hemmereid m 35 aar ugift Norddalen Arbeidskarl Cunard Liniens Skibe Minneapolis i Minnesota afreist med Tasso til England

48 27 Mai 19 1881 Anders Olsen Lindseth m 27 aar ugift Vaagø Præstegjæld, Romsdalen Arbeidskarl Allan Liniens Dampskibe Montevideo i Minnesota med engelsk Dampskib 'Tasso' til Hull

49 28 Mai 19 1881 Ole Johan Knudsen Rødseth m 20 aar Ungkarl Vaagø Skomager Allan Liniens Dampskibe Montevideo i Minnesota med engelsk Dampskib 'Tasso' til Hull

50 29 Mai 19 1881 Peder Ingebrigtsen Rødseth m 27 aar Ungkarl Vaagø Præstegjæld Arbeidskarl Allan Liniens Dampskibe Montevideo i Minnesota med engelsk Dampskib 'Tasso' til Hull

51 30 Mai 19 1881 Hans Sivertsen Slutaas m 18 aar ugift Vaagø Præstegjæld Arbeidskarl Allan Liniens Dampskibe Hancoch i Minnesota med engelsk Dampskib 'Tasso' til Hull

52 31 Mai 19 1881 Inger Hansdatter Rødal f 65 aar Enke Vaagø Præstegjæld Føderaadskone Allan Liniens Dampskibe Hawley i Minnesota med engelsk Dampskib 'Tasso' til Hull

53 32 Mai 19 1881 Johanne Berntsdatter Trandal f 23 aar Pige Aalesund  Cunard Liniens Dampskibe Madelia i Minnesota med engelsk Dampskib %Domino% Argo til Hull

 

 

 

              viii.   Eduard Berntsson, født 1859 på Indre-Trandal i Hjørundfjorden; døde 1864 på Indre-Trandal i Hjørundfjorden.

 

 

     6.  Peder Johannes (Andreas) Thorbjørnsson, født 1813 på Torbjørngarden bnr.1 Sledalen(Slettedal)i Hjørundfjord, døde 1905 på Torbjørngarden bnr.1 Sledalen(Slettedal)i Hjø.  Han var sønnen til 12. Thorbjørn Jonsson og 13. Sylvei Pedersdatter.  Han gifta seg med 7. Berte Marie Knutsdatter.

     7.  Berte Marie Knutsdatter, født 1820 på Eilivegarden på Bjørdal i Ørsta; døde 1883 på Torbjørngarden bnr.1 Sledalen(Slettedal)i Hjørundfjord.  Hun var datteren til 14. Knut Knutsson og 15. Marte Olsdatter.

 

Litt om Peder Johannes (Andreas) Thorbjørnsson:

Peder Andreas Torbjørnsson Slettedal, f 1813, d 1905. Gl 1841 m Anne Lisbet Olsd Holen, Fremste, f 1817, d 1843. Skifte. G2 m Berte Marie Knutsd Bjordal, Ørsta, f 1822, d 1883.

Peder kalla seg Peder Johannes, når han av og til brukte andrenamnet. Han og Anne Lisbet ordna seg straks som sjølveigarar det året dei gifte seg. 260 spd gav dei Aarflot for bruket. Nokre år hadde dei det nok på deling

Jonsd Øye (seinare ungekone) var skreddar, tente kårmannen og hadde faren på vitjing.

Født:

 1) Sylvei, f 1842, g 1867 m Kristian A. Tvergrov, bnr 4.

 2) Anne Elisabet, f 1846, g 1872 m Kristian Indre-Trandal. Då lånte dei oljelampe til     bryllaupet.

 3) Tore, f 1848, sjå nedafor.

 4) Knut, f 1851, skomakar og huseigar, g m Severine Gjerde, f 1854, b Ålesund.       .  5) Eiliv Karolus, f 1854, d 1923 i USA. Utvan, s 501.

 6) Matias, f 1856, d i Ålesund 1874 av hjernebetennelse.

 7) Jon, f 1859, d 1859.

 8) Johan (John), f 1860, d 1960, lærar, sjå Stokke og Utvan, s 502.

 9) Pernille Marie, f 1862, d 1863 av kikhoste.

 10) Peter Salomon, f 1865, lærar i Nannestad.

Skifte 1843: Aktiva 332-2-2. Passiva 158-0-16. Netto 174-1-10. 1/ 2 hoppe, 6 kyr, 1 kalv, 5 geiter, 2 verar, 4 sauer, I lam. 1/2 kvern, litt smireiskap, inkje sjøreiskap. Bruket stod i 225 spd. Peder og Sylvei fekk kvar 50 spd av det, Kolbein Holen 25 og Eiliv Aarflot 100. Han var største kreditor med 107 spd og Holen med 28 spd.

Jonsd Øye (seinare ungekone) var skreddar, tente kårmannen og hadde faren på vitjing.

Kilder:

Peder Slettedal

 
Hjørundfjordboka bd.IV side 569-570.

    

Barna til Peder Thorbjørnsson og Berte Knutsdatter er:

     3           i.   Anna Elisabeth Pedersdatter, født 05 jun 1846 på Torbjørngarden bnr.1 Sledalen(Slettedal)i Hjørundfjord; døde 1925 på Indre-Trandal i Hjøringfjorden; married Christian Berntsson 02 jun 1872.

                 ii.   Thore Pedersson, født 1848 på Torbjørngarden bnr.1 Sledalen(Slettedal)i Hjø; døde 1935 på Torbjørngarden bnr.1 Sledalen(Slettedal)i Hjø.

 

Litt om Thore Pedersson:

TORE PEDERSSON SLETTEDAL f.1848, d.30/11 1917,

g.m. Ingeborg Maria Jonsdtr. Øie. f.27/6 1847, d. 1935. Brukarar av Sledalen bruk 1.

Født:

1.Berte Maria Laura f.1877, d.6/6 1884. 2.Peder Johannes f. 1879, d.10/6 1884. 3.Elisabet Andrine f.1881,d. 13/61884. 1884. 4. Marta Randine Birgitte f.1883, d. 6/6 1884. Alle fire borna til Ingeborg og Tore døydde av difteri i det stutte tidsromet av 8 dagar. Ein 15 år gammal gjætargut frå Maude i teneste hjå dei, døydde også i desse dagane. Det vart såleis 5 kister drengen Ole Veibust fekk å føre ned til Rekkedal der andre tok seg av det som vidare måtte gjerast på kyrkjegarden på Sæbø.

Ole Veibust har fortalt om denne tilburden.

Ingeborg synte barneborna steinen der kistene vart sette oppe ved vegen til avhenting. Foreldra til borna låg sjuke så det vart nok ei hard påkjenning både for drengen og gamlefolka på garden. Oldefaren til borna, Torbjørn, levde enno. Redde som dei var for smitte vidare, vart alle bøker brende. Berre ei andakstbok vart spard. Den er å finne hjå Tore Slettedal d.y.

Ingeborg og Tore fekk seinare fire født. Dei tre eldste av desse heitte opp etter dei avlidne syskjena sine.

Andre kullet:

1. Peder Johannes f. 5/5 1885. 2. Berte Marie Fredrikke f.24/7 1887. 3. Elisabet Andrine Johanne f.27/10 1889. 4. Jon Matias Andreas f. 20/1 1894.

Kilder:

Slekter frå Slettedal bd.I side 64-65.

 

 

                iii.   Knud Pedersson, født 1851 på Torbjørngarden bnr.1 Sledalen(Slettedal)i Hjø; døde 1937 på Ålesund.

 

Litt om Knud Pedersson:

KNUT PEDERSSON SLETTEDAL f.1851, d. 1937. Skomakar og huseigar i Ålesund,

g.m. Severine Gjerde f. 19/9 1854.

Født:

I. Peder f. 9/3 1886.

2. Anna Ingebjørg f.1888, d. 1919.

3. Berte Marie f. 1889.

4. Kristine Margrete f. 1892, d. 1909.

5. Knut Severinius f. 1894, d. 1945. Kjøpmann. Ug.

6. Torin Sigvald f. 1900.

Kilder:

Slekter frå Sledalen bd.I side 69.

 

                iv.   Johan Pedersson, født 1860 på Torbjørngarden bnr.1 Sledalen(Slettedal)i Hjø; døde 1960 på USA.

 

Litt om Johan Pedersson:

Slettedal, Johan Pederson, f. 1860, lærar, utvandra 14/4 1891 saman med Ole O. Frøland o. fl. til Sacred Heart, Minnesota. Han arbeidde dels hjå farmarar, dels hjå broren Eilev i Dawson, Minnesota, der han trefte kona si, Johanne Aakre. Dei gifte seg i Amerika, og ho vende heim nokre månader før han, som kom på ettersommaren 1893. Født : Borghild, Petra, Josefa, Peder og Johan. Johan (Johnl heldt fram som lærar i posten på Hjørundfjordstranda til 1900, då han flytte til Innfjorden. I 1904 vende han attende til Bondalen, Stokke krins. Han var aktiv i mange saker, m. a. som kordirigent og i humanitært arbeid. Johan døde i 1960 100år gammel.

Kilder:

"Mot nye heimland" side 502 av Ragnar Standal.

 

 

                 v.   Eilev Karols Pedersson, født 1854 på Torbjørngarden bnr.1 Sledalen(Slettedal)i Hjø; døde 1923 på USA.

 

Litt om Eilev Karols Pedersson:

Slettedal, Eilev Karolus Pederson, f. 1854, utvandra 4/5 1883 tilsynelatande utan fylgje. Han var skomakar og i tillegg sersjant her heime. Eilev kom til Minnesota og opna forretning og eit lite hotell i Dawson, Minnesota. Sidan vart han vaktmeister på ein stor skule. Han gifte seg med ei svensk kvinne, Amanda Janson (1871 - 1922). Født: Berte Marie, Peter og Edvard. Eilev døde i 1923.

Kilder:

"Mot nye heimland" side 501 av R.Standal

 

                vi.   Mathias Pedersson, født 1855 på Torbjørngarden bnr.1 Sledalen(Slettedal)i Hjø; døde 1874 på Ålesund.

               vii.   Peter Salomon Pedersson, født 1865 på Torbjørngarden bnr.1 Sledalen(Slettedal)i Hjø; døde 1952.

 

Litt om Peter Salomon Pedersson:

PETER SALOMON PEDERSSON SLETTEDAL f. 1865, d. 1952. Lærar og klokkar. Musikkinteressert,

g.m. Ingeborg Lerberg f.22/3 1876, d. 1962, frå Nannestad.

Født:

 1.Solveig f. 22/3 1902.

 2. Torbjørg f. 28/3 1903.

 3. Bjarne f. 26/7 1905.

 4. Aslaug f.13/10 1907.

 5. Magne f. 3/9 1911, d. 25/7 1984. Ug. Rekneskapsførar.

 6. Per Johannes f. 27/3 1916.

Kilder:

Slekter frå Sledalen bd.I side 78.

 

              viii.   Pernille Marie Pedersdatter, født 1862 på Torbjørngarden bnr.1 Sledalen(Slettedal)i Hjø.

                ix.   Sylvei Pedersdatter, født 1842 på Torbjørngarden bnr.1 Sledalen(Slettedal)i Hjørundfjord; døde 1937 på Tvergrov bnr.4.

 

Litt om Sylvei Pedersdatter:

Sylvei Pedersdtr.Slettedal f.1842, d. 1937. Bondekone.

g.m. Kristian Arneson Tvergrov f.1842,d.1884. Bonde. 2.g.m.Jakob Knutsson Frøland f.1845, d     Bonde.

Født:

1. Anna f. 13/11 1867.

2. Ingeborg Anna f. 21/10 1869.

3. Berta Gurine f. 16/10 1871, d. 27/6 1894.

4. Petrine Marie Birgitte f. 10/3 1875.

5. Arne Severin f. 7/4 1881. Han drog til Amerika 1901, men vart sjuk og kom heim         og døydde 5/6 1905.

 6. Kristianne f. 4/11 1884.

Kilder:

Slekter frå Sledalen bd.I side 34.

 

 

GENERASNON NR. 4

 

     8.  Christian Jetmundsson, født 1792 på Indre-Trandal i Hjøringfjorden; døde 1871 på Indre-Trandal i Hjøringfjorden.  Han var sønnen til 16. Jetmund Rasmusson og 17. Kanutte Kristiansdatter.  Han gifta seg med 9. Johanne Jonsdatter 1813.

     9.  Johanne Jonsdatter, født 1785 på Torbjørngarden bnr.1 Sledalen(Slettedal)i Hjø; døde 1844 på Indre-Trandal i Hjørundfjord.  Hun var datteren til 18. Jon Torbjørnsson og 19. Barbro Jonsdatter.

 

Litt om Christian Jetmundsson:

 Kristian Jetmundsson Trandal, f 1792, d 1871. G1 1813 m Johanne Jonsd Slettedal, f 1785, d 1844. G2 1845 m e Kari Knutsd Ner-Saure, f 1800.

Kristian var lagrettemann og vart vald inn i fyrste heradstyret i Hjørundfjord. Sylvskatten i 1816 til NB lag pa 3 rbd og innskotet på 2 1/ 2 spd. Same året vart det halde takst på hus og eigedom elles. Av husa fylgde desse bruket: 1. Ei røykstove med fordør. 2. Ei stor matbud (stabbur). 3. Ei hay- of kornløde. 4. Ein storfefjøs. 5. Ei smafefjøs, båe mura. 6. Eit eldhus av stavverk. 7. Eit mura færingsnaust. Vidare hus som bygslaren åtte sjølv: 1. Ei lita røykstove. 2. Eit lite stabbur «hvilke begge lejlendinger selv haver opbygget.» 3. Ei lita, gammal sengjabud. 4. Eit lite kvernhus, «opsat af forgive lejlending.» 5. Eit sel i sætredalen, i alt 12 hus. Fleire av husa skreiv seg sikkert fra tida for midten av 1700-talet, da det var to brukarar på garden. Bd 1, s 492. Ein av bitane i løda har innskrifta TISS 1823, og det må tyde Torbjørn Johnson Slettedal, bror til Johanne. Han var fødd i 1793. Trevyrket skulle kome fra Sledalen.

Dei sadde på den tid jamt 4 t havre og avla 16 til 18 t, «samt lidet potates». Vidare fora dei 9-10 storfe og 19-20 smalekrøter, men ingen hest. «Havningen er middelmaadig i betragtning of at udmarken er steenrig, og farlig for kreaturerne.» Elles hadde dei nok brenneved. Ulempene gjorde kanskje sitt til at taksten ikkje vart sett høgre enn til 60 spd, enda skylda stod like høgt som på dei andre Trandal-gardane, der taksten lag på 100-110 spd. I 1835 budde der 6 menneske på garden, og av dei høyrde halvparten med blant tenestefolket.

Kristian vart med åra helst det me kallar ein hard nagl, og me râkar han stundom i forlikssaker. Den fyrste fra 1838 fortel elles om jegeren. Han hadde vorte skuldig Lars S. Melle, Øørsta, for ei oterglefse, men den betalte han straks med 4 1/2 spd. 3 år etter klaga Anna T. Slettedal over at ho resta på tenarløn for 1840. Kristian head at Konen Bent sadde motkrav på henne. 1 1843 er det grannen Ola på Rynningen som klagar over at byta i Maradalsrøra og Maradalen elles har vorte overskridne. Ola ville gjerne og få sett opp ein haggard dei imellom. Etter 2 vender kom det likevel ikkje til noko forlik.

Kristian sat ikkje lenge som enkjemann då fyrste kona diode. Han tok med seg mykje verdfullt gods og flytte til Ner-Saure. Dette var borna mykje imot. Kari hadde pass og pleie hjå borna sine på Saure, men Kristian var rettslaus der i garden. Etter nokre år kom han ut att, og hadde då for det meste tilhald i fjøset. I mellomtida hadde yngsteguten Rasmus streva for å få ut morsarven sin på 40 spd + klede.

3 av 4 født i fyrste ekteskapet voks opp: 1) Kanute, f 1814, g 1839 m Anders Olsson Store-Standal. 2) Bernt Johannes, f 1817, sjå nedafor. 3) Rasmus, f 1826, g 1848 m Karen Arnesd Holstad, Hareid, f 1827, d 1902 flytte frå Hareid til Hatlehol i Borgund, bygsla i 1862 Buset, bnr 2, Vartdal. Født.

Kilder:

Hjørundfjordboka bind III side 80.

 

 

 

Litt om Johanne Jonsdatter:

JOHANNE JONSDTR. SLETTEDAL f. 1785, d. 1844,

g.. Christian Jetmundsson Trandal f. 1792, d. 1871 . Gardbrukarar på Trandal, Christiangarden.

Født:

1. Kanutte f. 1814.

2. Bernt Johannes f. 1817.

3. Rasmus f. 1825 d. 1916.

Johanne f. 1785 var nest eldste dotter til Jon Torbjørnsson Slettedal (f.1750) og kona Barbro Jonsdtr. Skylstad/Slettedal (f.1758). Ho vart bondekone på Trandal.

Trandal ligg på nordsida av Hjørundfjorden eit stykke innafor Store Standal på sørsida. Gardane på Trandal tilhøyrde som dei fleste gardane, godseigarar som leigde dei ut. Leiglendingsordninga var i bruk då den første av denne trandalætta kom hit. Kristian Einarsson Tvergrov ca. 1734-1793, g.1757 m. Brite Jonsdtr. Vadstein, kom til Trandal og bygsla Meidel-gods. Etter han er garden kalla Christiangarden.

Kilder:

Slekter frå Sledalen bd.II side 14.

 

 

Mer om Christian Jetmundsson og Johanne Jonsdatter:

Marriage: 1813

    

Barna til Christian Jetmundsson og Johanne Jonsdatter er:

     4           i.   Bernt Johannes Christiansson, født 1817 på Indre-Trandal i Hjørundfjorden; døde 1880 på Indre-Trandal i Hjørundfjorden; married Ingeborg Lorentse Pedersdatter.

                 ii.   Canute Christiansdatter, født 1814 på Indre-Trandal i Hjøringfjorden; døde 1844.

 

Litt om Canute Christiansdatter:

KANUTTE CHRISTIANSDTR. TRANDAL, 1765-1848, g. 8/11 1789 m. Jetmund Rasmusson Svor, 1757-1831, frå Ytre-Svor. br.l. Hornindal. Etter J. Aaaland: "Eid-Hornindal (1909)" s. 560 og 568 har me denne linja attover: 1.Rasmus Jetmundsson Svor 1732-1809 g.m. Brite Klemmetsdtr. Ytre-Horn. 2. Jetmund Arnesson Svor 1700-1757 g.m. Elisabet Ellingsdtr 1700-1760. 3. Arne Olsson Grøddis 1671-1705. 4. Oluf Arnesson Grøddis f. 1640 og 5. Arne Olufsson Grøddis f.ca. 1600. Bruk ll. (Grøddis er eldre namn på Grodås).

Av borna etter Kanutte og Jetmund som ein kjenner til, er desse:

   1. Rasmus, døypt 13/1 1791.

   2. Christian f. 1792, på garden.

   3. Ragnhild 1798-1867, g.m. Kolbein A. Vik på Ellingsøy.

   4. Randi f. 1805 g.m. Samuel O. Skår. (Sjå "Ei Hjørundfjordætt" s.324).

Kilder:

Slekter frå Sledalen bd.II side 14.

 

 

                iii.   Rasmus Christiansen, født 1826 på Indre-Trandal i Hjøringfjorden.

 

Litt om Rasmus Christiansen:

RASMUS CHRISTIANSSON TRANDAL f. 1825, d. 1916 på Buset, g.1848 m. Karen Margarethe Arnesdtr. Hoelstad, Hareid, f. 28/3 1827, d.1902. Dei var gardbrukarar på Holstad og Hatlehol i Borgund før dei slo seg ned på Buset i 1862. Begge foreldra hennar kom frå Eid i Nord-fjord: Arne Rasmusson Hoelstad f. Myroldhaug og kona Grethe Ellingsdtr. Hjelle f. 17/9 1783, d. 13/7 1848 på Holstad. Besteforeldra til Karen: Rasmus Arnesson Haugen og kona Karen Hansdtr. (Myroldhaug vart og kalla Haugen). Grethe sine foreldre: Elling Olsen Hjelle og kona Grethe Salmunds- dtr. Arne Ramusson var med i grensevakt og krig mot Sverige 1808-1809. Striden stod på Berby og Prestebakke i Idd og Enningdalen i september 1808.

Då Grethe døydde, gifte Arne seg oppatt med Olave Jonsdtr. Straume-gjerde frå Sykkylven. Olave kunne kunsten å spinne tråd av sauetarmar. Spelemenn kjøpte tråden til felestrenger (tarmstrenger). Ho døydde på Holstad 29/2 1884 ca. 85 år gammal. Rasmus og Karen bruka namnet Hoelstad. Frå 1862 vart det Buset. Dei hadde desse borna:

  1. Gudleik (Gullik i kyrkjeboka) /Andreas/ f. 12/7 1849. Ug. d. 1878 på torskefiske i       Valkvæ, Godøy.

  2. Lars /Johannes/ Martinus f. 28/2 1851. Kjøpte gard på Buset 1887.

  3. Peder /Kristoffer/ f. 26/7 1853, d. 1871. Han ville stå fadder til veslesyster       (Kristofa) straks han kom heim frå fiske. Han drukna då båten, ein åttring frå       Almestranda, forliste utanfor Giskesteinane 21/2 1871. Ug.

  4. Alfa Regina /Karolina/ f. 23/1 1856.

  5. Anne /Margrete/ Olava f. 3/12 1860 på Hatlehol.

  6. Edvard Johannes f. 3/10 1862 på Buset. Han var uvanleg sterk. 15 1/2 år gammal       tok han salttønna i fanget - bar henne frå åttringen - oppover voren og inn i       naustet. I ung alder for han til Amerika og døydde der ei stutt tid etter av        nervefeber. Ein jernbanekonduktør hadde sendt han med eit tog nord-over i        staden for vestover til slekt og kjenningar.

   7. Ole f. 14/7 1865 på Buset.

   8. Hans Laurits f. 5/1 1868, d. 21/2 1892. Ug.

   9. Kristofa Petrine f. 11/12 1870, døypt 5/5 1871. Borna frå 1 til 5 er fødde         Holstad.

Kilder:

Slekter frå Sledalen bd.II side 36-37.

 

 

     10.  Peder Monsson, født 1798 på Monsgarden Br. nr. 1 på Skylstad i Hjørundfjorden; døde 1872 på Skylstad, Arnegarden bnr. 2 i Hjørundfjorden.  Han var sønnen til 20. Mons Pedersson og 21. Ingeborg Pålsdatter.  Han gifta seg med 11. Kari Pedersdatter.

     11.  Kari Pedersdatter, født 16 nov 1788 på Fremste-Holen i Hjørundfjorden; døde på Skylstad, Arnegarden bnr. 2 i Hjørundfjorden.  Hun var datteren til 22. Peder Hansson og 23. Lisbeth Olsdatter.

 

Litt om Peder Monsson:

Peder Monsson Skylstad, bnr 1, f 1798, d 1872. Skifte. G 1820 m e Kari Pedersd Skylstad, f 1788, d 1853.

Enkja Kari sat att med 4 små født, difor gifte ho seg straks med granneguten Peder, som overtok bruket og bygsla 18 mk i tillegg 4 år etter. Alt i 1812 hadde han kjøpt 1 p 13 7/ 8 mk i Skylstad av far sin, og gitt han kår. 4 år etter kjøpte han 1/ 2 våg i Nøre-Kalvatn for 50 d. Sylvskatten til NB i 1816 lydde på 2 rbd og innskotet på 1 spd. I 1835 budde der 9 menneske i Arnegarden, av dei var 3 tenarar.

Eit par forlikssaker gir tidsbilete. I 1822 gjeld det frakt for klippfisk til Trondheim, der Peder tykkjer Morten Hustad held stiv pris. Same året står Peder til rest på ei stove han hadde kjøpt på Solem i Hornindal. Bd 1, s 481 og 486. I 1840 hadde han stemnt Johannes Andersson Oren for restskuld på ein hest: 8 1/2 d. Johannes vart dømd til å betale. Heradsstyremedlem og lagrettemann.

Skifte 1873: Aktiva 152 spd. Passiva 51-2-0. Netto 101-3-0 som vart delt mellom

borna og borneborna på Finnes.

Kilder:

Hjørundfjordboka bind III side 286-287.

    

Barna til Peder Monsson og Kari Pedersdatter er:

     5           i.   Ingeborg Lorentse Pedersdatter, født 25 mar 1822 på Skylstad br. nr. 2 i Hjørundfjorden; døde på Indre-Trandal i Hjørundfjorden; married Bernt Johannes Christiansson.

                 ii.   Pernille Marie Pedersdatter, født 1825 på Skylstad, Arnegarden bnr. 2 i Hjørundfjorden; døde på Finnes bnr. 3.

                iii.   Larine Pedersdatter, født 1829 på Skylstad, Arnegarden bnr. 2 i Hjørundfjorden; døde på Hustad bnr. 1.

 

 

     12.  Thorbjørn Jonsson, født 1793 på Torbjørngarden bnr.1 Sledalen(Slettedal)i Hjørundfjord; døde 1886 på Torbjørngarden bnr.1 Sledalen(Slettedal)i Hjørundfjord.  Han var sønnen til 18. Jon Torbjørnsson og 19. Barbro Jonsdatter.  Han gifta seg med 13. Sylvei Pedersdatter 1813.

     13.  Sylvei Pedersdatter, født 1789 på Sporstøyl bnr. 1 i Ørsta; døde 1869 på Torbjørngarden bnr.1 Sledalen(Slettedal)i Hjørundfjord.  Hun var datteren til 26. Peder Pedersson og 27. Anne Eilivsdatter.

 

Litt om Thorbjørn Jonsson:

Torbjørn Jonsson Slettedal, f 1793, d 1886. G 1813 m Sylvei Pedersd Sporstøyl, Ørsta, f 1789, d 1869.

I 1813 bygsla Torbjørn 1 p 18 mk av N. Meklenburg, men brukte seinare alt (2 p 19 1/ 2 mk). Han var ung då han gifte seg, og dei delte vel bruket med foreldra fyrste åra. I 1816 la han i sylvskatt til NB 5 rbd og skaut inn 3 spd. Torbjørn har nok vore mykje føre seg, og har truleg drive noko handel og. I 1818 kravde Simon Kildal Lund han for varer han hadde kjøpt «paa Luthebierget» nyttårsafta 1813 for 3 l/2 spd. I 1824 fastsette han og foreldra i

frivillig forlik kårytinga nærare, og kåret var ikkje lite: Fore 2 kyr, 2 sauer og 4 geiter. Vidare «4 t hammelt eller bland korn» og 4 t havre. «Nyder et stykke ager af den størrelse at de kand sætte 3 våger potater eller bruge det støkke ager enten til potater eller kaal-rabi,» og den siste opplysninga er ikkje minst interessant.

I 1840 fordra Knut Pedersson Berge, Herøy, 5 spd av han, men Torbjørn stod på sitt at han skulda berre 3. Så seint som i 1841 vart han og kravt for 10 spd i buet etter sokne-prest Angell, men Torbjørn sa at det var ukjent for han. Både kjøpmann Bø og Rønneberg i Ålesund hadde krav på han i 1847. Bø fekk pant i kyrne Speilros og

Bulukke for knapt 12 spd. Når det galdt Rønneberg, sa Torbjørn at Eilev P. Aam hadde «obligasjon paa alt hvad han eier og har», så han stod makteslaus.

 

 
I 1835 budde der 6 menneske i Instegarden, og 2 av dei var tenarar. Torbjørn skulle elles vere mellom dei fyrste i Hjørundfjord som hadde kjerre. Ho stod på Rekedal. Bd 2, s 35. Det må undre oss at Sylvei og Torbjørn gav frå seg bruket då dei var i ein alder på rundt 50 år. Torbjørn var ein «bjønn» like til siste leveåra, og var jamvel med på kyrkjebygginga i 1880. Han må og ha hatt interesser utanom det vanlege, for ved sida av «Jørringfjord Almuebibliothek» var han den einaste i prestegjeldet som tinga «Urda» i 1837.

Av .10 født voks 8 opp: 1) Peder Andreas, f 1814, sjå nedafor. 2) Barbro, f 1816, g 1844 m em Anders O. Store-Standal, bnr 5, f 1813. 3) Anna, f 1818, g 1844 m Bernt Jonsson Valset, bnr 2, f 1821.4) Jon, f 1820, d 1905, g m Berte Knutsd Vadstein/Ulvestad, Volda, f 1837, d 1930, b Ørstavik. Født. 5) Salve, f 1823, drukna 1865, g 1849 m Pernille Olsd Holen, f 1814, d 1899. Til Rørstad, bnr 3, Sula. Barnlause. 6) Johanne, f 1825, g 1855 m Martinus O. Store-Standal, bnr 5. Til Bunes, bnr 2, Ellingsøya. Født. 7) Tykone Jettine, f 1830, g 1855 m Elias Kr. Rekedalsmyr/-Sæbønes. Til Ysteneset, Ålesund. 8) Matias, f 1835, g 1866 m Anne Ingeborg Berntsd Tvergrov, bnr 4, f 1843. Til Rørstad, Sula, og tok over Mattisgarden etter Salve.

Kilder:

Hjørundfjordboka bd,IV side 568-569.

 

Mer om Thorbjørn Jonsson og Sylvei Pedersdatter:

Marriage: 1813

    

Barna til Thorbjørn Jonsson og Sylvei Pedersdatter er:

     6           i.   Peder Johannes (Andreas) Thorbjørnsson, født 1813 på Torbjørngarden bnr.1 Sledalen(Slettedal)i Hjø; døde 1905 på Torbjørngarden bnr.1 Sledalen(Slettedal)i Hjø; married Berte Marie Knutsdatter.

                 ii.   Barbro Thorbjørnsdatter, født 1816 på Torbjørngarden bnr.1 Sledalen(Slettedal)i Hjørundfjord; døde på Bornigarden Store-Standal i Hjørundfjord.

 

Litt om Barbro Thorbjørnsdatter:

BARBRO TORBJØRNSDTR. SLETTEDAL f. 1816, d. 1906.

g.m. Anders O. Standal f. 1813, d. 1888. Gardbrukar på Bornigarden på Store-Standal.

Født:

1. Anna f. 1848. 2. Ole f. 1853.

 

Bornigaren på Standal

På Bornigarden vart fødde 5 gutar første delen av det 19. hundreåret. Fire av desse flytte ut. Den eine av desse møter me att på Bunes på Ellingsøy. To andre busette seg også på Ellingsøya på Nes og Volstad og den fjerde på Lyberget i Søvik nord om Grytafjorden. Den eldste Anders O.Standal vart på garden. Han var 1.g. m. Kanutte Kristiansdtr. Trandal (1814-1844). Dei fekk eit barn som døydde. Kanutte var syskjenbarn med Barbro Torbjørnsdtr. Slettedal, som han så vart gift med. Barbro er den nest eldste av Sylvei og Torbjørn sin født.

11.2.    BARBRO TORBJØRNSDTR. SLETTEDAL f. 1816, d. 1906.

g.m. Anders O. Standal f. 1813, d. 1888. Gardbrukar på Bornigarden på Store-Standal.

Født:

1. Anna f. 1848. 2. Ole f. 1853.

Kilder:

Slekter fra Sledalen bd.I side 80.

 

 

                iii.   Anna Thorbjørnsdatter, født 1818 på Torbjørngarden bnr.1 Sledalen(Slettedal)i Hjørundfjord; døde på Valset bnr.2.

 

Litt om Anna Thorbjørnsdatter:

Anna gifta seg med Bernt Jonsson Valset f. 1810, d. 1901.

Han var gardbruker på Valset i Bondalen.

Barn: a) Johanne f. 26/10 1843. blei bondekone på Ville.

         b) Torbjørn f. 20/7 1853, blei på garden,

Kilder:

Slekter frå Sledalen bd. I side 91.

 

                iv.   Jon Thorbjørnsson, født 1820 på Torbjørngarden bnr.1 Sledalen(Slettedal)i Hjørundfjord; døde på Arnegarden, Ørstavik i Ørsta.

 

Litt om Jon Thorbjørnsson:

JON TORBJØRNSSON SLETTEDAL f. 1820, d. 1905,

g.m. Berte Oline Knutsdtr. Vadstein/ Ulvestad f. 1837, d. 1930.

Dei kom som tenestefolk til Arne Pedersson Vik (f. Sporstøl). Han var Jon sin morbror. Arne si kone, Synneve Olsdatter f. Bjørkedal,var Berte si bestemorsyster. Arne og Synneve var barnlause. Fekk Jon og Berte ein gut og kalla han Arne, skulle han erve halve garden. Den andre halva, ervde ein annan, Arne Hovde, som var liknande skyld. Arne Hovde drog ung til Amerika. Arne Jonsson løyste han ut.

Jon og Berte hadde desse borna:

 a) Arne Severin Jonson 1861-1943, nn

 b) Tomas Jonson 1863-1946, 2802

 c) Synneve Gurine Jonsdt 1865-, Myklebust 0602

 d) Enok Britanus Jonson 1867-1916, agent, ugift, N Dakota

 e) Ingeborg Andrine Jonsdt 1870-1966, Myklebust 0110

 f ) Knut Nikolai Jonson 1872-1964, smed, gm Lina Hildenes

          Jon og Berte

 
    (Nordfjordeid), 9b, N Dakota

 g) Karen Birgitte Jonsdt 1875-1960, 1709A

 h) Josefine Jonsdt 1877-82

 i)  Berte Sofie Jonsdt 1880-1967, jf 1708A og 1708B

Kilder:

Slekter frå Sledalen bd. I side 112.

Ørstingar bd. I side 143.

 

 

 

                 v.   Salve Thorbjørnsson, født 1823 på Torbjørngarden bnr.1 Sledalen(Slettedal)i Hjørundfjord; døde 1867 på Druknet på sjøen.

 

Litt om Salve Thorbjørnsson:

Salve født 1823 blei gift med Anne Elisabeth Holen.

De var brukere av Rørstad på Sula.Barnløse.

Salve kom bort på sjøen i 1867.

Kilder:

Slekter frå Sledalen bd.I side 33.

 

                vi.   Johanne Thorbjørnsdatter, født 1825 på Torbjørngarden bnr.1 Sledalen(Slettedal)i Hjørundfjord; døde på Store-Standal bnr,5 i Hjørundfjord.

 

Litt om Johanne Thorbjørnsdatter:

Johanne Torbjørnsdtr. Slettedal f. 1825 vart gift med Martinus Olsson Standal f. 1821. Martinus og Johanne kom til Bunes på Ellingsøya kring 1860. Dei rydda det vesle bruket, Gjerde. br.nr. 2. Det var berre denne eine ættleden som budde her.

Med brørne til Martinus har me ei utvandrarsoge. Dei var 5 brør i alt, men berre den eldste, Anders, vart verande att som brukar i Bornigarden. Dei andre måtte flytte ut. Anders var elles gift med Barbro, Johanne si syster.

Tre av brørne kom til Ellingsøy: Erik kom til garden Volstad, Bernt til Nes, og Martinus rydda Bunes. Yngstebroren, Ole, kom til Søvik og budde på Lyplassen.

Då Johanne Torbjørnsdtr. døydde i 1872, gifte Martinus seg oppatt med Johanne Martinsdtr. Gjerset, f. 1836, d. 1892. Etterslekta til dei to døtrene i ekteskapet tek me med.

Født:

 1.Sylvei f. 1844, d. 1927. Ugift. Fiskearb. Ålesund.

 2.Ole Andreas f. 25/12 1857, d. 1941.

 3.Tomas Severin Britanus f. 7/8 1865, d. 1919.

 4. Severin f. 14/4 1866, d. 16/1 1936.

Kilder:

Slekter frå Sledalen bd.I side 139.

 

 

               vii.   Tykone Jettina Thorbjørnsdatter, født 1830 på Torbjørngarden bnr.1 Sledalen(Slettedal)i Hjørundfjord; døde på Ysteneset i Ålesund.

 

Litt om Tykone Jettina Thorbjørnsdatter:

TYKONE JETTINA TORBJØRNSDTR. SLETTEDAL f.1830

g.m. Elias Frøland. Etterslekta til desse veit me lite om. Ekteparet budde på Ysteneset i Ålesund. Det er berre brotstykke som har vore råd å finne fram til. Berte Marie Rønning, som eg har nytta mykje som kjelde til denne slektshistoria, kunne hugse namnet på to gutar, Karl, som vart kalla Tykone-Karl, og Fredrik. Fredrik var gift og var bakar. Josefa Stokke kan hugse at tre småjenter etter Fredrik sommaren 1910 var hjå far henner John P. Slettedal. Den eldste Solveig, var mesta jamgammal med Josefa og fødd ca. 1896. Dei andre, Aslaug og Tordis var yngre. Tradisjonen seier at mora var død ifrå dei, og no var også faren død dette året.

Fru Anna Gaustad kjende til Tordis som vart verande i Ålesund. Av dei andre drog den eine til Amerika og den andre vart gift til Nord-Noreg.

Kilder:

Slekter frå Sledalen bd.I side 154.

 

              viii.   Mattias Thorbjørnsson, født 1834 på Torbjørngarden bnr.1 Sledalen(Slettedal)i Hjørundfjord; døde 1892 på Rørstad på Sula.

 

Litt om Mattias Thorbjørnsson:

MATHIAS TORBJØRNSSON SLETTEDAL f. 1834, d. 1892 gardbrukar på Rørstad, Sula,

g.m. Ane Ingeborg Tvergrov f. 1842, d. 1897.

 

Garden Rørstad på Sula har vore sterkt knytt til Sledalen. I første omgang flytte Jon Jonsson Slettedal hit kring 1830. Han var yngste bror til Torbjørn Jonsson som vart gardsbrukar i Sledalen. Sonen Simon. Jonsson Rørstad braut opp eit jordstykke som heiter Strand. Der er framleis etterslekt. Den eldste broren Jon Jonsson Rørstad var gardbrukar på hovudbruket etter far sin, men han fekk ingen etterfylgjar av sine. Borna flytte til området kring Langevåg og der er ei stor etterslekt.

I andre omgang er det søner til Torbjørn Slettedal som kjem til Rørstad. Først Salve gift med Pernille Olsdtr. Holen. Dei var barnlause. Salve drukna under fisket i 1865. Det vart så at ein yngre bror, Mathias, bygsla garden etter broren. Pernille vart kårkone hjå han.

Bruket Salve og Mathias dreiv, vart kalla Mathiasgarden. Ingen av borna hans kom til å drive garden. Dei fleste budde i Ålesund og Giske. Ei dotter Anna kom til Søvik og sonen Thomas drog til Stavanger.

Født:

1.    Anna f. 15/1 1867.

2.    Birgitte f. 9/9 1968.

3.    Thomas Severin f. 3/4 1871.

4.    Kristian f. 1/10 1873.

5.           Oline f. 9/1 1876.

6.           Petrine f. mars 1878.

7.           Marie f. 23/12 1880

8.           Mathias Peder f. 9/6 1884.

Kilder:

Slekter frå Sledalen bd.I side 155-156.

 

 

     14.  Knut Knutsson, født 1781 på Knutegarden på Hovdenakk i Ørsta; døde 1858 på Eilivegarden på Bjørdal i Ørsta.  Han var sønnen til 28. Knut Jonsson og 29. Mari Eliasdatter.  Han gifta seg med 15. Marte Olsdatter.

     15.  Marte Olsdatter, født 1785 på Eilivegarden på Bjørdal i Ørsta; døde 1857 på Eilivegarden på Bjørdal i Ørsta.  Hun var datteren til 30. Ola Eilivsson og 31. Berte Eline Eriksdatter.

    

Barna til Knut Knutsson og Marte Olsdatter er:

     7           i.   Berte Marie Knutsdatter, født 1820 på Eilivegarden på Bjørdal i Ørsta; døde 1883 på Torbjørngarden bnr.1 Sledalen(Slettedal)i Hjørundfjord; married Peder Johannes (Andreas) Thorbjørnsson.

                 ii.   Eiliv Knutsson, født 1817 på Eilivegarden på Bjørdal i Ørsta; døde på Eilivegarden på Bjørdal i Ørsta.

                iii.   Knut Knutsson, født 1819 på Eilivegarden på Bjørdal i Ørsta; døde 1848.

                iv.   Oline Knutsdatter, født 1829 på Eilivegarden på Bjørdal i Ørsta; døde 1884 på Nordal i Volda.

                 v.   Pernille Kanutte Knutsdatter, født 1827 på Eilivegarden på Bjørdal i Ørsta; døde 1901 på Litje Krøvel.

                vi.   Synneve Petrine Knutsdatter, født 1829 på Eilivegarden på Bjørdal i Ørsta; døde 1841.

 

 

GENERASNON NR. 5

 

     16.  Jetmund Rasmusson, født ca 1755 på Svor i Hornindal, Nordfjord.; døde 1831 på Indre-Trandal i Hjøringfjorden.  Han var sønnen til 32. Rasmus.  Han gifta seg med 17. Kanutte Kristiansdatter 1789.

     17.  Kanutte Kristiansdatter, født 1766 på Tvergrov, Arnegarden bnr. 4 i Hjørundfjord; døde 1848 på Indre-Trandal i Hjørundfjord.  Hun var datteren til 34. Kristian Einarsson og 35. Brit Jonsdatter.

 

Litt om Jetmund Rasmusson:

Jetmund Rasmusson Svor, truleg Ytste-Svor, Hornindal, f ca. 1755, d 1831. Skifte. G 1789 m Kanute Kristiansd Tvergrov/ Trandal, f 1765, d 1848.

Jetmund bygsla heile garden i 1790 av presten Rødseth. I 1795 vart det halde åbotsforretning før den neste eigaren, C. Finde, overtok. I 1801 budde det 8 menneske på garden. Utanom huslyden tente Morten Henriksson Standal og Sigtrud Hansd Nes (med dottera Sigtrud) dei. I 1802 var garden taksert til 135 rd, medan dei andre Trandal-gardane stod i 150. Om garden heiter det: «Jetmund Rasmussen bruger alt, hvorpaa saaes 3 t havre 1/ 8 t byg, avles 5 fold, forer 11 kjør, ingen hest, 18 smaaqvæg, har skov til brændefang og græsning til gaardens besætning, ellers ingen herlighed.» Det er tydeleg at brukaren hadde fått skikk på garden att. I 1816 la dei i sylvskatt 3 1/ 2 rbd og skaut inn 2 1/2 spd.

I 1809 hadde Jetmund stemnt Jon i Inngarden for ulovleg skogshogst. Saka vart utsett, og me høyrer ikkje meir. I 1818 hadde Lars A. Bjørgholmen stemnt Jetmund til forlik då han ikkje ville betale for «en kalvquige-foring vinteren 1817.» Den vanlege forleiga var 50 rbd eller 5 spd. Jetmund hadde rett nok gitt han 100 garnkavlar verdt 1 spd, 1 anker syre verdt 66 spesiskilling og betalt 5 merker smør verdt 90 spsk, i alt 2 spd 36 s.  Den skinnhita med havremjøl Jetmund hadde sendt med til for åt kviga, ville klagaren betale tilbake med mjøl. Jetmund sa seg villig til å betale sakskostnadene og legge til 1 spd, men saka enda uforlikt. Saka gir gode opplysningar om prisar, og om kva samband fjordfolk og øyfolk hadde med kvarandre.

Av 6 født voks 4 opp: 1) Kristian, f 1792, sjå nedafor. 2) Brit, f 1794, g 1832 m Jon M. Larsen, Kipervika, Sula. 3) Ragnhild, f 1797, g 1836 m Kolbein A. Vik, bnr 1, Borgund. I 1835 hadde Ragnhild sett bort 2 kyr til vinterforing hjå Steffen A. Valset (truleg heimafylgjekyr). Det vart sein vår, og den eine svalt ihel, og Ragnhild hadde ikkje eingong fått skinnet. Etter ei ny forlikssak i 1836, fekk ho endeleg 2 spd 4 ort. 4) Randi, f 1805, g 1837 m Samuel O. Skaar. Kanute hadde u e m Samund K. Rønning dottera Eli, g Strandabø.

Skifte 1831: Aktiva 55-3-5. Passiva49-1-14 (i det irekna heimafylgje til dei tre døtrene, 36 d). Netto 5-2-15. 3 kyr, 3 geiter, 3 lam. 1/ 2 færing, elles lite. Uteståande 13-1-0.

Kilder:

Hjørundfjordboka bind III side 79-80

 

Trandal:

Trandalnamnet omfattar 3 ulike gardsnummer, 4, 5 og 6 i gamle Hjørundfjord herad, og det svarar til Ytre-, Midt- og Indre-Trandal. To elvar kjem fossande ned ved desse gardane. Tuna på Ytre- og Midt-Trandal ligg på kvar si side av elva der, medan tunet på Indre-Trandal ligg på inste sida av den elva.

Trandal er fyrste gongen nemnt i 1582 og vart då skrive Trandall, i 1606 Tranndall og i 1723 Yttre, Mit og Indre Trandall. Uttalen er Tranndal, og det kan nemnast at postverket endra namnet etter uttalen, men gjekk i 1977 attende til den tradisjonelle forma. I band 1 og 2 er såleis forma Tranndal nytta. O. Rygh skriv om Trandal: «Antages...at indeholde et elvenavn af en stamme Trand eller Trann, hvortil der er spor i flere gaardnavne. Gaardene ligger ved en elvs udløb i fjorden.»

Alle 3 gardane er sikre mellomaldergardar, helst eldre. At namnet er ubøygt, liksom Standal og Viddal, peikar i den lei. Det same gjer den høge skylda på rundt ei våg på kvar gard i 1626. Det er likevel berre på Indre-Trandal det er gjort oldfunn. Gardane ligg og på solsida av fjorden med sol heile året. To av desse gardane er særleg nær samanknytte.

Indre-Trandal:

Gnr 6. Frå 1964 gnr 116 i Ørsta

Grenser, namn og alder

Indre-Trandal er den tredje, rekna nordafrå, av dei einbølte Trandal-gardane. Eigentleg har ein ikkje kjensle av nokon dal nede ved sjøen på Indre-Trandal, for bergsida stig nokså bratt og jamn oppover. Men det fell ei elv uti fjorden. Elva kjem frå ein hengjedal i kring 600 meters høgde, Lissje-Trandaldalen.

Mot nord grensar garden til Midt-Trandal, utan noko naturleg bytemerke. Vidare går bytet etter høgste tindane rundt dalen om Råna og Elsandtinden og stikk i fjorden mot Rynningen over Furthammaren og inst i Hamna, vika nær tunet. Dette er då heime-teigen, men saman med Rynningen har dei teigar like inn i Maradalselva. Nemnast må det likevel at Lissje-Trandaldalen er sætredal også for Rynningen.

Den bratte elva set grenser for bømarka mot nord, og der er få tydelege strandflater på garden. Som på dei andre Trandalgardane er voksteren god, og i liene veks lauvskogen, også den varmekjære. Fureskogen held seg derimot borte, men stor-einen står mest som ein liten barskog.

 

 
Indre-Trandal er einaste garden i bygda der det er gjort oldfunn. Under dyrkingsarbeid nord for løda kring 1970 kom eit einegga sverd, ei øks og ein celt (også ei slags øks) til syne. Fagfolk har sagt at det er eit gravfunn frå merovingartida (6-700-talet), og sidan det var graver, har der nok og butt folk. Nokre murrestar var helst tufter frå seinare tid. Dette funnet ved sida av den høge skylda på I våg i 1626 og namnet som berre vert nytta i ubunden form, er med på å tufte garden ikkje berre blant mellomaldergardane, men endå lenger tilbake.

 

Naturgrunnlaget. Utnytting:

Me kjenner ikkje til at der har vore nokon annan tunstad enn den noverande. Den ligg halvt sørvendt i skråninga nord for Hamna. Husa ligg berre kring 15 m o.h., så sjøvegen har vore stutt og lett. Heilt trygge for ovafare har dei likevel ikkje kjent seg. Mindre snøfonner har vore heilt nedtil husa. Helst verre er ein fjellhammar som heng oppi floget, Skåphammaren kalla. Delar av han kom ned inn- og ovafor tunet. Skulle resten kome, vil den truleg stemne uti elvagjølet. Presten bad i eldre tid i kyrkja til vern mot ras. Det er og fortalt at garden i si tid betalte sporveskatt til Sykkylvskyrkja for å vere kvitt den karen i kornåkrane.

Frå hundreårsskiftet stod det berre løde og stovehus i tunet. Annleis var det før, og det vil me kome tilbake til under dei einskilde brukarane. Forutan naust høyrde kvern med til garden. Den var i bruk uti mellomkrigsåra, og gav også drivkraft til truskemaskina. Vidare fanst der i si tid smie og like eins sel oppi dalen.

Ein god del av jorda på bøen var elvaskot, og heldt seg såleis lett og turr, men utsett for turke. Høgre oppe fanst meir mold- og myrjord. Under matrikkelarbeidet i 1860-åra rekna dei på garden 13 mål med åker og tjukkeng. I åkrane sådde dei jamt over 4 t blandkorn og 21 / 4 t poteter og avla 17 t korn og 18 t poteter. I dette hundreåret kom ein god del av åkrenamna bort under dyrking, men frå naustet og ut- og oppunder vegen fanst desse: Floten, Utover Reinene, Søinda, Storåkren, Steingardsletta. Ovafor vegen låg Lissjerabben, Flategjerde, Vollen, Nyegjerde, Storegjerde og Bakkeåkren.

I tillegg hadde dei 9 1/ 2 mål naturleg eng. Av utslåttar synte garden derimot med det meste som er oppgitt på nokon strandgard bortsett frå Finnes og Stennes, 16 lass. Dette gjorde at dei såg seg i stand til å fø hest, 9 kyr og 16 sauer på jamnen, altså noko under det dei 2 andre namnebrørne fødde. Det var dei gode beita oppe i sætredalen som gjorde at krøtertalet kom så pass høgt. Å kome seg dit opp var derimot ikkje så lett. Tidlegare hadde dei bru over elva eit stykke oppi marka, og i Kleivane måtte dei bygge opp kurås med stokkar og torv oppå. Midt oppi lia mellom Rimegrova og elva flatar lendet seg noko ut. Der ligg Lissjesætra i ein skogkrull. Rett nok har der ikkje funnest sel, men det har vore ein mjølkeplass. Også vidare oppover måtte dei bygge opp råsa med stein og stokkar. I nær 600 meters høgd opnar dalen seg med vide grassletter og utruleg gode beite. Restane av steinselet som stod der, ligg frampå kanten mot fjorden med eit makelaust utsyn. Det var langt og smalt, om lag 3x8 m. Inne var det tredelt, då også Rynningen og Vikaplassen nytta det. Det er fortalt at rjomen på ringjene var så tjukk at han kunne bere ein handfyllingsstein. Fjøs til kyrne fanst der ikkje, og det hende dei rømde ned att i uversnetter, sjølv om der eigentleg ikkje var gåande utan ved mannehjelp.

Dersom du er fjellsterk, kan du nå dei villaste toppar du kan ynskje deg frå Lissje-Trandaldalen. På føresommaren, når snøen ligg tjukk og fast på breden under Rånaryggen, kan du ta deg oppgjennom eit gjøl og kome deg på Råna. På ettersommaren er det gåande meir beinveges til Urkedalen etter fjellhyller under Elsandtindane der støttetau er utlagde. Frå skaret går det fint med ein avstikkar til Elsandtindane på nær 1400 m. Kontakt kjentfolk.

Av brenneved hadde dei minst like mykje å selje som det dei brukte sjølve, og fjordfisket var sett på topp, 2 ort eller 48 skilling. Som nemnt låg garden særs lagleg til for sjøbrukt. Dessverre har det vore halde få skifte etter brukarane, så me veit etter måten lite om kva som kan ha funnest av båtar og vegn. I vårt hundreår har laksefisket også her vore inntektsgivande.

Hamna som me har nemnt nokre gonger, er nokså sjeldsynt i ytre fjorden. For synnavind er det heilt trygt å ligge der. Mindre er det som tek av for nordavinden, men den fell ikkje så ofte på. Brukaren fann det trygt å legge naustet der, men det er helst sjøfarande folk som har gitt staden namn. Større farty, som jakter, kunne finne hamn i vika.

Også på Indre-Trandal har dei hatt vitjing av kjende personar. Sunnfjordkunstnaren Anders Askevold har i 1892 festa eit motiv herifrå til lerretet.

 

Skyld, avling og fodnad

Indre-Trandal var i 1626 rekna for halvgard med skyld 1 våg fisk, i 1664 øydegard = fjerdingsgard med same skyld, 12 år etter står garden i 1 v 9 mk. I 1732 fekk han gnr 18 i 1838 gnr 6, lønr 6, med skyld 1 d 2 ort 3 s og endeleg i 1886 gnr 6, bnr 1 med skyld 2 mk 82 øre. Garden hadde til 1761 2 brukarar, sidan har han vore einbølt.

Nokre døme på avling, fodnad` m.m. gjennom hundreåra:

1626: Sådde 2 t korn.

1657: Fødde 11 kyr, 11 geiter og 10 sauer. 1667: Sådde 4 t, avla 15 t korn, gav 1 1 / 2 t korn og 16 mk ost i tiend og fødde 10 naut. Leidangsskatten var 3 kalvskinn.

1724: Sådde 2 1/2 t havre, avla 10. Fødde 5 kyr, 3 ungdyr, 8 geiter og 8 sauer. «Ligger noget farlig til for snefond... temmelig vis til korn...noget tungvunden». Til garden høyrde «1 liden sæter 1/4 mil fra gaarden...1 liden quern».

1835: Sådde 3/4 t bygg, 3/4 t havre og 1 t poteter. Fødde 4 naut, 4 sauer, 4 geiter og 1 gris. (Mindre påliteleg teljing.)

 

Eigarar:

Garden var i 1626 «bondegods», i 1646 er nemnt at «odelsbønder» er eigarar, men i skattematrikkelen for 1647 står det at «Giedsche ombudsmand bygger». I 1674 er «besidderen», altså brukaren, eigar, men i 1683 har borgundpresten mag. Hiermann fått tak i garden. I skiftet etter Hiermann fall garden på Nils Pedersen Assens «for fordring». Enkja etter han, Marte Jakobsd Dischingtun, selde garden i 1709? til Nils Pedersson Langlo, som i 1714 sette han i pant til Jørgen Dischingtun. I skiftet etter Langlo 1726 ervde dottera Magdalene, g m Rasmus Ibsen, garden, men selde han i 1742 til Nikolai Ulrich for 36 rd. På auksjonen etter Ulrich i 1763 kjøpte hjørundfjordpresten Nerem gar-den. Dottera, Anne Engelhart, g m etter-mannen i kallet, Rødseth, ervde eigedomen i 1783, og mannen selde han 13 år etter til prost Claus Finde, til liks med dei andre Trandal-gardane. I skiftet etter Finde i 1820 ervde Nils Leganger garden. Brukarane måtte såleis fylgje godt med kven dei stod ansvarlege overfor og skulle betale landskyld til. I 1844 manna Bernt K. Trandal seg opp og kjøpte garden.

KLilder:

Hjørundfjordboka bind III

 

 

 

 

 

Mer om Jetmund Rasmusson og Kanutte Kristiansdatter:

Marriage: 1789

    

Barna til Jetmund Rasmusson og Kanutte Kristiansdatter er:

     8           i.   Christian Jetmundsson, født 1792 på Indre-Trandal i Hjøringfjorden; døde 1871 på Indre-Trandal i Hjøringfjorden; married Johanne Jonsdatter 1813.

                 ii.   Brit Jetmundsdatter, født 1795.

                iii.   Ragnild Jetmundsdatter, født 1797.

 

 

     18.  Jon Torbjørnsson, født 1750 på Syvergarden bnr.2 Sledalen(Slettedal) i Hjørundfjord; døde 1827 på Torbjørngarden bnr.1 Sledalen(Slettedal)i Hjø.  Han var sønnen til 36. Torbjørn Jonsson og 37. Randi Einarsdatter.  Han gifta seg med 19. Barbro Jonsdatter.

     19.  Barbro Jonsdatter, født 1758 på Torbjørngarden bnr.1 Sledalen(Slettedal)i Hjø; døde 1827 på Torbjørngarden bnr.1 Sledalen(Slettedal)i Hjø.  Hun var datteren til 38. Jon Monsson og 39. Sara Eliasdatter.

 

Litt om Jon Torbjørnsson:

BARBRO JONSDTR.SCHYLSTAD / SLEDAL 1758-1826

g.m. JON TORBJØRNSSON SLEDAL (1750- 1827)

Født:

  1. RANDI f.1782, g.1805 m Simen Jetmundsson Rekdal,barnlause .

  2. JOHANNE f.1785 g.til Trandal.

  3. TORBJØRN f.1793, på garden.

  4. SARA f.1796 g. 1821 m. Anders'Pedersson Sportstøl. Bruka Sandvik Ryste i       Ørsta.

  5. Brit f. 1799, gift til Standal og

  6. Jon f. 1800 g. 1826 m. Eline Simensdtr. Haugen. Dei busette seg på Rørstad,       Sula.

Kilder:

Slekter frå Sledalen bd.I side 13.

 

Litt om Barbro Jonsdatter:

Barbro Jonsd Slettedal, f 1758, d 1826. G 1781 m Jon Torbjørnsson Slettedal, bnr 2, f 1750, d 1827.

Jon hadde vore soldat. Han bygsla 2 p 19 1/2 mk i Sledalen og gav verforeldra kår. Folketeljinga i 1801 syner at der då budde 10 menneske med kårfolka. Dei siste hadde sonen Elias buande ugift heime. Elles var borna komne så langt at dei ikkje leigde tenarar. Ved jordavgifta 1802-03 sådde dei «3 l/ 2 t havre, avler 5 fold, forer 12 kiør, 1 hest, 18 smaagvæg, har skov til brænde, græsning til fornødenhed i udmarken, saa og i en, til fælles med bøygden havende sæterdal. Gaarden er ellers meget udsat for sneeskred og mislig kornvext.» Her møter me kjende tonar. Det verkar elles som om sånaden har gått ned i høve til t.d. 1724, og så har dei heller auka krøtertalet. Sjå bnr 2, som skulle stå likt med dette. Dei måtte likevel ha stått seg bra i Barbro og Jon si tid, for jamvel som kårmann la Jon i sylvskatt til NB i 1816 7 rbd og skaut inn 3 1/2 spd. Han kjøpte endå til i 1820 22 1/2 mk i garden, men dette selde han 4 år etter til Eilev Aarflot.

Av 9 født voks 6 opp: 

    1) Randi f 1782, gl m Simon J. Rekkedal, bnr 4. G2 1758 m em Karl Larsson         Rørstad/ Sandvik Ytre, Sula, f 1806.

    2) Johanne, f 1785, til Indre-Trandal.

    3) Torbjørn, f 1793.

    4) Sara, f 1796, g 1821 m Anders Pedersson Sporstøyl, f 1796. Fyrst paktar,          bygslar av Sandvik-Ryste, Ørsta.

    5) Brit, f 1799, g m Peder Rasmusson Store-Standal, bnr 6.

    6) Jon, f 1800, d 1884, g 126 m Eline S.Haugen, f 1799, d 1873. Til Furnes/Sula.

Kilder:

Hjørundfjordboka bd.IV side 567-568.

 

    

Barna til Jon Torbjørnsson og Barbro Jonsdatter er:

                  i.   Randi Jonsdatter, født 1782 på Torbjørngarden bnr.1 Sledalen(Slettedal)i Hjø; døde på Sandvik Ytre, Sula.

     12        ii.   Thorbjørn Jonsson, født 1793 på Torbjørngarden bnr.1 Sledalen(Slettedal)i Hjørundfjord; døde 1886 på Torbjørngarden bnr.1 Sledalen(Slettedal)i Hjørundfjord; married Sylvei Pedersdatter 1813.

                iii.   Sara Jonsdatter, født 1796 på Torbjørngarden bnr.1 Sledalen(Slettedal)i Hjø; døde på Sporstøyl i Ørsta.

                iv.   Brit Jonsdatter, født 1799 på Torbjørngarden bnr.1 Sledalen(Slettedal)i Hjø; døde på Store-Standal bnr.6  i Hjørundfjord.

                 v.   Jon Jonsson, født 1800 på Torbjørngarden bnr.1 Sledalen(Slettedal)i Hjø; døde 1884 på Sula.

     9         vi.   Johanne Jonsdatter, født 1785 på Torbjørngarden bnr.1 Sledalen(Slettedal)i Hjø; døde 1844 på Indre-Trandal i Hjørundfjord; married Christian Jetmundsson 1813.

 

 

     20.  Mons Pedersson, født 1747 på Monsgarden Br. nr. 1 på Skylstad i Hjørundfjorden; døde 1828 på Monsgarden Br. nr. 1 på Skylstad i Hjørundfjorden.  Han var sønnen til 40. Peder Monsson og 41. Randi Larsdatter.  Han gifta seg med 21. Ingeborg Pålsdatter.

     21.  Ingeborg Pålsdatter, født 1766 på Brekke bnr.5 Ørsta; døde 1812 på Monsgarden Br. nr. 1 på Skylstad i Hjørundfjorden.  Hun var datteren til 42. Pål Olsson og 43. Ingeborg Larsdatter.

 

Litt om Mons Pedersson:

Mons var 1 gang gift med Eli Sjursdatter Bjørke, f. 1749 og d. 1796.

Mons ervde i 1773 1 p 13 mk og kjøpte 10 år etter av far sin 1 p 13 3/ 5 mk. I 1774-77 gav han i «frivillig» skattegåve 16 s. Han var i det heile bra velståande. I 1801 budde der 8 menneske i Mongsgarden. Ola Saksesson (29) og Guri Einarsdotter (23) tente dei. Jordavgifta 2 år etter viser «efter et middel-tal aarlig saaes 3 1/2 td. havre - avler 6 fold, 1/ 2 td. byg - avler 10 fold. Føder: 12 kjør, 1 hest, 20 smaakvæg. Skov til brændefang og fornøden græssning i udmarken, samt seter-støl. Paa dette brug kan ogsaa aarlig avles 3-4 td. poteter. Her er og en liden bækkeqvern.» I 1815 klaga Mons enkja Kari S. Valset at ho ikkje tok mot ei ku og ei kvige som ho lova å fø for han. Kari meinte det var ordna, men Mons sa han hadde fått berre 1 pund 18 mark bjørkebork, og det var for lite. I 1816 inngjekk Mons og dei 2 sønene hans, Sjur og Peder, ei kontrakt som galdt rettar i Skylstad og Kalvatn i Volda. Same året la han i sylvskatt til NB 6 rbd og skaut inn 5 spd. Vidare same året hadde han og Lars Arnesson Skylstad kjøpt «en rødblak vintrings hest» for 183 rbd av Ola P. Eide og betalt 1/ 4 av summen. Resten skulle dei betale ved olsok og «naar Romsdals market var forbi,» men i adventa stod dei likevel til rest. Då ville dei straks ordne opp, og Lars kunne tenkje seg å pantsetje kyrkjeparten sin for å klare det.

Av 7 født voks 6 opp: 1) Randi, f 1774, d 1802. 2) Peder, f 1775, d 1792. 3) Sjur, f 1781, sjå nedafor. 4) Anne, f 1797, g m Arne J. Rekkedal, bnr 5. 5) Peder, f 1798, kom på bnr 2. 6) Eli Ingeborg, f 1801, d 1857. Nerve-problem. Legdslem.

Skifte 1797: Aktiva 347-0-3. Passiva 43-2-2. Netto 303-4-1. 2 hestar, 9 kyr, 4 kviger, 2 kalvar, 8 geiter, 3 verar, 8 sauer, 2 lam. 1 kvern, 1 kjempefæring, 1 færing, part i åttring, 1/ 10 sildenot, ein god del reiskap. Buet åtte 2 p 8 2/5 mk jord = 75 rd, som enkjemannen fekk og 18 4/ 5 mk = 25 rd, som Sjur fekk. Dottera Randi ervde ein kyrkje-part, verd 23-5-3/5. Største kreditor var Randi 12-2-4. Uteståande 24 rd.

Skifte 1821: Aktiva 297-4-3. Passiva 214-3-15 (i det heimafylgje 180 d). Netto 83-0-12. 1 hoppe, 4 kyr, 3 kviger, 3 verar, 5 geiter. 1/2 kvern, 1/ 2 kjempefæring, 1/ 2 trering, 1/6 åttring, 1/ 10 sildenot. 1 sylvskei, 2 kjelar, litt tinn, mykje reiskap. 1 postill, 1 salmebok. I NB 5 d. 1 kyrkjepart: 9-1-0. 1 stove m/ kjøken, loft, sval og tilbygg + jarnomn 15 d, 1 stabbur 12 d, løda 6 d. Reie pengar 73 d. Uteståande 89-3-12.

Skifte etter kårmannen 1828: Aktiva 30-4-0. Passiva 39-1-14. 2 kyr, 1 geit, 1 sau, elles lite. 1 stove med loft og tilbygg 8 d, 1 løde 2 d. Største kreditorar sonen

Sjur 19 d, Eli 8 d.

Kilder:

Hjørundfjordboka bind 3 side 280.

 

 

    

Barna til Mons Pedersson og Ingeborg Pålsdatter er:

     10         i.   Peder Monsson, født 1798 på Monsgarden Br. nr. 1 på Skylstad i Hjørundfjorden; døde 1872 på Skylstad, Arnegarden bnr. 2 i Hjørundfjorden; married Kari Pedersdatter.

                 ii.   Anne Monsdatter, født ca 1797; døde 1842 på Rekedal Br. 5 Arnegarden,Hjørundfjord.

 

 

     22.  Peder Hansson, født 1756 på Fremste-Holen i Hjørundfjorden; døde 1827 på Fremste-Holen i Hjørundfjorden.  Han var sønnen til 44. Hans Gunnarsson og 45. Ingeborg Olsdatter.  Han gifta seg med 23. Lisbeth Olsdatter 08 jul 1787.

     23.  Lisbeth Olsdatter, født 1755 på Jakobgarden bnr.2 Ner-Frøland i Bondalen Hjørundfjord; døde 1834 på Fremste-Holen i Hjørundfjorden.  Hun var datteren til 46. Ole Nilsson og 47. Synnøve Einarsdatter.

 

Litt om Peder Hansson:

Peder Hansson Holen, f 1756, d 1827. G 1787 m Lisbet Olsd Frøland, bnr 2, f 1750, d 1834. Skifte.

Peder bygsla 1 v 9 mk og gav foreldra kår. År 1801 budde der 8 menneske med kårkona. Knut, bror til Peder, tente der. Under jordavgifta 1802-03 var skylda endeleg komen nedpå 1 våg. Dei sådde då «4 td havre 1/ 4 td byg, avler 6 fold, forer 10 kiør, 1 hest, 16 smaagvæg, har skov til brænde, græsning til fornødenhed og sæter i Næve-dalen, har aarlig 4 a 5 tønder potatos-avl, en bækkeqværn til gaarden, og aarvis kornavling.» Som kårmann la Peder i sylvskatt til NB i 1816 5 rbd og

skaut inn 2 1/ 2 spd.

Av 6 født voks 4 opp: 1) Kari, f 1788, til Skylstad, bnr 2. 2) Ola, f 1790, sjå nedafor. 3) Ingeborg, f 1793, til Hustad, bnr 8. 4) (Anne) Severine, f 1796, til Finnes, bnr 3.

Skifte etter kårkona 1834: Aktiva 19-3-22. Passiva 11-1-5. Netto 8-2-17. 1 ku, 1 geit, 1 sau, elles lite.

Kilder.

Hjørundfjordboka bd, V side 220

 

Mer om Peder Hansson og Lisbeth Olsdatter:

Marriage: 08 jul 1787

    

Barna til Peder Hansson og Lisbeth Olsdatter er:

     11         i.   Kari Pedersdatter, født 16 nov 1788 på Fremste-Holen i Hjørundfjorden; døde på Skylstad, Arnegarden bnr. 2 i Hjørundfjorden; married Peder Monsson.

                 ii.   Ole Pedersson, født 1790 på Fremste-Holen i Hjørundfjorden; døde 1830 på Fremste-Holen i Hjørundfjorden.

                iii.   Ingeborg Pedersdatter, født 1793 på Fremste-Holen i Hjørundfjorden; døde på Hustad bnr. 8.

                iv.   Anne Severine Pedersdatter, født 1796 på Fremste-Holen i Hjørundfjorden; døde på Finnes bnr. 3.

 

 

     26.  Peder Pedersson, født 1749 på Håheim, Ulstein; døde 1798 på Sporstøyl bnr. 1 Ørsta.  Han var sønnen til 52. Peder.  Han gifta seg med 27. Anne Eilivsdatter.

     27.  Anne Eilivsdatter, født 1757 på Eilivegarden på Bjørdal i Ørsta; døde 1827 på Sporstøyl bnr. 1 i Ørsta.  Hun var datteren til 54. Eiliv Steinarsson og 55. Marte Olsdatter.

    

Barna til Peder Pedersson og Anne Eilivsdatter er:

                    ØRSTA

 
     13         i.   Sylvei Pedersdatter, født 1789 på Sporstøyl bnr. 1 i Ørsta; døde 1869 på Torbjørngarden bnr.1 Sledalen(Slettedal)i Hjørundfjord; married Thorbjørn Jonsson 1813.

                 ii.   Anne Brite Pedersdatter, født 1781 på Sporstøyl bnr. 1 i Ørsta; døde 1781 på Sporstøyl bnr. 1 i Ørsta.

                iii.   Peder Pedersson, født 1782 på Sporstøyl bnr. 1 i Ørsta; døde 1859.

                iv.   Eiliv Pedersson, født 1784 på Sporstøyl bnr. 1 i Ørsta; døde 1867 på Årflot.

                 v.   Marte Pedersdatter, født 1787 på Sporstøyl bnr. 1 i Ørsta; døde 1833.

                vi.   Arne Pedersson, født 1792 på Sporstøyl bnr. 1 i Ørsta; døde 1871.

               vii.   Anders Pedersson, født 1796 på Sporstøyl bnr. 1 i Ørsta; døde 1882.

 

 

     28.  Knut Jonsson, født 1734 på Knutegarden på Hovdenakk i Ørsta; døde 1791 på Knutegarden på Hovdenakk i Ørsta.  Han var sønnen til 56. Jon Jonsson og 57. Anne Amundsdatter.  Han gifta seg med 29. Mari Eliasdatter.

     29.  Mari Eliasdatter, født 1744 på Hans Petter Garden på Mele i Ørsta; døde 1830 på Knutegarden på Hovdenakk i Ørsta.  Hun var datteren til 58. Elias Eliasson og 59. Johanne Knutsdatter.

    

Barna til Knut Jonsson og Mari Eliasdatter er:

     14         i.   Knut Knutsson, født 1781 på Knutegarden på Hovdenakk i Ørsta; døde 1858 på Eilivegarden på Bjørdal i Ørsta; married Marte Olsdatter.

                 ii.   Mette Knutsdatter, født 1770 på Knutegarden på Hovdenakk i Ørsta; døde 1860 på Sandvika.

                iii.   Elias Knutsson, født 1772 på Knutegarden på Hovdenakk i Ørsta; døde 1837.

                iv.   Peder Knutsson, født 1777 på Knutegarden på Hovdenakk i Ørsta; døde 1834 på Sæbø i Hjørundfjord.

                 v.   Dorte Knutsdatter, født 1785 på Knutegarden på Hovdenakk i Ørsta; døde 1880 på Barstad.

                vi.   Amund Knutsson, født 1788 på Knutegarden på Hovdenakk i Ørsta; døde 1860 på Årflot.

 

 

     30.  Ola Eilivsson, født 1744 på Eilivegarden på Bjørdal i Ørsta; døde 1813 på Eilivegarden på Bjørdal i Ørsta.  Han var sønnen til 54. Eiliv Steinarsson og 55. Marte Olsdatter.  Han gifta seg med 31. Berte Eline Eriksdatter.

     31.  Berte Eline Eriksdatter, født 1750 på Barstad; døde 1836 på Eilivegarden på Bjørdal i Ørsta.  Hun var datteren til 62. Erik Andersson og 63. Synneve Akselsdatter.

    

Barna til Ola Eilivsson og Berte Eriksdatter er:

     15         i.   Marte Olsdatter, født 1785 på Eilivegarden på Bjørdal i Ørsta; døde 1857 på Eilivegarden på Bjørdal i Ørsta; married Knut Knutsson.

                 ii.   Eiliv Olsson, født 1783 på Eilivegarden på Bjørdal i Ørsta; døde 1800.

                iii.   Synneve Olsdatter, født 1789 på Eilivegarden på Bjørdal i Ørsta; døde 1877.

                iv.   Anne Berte Olsdatter, født 1792 på Eilivegarden på Bjørdal i Ørsta; døde 1873 på Krøvel.

 

 

GENERASNON NR. 6

 

     32.  Rasmus

    

Child of Rasmus er:

     16         i.   Jetmund Rasmusson, født ca 1755 på Svor i Hornindal, Nordfjord.; døde 1831 på Indre-Trandal i Hjøringfjorden; married Kanutte Kristiansdatter 1789.

 

 

     34.  Kristian Einarsson, født 1734 på Tvergrov,Bakken bnr. 1 i Hjørundfjord; døde 1793 på Indre-Trandal i Hjørundfjord.  Han var sønnen til 68. Einar Pedersson og 69. Ragnhild Jonsdatter.  Han gifta seg med 35. Brit Jonsdatter 06 nov 1757.

     35.  Brit Jonsdatter, født ca 1730 på Gn. 33 Vadstein br.nr.1 Heimigarden i Volda; døde Bef. 1801 på Indre-Trandal i Hjørundfjord.  Hun var datteren til 70. Jon Frantsson og 71. Kari Olsdatter.

 

Litt om Kristian Einarsson:

 

Arnegarden Bnr 4.

Arnegarden har gått ut frå Bakken.

Kristian Einarsson Tvergrov, f 1734, d 1793. G 1757 m Brite Jonsd Vadstein, Volda, f ca.1730, d før 1801.

Kristian fekk bygsle halve Tvergrova, 1 p 21 mk, og broren Peder brukte andre halva. Under ekstraskatten i 1762 måtte han betale 1 rd for seg, for Brite og for «moderen Ragnild». I 1773-74 la han i «frivillig» skattegåve (som ekstraskatten då vart kalla) 8 s, sidan nemnd fattig. I uåra tidleg på 1770-talet fekk han av «kongens korn», og han skulda sidan godt 7 rd for det. Det var nok hardt både huse opp bruket og møte uår. I 1782 flytte dei difor til Indre-Trandal.

Kilder:

Hjørundfjordboka bind V side 27.

 

13) 1782-1790 Kristian Einarsson Tvergrov, bnr 1, f 1734, d 1793, skifte. G m Brite Jonsd Vadstein, Volda, f ca. 1730, d før 1801.

Dei var fyrst brukarar på Tvergrova, bnr 4, sjå der. Eine dottera, Kanute, gift med neste brukar.

Skiftet 1793: Aktiva 39-0-2. Passiva 26-2-2. Netto 12-4-0. 2 kyr, 1 kvige, 1 kalv, 2 geiter, 3 sauer. 1 færing og litt reiskap. Største kreditorar sonen Einar 4-0-12 og dottera Kari 33-5.

Kilder:

Hjørundfjordboka bind III side 79.

 

Mer om Kristian Einarsson og Brit Jonsdatter:

Marriage: 06 nov 1757

    

Barna til Kristian Einarsson og Brit Jonsdatter er:

     17         i.   Kanutte Kristiansdatter, født 1766 på Tvergrov, Arnegarden bnr. 4 i Hjørundfjord; døde 1848 på Indre-Trandal i Hjørundfjord; married Jetmund Rasmusson 1789.

                 ii.   Ragnhild Kristiansdatter, født 1758 på Tvergrov, Arnegarden bnr. 4 i Hjørundfjord; døde 1820 på Mork.

                iii.   Kari Kristiansdatter, født 1760 på Tvergrov, Arnegarden bnr. 4 i Hjørundfjord; døde på Myrholen.

                iv.   Johanne Kristiansdatter, født 1763 på Tvergrov, Arnegarden bnr. 4 i Hjørundfjord; døde på Nes.

                 v.   Rasmus Kristiansson, født 1770 på Tvergrov, Arnegarden bnr. 4 i Hjørundfjord; døde 1786 på Indre-Trandal i Hjørundfjord.

                vi.   Einar Kristiansson, født 1772 på Tvergrov, Arnegarden bnr. 4 i Hjørundfjord; døde på Valset.

               vii.   Brit Kristiansdatter, født 1774 på Tvergrov, Arnegarden bnr. 4 i Hjørundfjord; døde 1792 på Indre-Trandal i Hjørundfjord.

 

 

     36.  Torbjørn Jonsson, født 1721 på Husmansplass på Finnes i Hjørundfjord; døde 1810 på Syvergarden bnr.2 Sledalen i Hjørundfjord.  Han var sønnen til 72. Jon.  Han gifta seg med 37. Randi Einarsdatter 1748.

     37.  Randi Einarsdatter, født ca 1720 på Syvergarden bnr.2 Sledalen i Hjørundfjord; døde 1798 på Syvergarden bnr.2 Sledalen i Hjørundfjord.  Hun var datteren til 74. Einar Olsson og 75. Brite Jonsdatter.

 

Litt om Randi Einarsdatter:

Randi Einarsd Slettedal, f ca.1720, d 1798. G 1748 m Torbjørn Jonsson Finnes, husmann, f ca. 1720, d 1810.

Randi og Torbjørn bygsla som tidlegare, der Ingebrigt Mo o. fl. var eigarar. I tillegg bygsla dei 22 1/ 2 mk, som låg øyde, av Chrf. Abelset. 11762 la desse ekstraskatt på 1 rd kvar: «Torbiørn - hust. Ranni, son Jon - 3.» Sjå ovafor. I «frivillig» skattegåve 1773-77 la han 12 s. Saman med grannen Jon fekk han i 1775 3 rd i premie for nydyrking av Søndmøre Practiske Landhuusholdningsselskab. Bd 1, s 454. Dei hadde nett gitt frå seg bruket då fonna øydelagde Heimstegarden.

Av 7 født voks 5 opp: 1) Jon, f 1750, til bnr 1. 2) Brit, f 1752, til Rekedal, bnr 4. 3) Guri, f 1754, konf 1772. 4) Inger, f 1760, til Haugen. 5) Einar, sjå nedafor.

Kilder:

Hjørundfjordboka bd.IV side 573

 

Mer om Torbjørn Jonsson og Randi Einarsdatter:

Marriage: 1748

    

Barna til Torbjørn Jonsson og Randi Einarsdatter er:

                  i.   Einar Torbjørnsson, født 1746 på Syvergarden bnr.2 Sledalen i Hjørundfjord; døde på Syvergarden bnr.2 Sledalen i Hjørundfjord.

     18        ii.   Jon Torbjørnsson, født 1750 på Syvergarden bnr.2 Sledalen(Slettedal) i Hjørundfjord; døde 1827 på Torbjørngarden bnr.1 Sledalen(Slettedal)i Hjø; married Barbro Jonsdatter.

                iii.   Brit Torbjørnsdatter, født 1752 på Syvergarden bnr.2 Sledalen i Hjørundfjord.

                iv.   Guri Torbjørnsdatter, født 1754 på Syvergarden bnr.2 Sledalen i Hjørundfjord.

                 v.   Inger Torbjørnsdatter, født 1760 på Syvergarden bnr.2 Sledalen i Hjørundfjord; døde på Haugen.

 

 

     38.  Jon Monsson, født 1727 på Mongsgarden bnr.1 Skylstad i Hjørundfjord; døde 1802 på Torbjørngarden bnr.1 Sledalen(Slettedal)i Hjørundfjord.  Han var sønnen til 76. Mons Pedersson og 77. Brite Torsdatter.  Han gifta seg med 39. Sara Eliasdatter 1757.

     39.  Sara Eliasdatter, født ca 1730 på Br.nr.2 Olagarden på Ullaland i Volda; døde 1812 på Torbjørngarden bnr.1 Sledalen(Slettedal)i Hjørundfjord.  Hun var datteren til 78. Elias Hansson og 79. Mette Olsdatter.

 

Litt om Jon Monsson:

Jon Monsson Skylstad, bnr 1, f 1728? d 1802. G1 1754 m Barbara (Barbro) Steffensd Viddal, bnr 6, f 1723? d 1754. Skifte. G2 1755 m Kirsti Knutsd Skarbø, f 1735, d 1756. G3 1757 m Sara Eliasd Ullaland, Volda, f ca.1730, d 1812.

Jon har kome der for å hjelpe mor si og sidan vorte der nokre år saman med stykfar sin og. Han var hardt prøvd, då han miste fyrste konene sine på stutt tid. I 1760 hadde

han «ei høne å plukke» med Knut Valset på Gammalt bruk. Ekstraskattlista frå 1762 nemner: «Jon - hust. Sara. Forældrene Stener - hust. Brit - 4.» Sjå ovafor. Då mora døde, flytte han til Rekedal som «husmann», men seinare til Sledalen som brukar. Sjå der.

Borna Barbara og Mette kom til på Eidet.

Skifte 1754: Aktiva 52-5-0. Passiva 24-0-8. Netto 28-4-8. 2 hestar, 5 kyr, 1 kvige, 1 kalv, 1 kje og 3 sauer. Litt klede, elles svært lite. Reie pengar 6-2-4.

 

10) 1769?-1781 Jon Monsson Skylstad, bnr 1, f 1727? d 1802. Skifte. G3 1757 m Sara Eliasd Ullaland, Volda, f ca.1730, d 1812.

Jon kom fyrst til Eidet, der han miste dei to fyrste konene sine. Då han gifte seg med Sara, bar han namnet Hole. Var så frå kring 1763 «husmann» på Rekedal, før han med huslyd kom til Sledalen. Der vart berre yngste sonen fødd. Han og Sara tok eit krafttak i Sledalen. Saman med grannen Jon fekk dei i 1775 3 dalar i premie av Syndmøre practiske Landhuusholdningsselskab for flid og nydyrking. Sjå bd l, s 454. Dei opna og optimistisk med å gi 12 s i «frivillig» skattegåve 1773-74, men vart sidan nemnd «fattig». Det forstår me og av at dei vart skuldige i alt 9 rd for «kongens korn» i naudsåra. Elles er han mellom dei eldste me veit om som dreiv hestehandel på Romsdalsmarknaden. Sjå bd 1, s 482 og bd 3, s 100 og s 119 om vegen frå Urke til Stranda.

Av 7 født voks 5 opp:

    1) Barbara (Barbro), f 1758.

    2) Mette, f 1761, d 1835, g 1814 m Ingebrigt Olsson Ytre Myklebust, Ellingsøya, f          1784. Barnlause. 3) Brit, f 1764, til Viddal, bnr 3.

    4) Elias, f 1767, til Øye, bnr 2.

    5) Mons, f 1770, d 1848. Mons for ei tid til sjøs. G1 1804 m e Marte Hansd        Innselset, Dalsfjorden, f 1756, d 1826. G2 1828 m Anne Olsd Maarstøl, f 1800, d        1881.

Skifte 1802 (kårmann): Aktiva 68-1-12. Passiva 74-4-14. Fallitt. 1/2 hoppe, 1 okse, 2 kyr, 3 kviger, 3 geiter, 3 sauer. 1/2 kvern og elles lite. Inkje sjøreiskap. Største kreditor sonen Mons for lån 27 rd. Dottera Mette 8 rd.

Kilder:

Hjørundfjordboka bd.IV side 642-643 og side 567.

 

Sledalen

Gnr 52. Frå 1964 gnr 162 i Ørsta:

Ved sida av Eidet og Tvergrova er Sledalen den garden i Hjørundfjord som ligg lengst frå sjøen - kring ei mil. I tillegg ligg garden ved innfallsporten til største sætredalen i Hjørundfjord, Rognestøyldalen. Det hadde og sine ulemper, og mykje av forlikssakene omkring beite og gjerdehald vert omtala her, og berre nemnt i stutte drag på dei gardane som elles var innblanda.

 

Grenser, namn og alder:

Sledalen har greie grenser mot vest, der Sledalselva set skilje mot Rekedalsmarka, like eins mot aust, der fjellrekkja set stengje. Mot Aksla i nord finst der dels naturleg byteline, dels bytesteinar, og sameleis er det mot utmarka i sør, der Rise, Årskog og Heimste-Holen har sætrehamninga si.

Bygdefolket kallar garden Sledalen, eller rettare Sle'dalinn, med dativforma i Sle'dala. Skriftforma har stort sett vore Slettedall i 1603-1666 og Slettedahll i 1723. Elles finn me også ofte forma Sletdalen. «Udtaleformen synes at gjøre det tvivlsomt om den form, som navnet har havt i skrift siden 1603, kan være rigtig,» skriv Rygh. Han finn det utruleg at uttalen kan slipe bort så mange bokstavar. Skulle skriftforma vere rett, måtte grunnordet vere anten slette eller slætte, altså slåtteland, meiner han.

Ein vanske med namnet Sledalen er at ein annan dal ikkje langt unna har same namnet, nemleg Sledalen oppfor Skjåstad. Det er ein sætredal, og over Bondalsbakken og gjennom Bakkedalen er det lett å kome dit. Dette har vore ein snarveg til Skjåstaddalen og Auste-fjorden, ja, vidare til Nordfjord og. Om folk frå gammalt har sett på desse to Sledalane som eitt dalføre, skal vere usagt, men merkeleg er det med to samnemnde dalar, som så å seie vender ryggen til kvarandre. Praksis har ført til at folket no nyttar Slettedal som etternamn, men Sledalen om sjølve garden.

Om alderen er det vandt å seie noko visst. Garden er ikkje nemnd før i 1603. Der er ikkje gjort kjende oldfunn på garden, og at namnet har bunden form og endrar seg ved dativ, tyder ikkje på særs høg alder. Ei skyld på nær 2 våger (1 v 2 p 6 mk) i 1626 er likevel så høg at me må ha med ein mellomaldergard å gjere.

 

Rasskade og tunflytting

Tunet har lege knapt 300 m o.h., og der var frå gammalt 2, tidvis 3 bruk. Vegen til sjøs er 9 km. Sola er borte i 14 veker. Tunstaden har elles vore flytt, då fjellsida ovafor har mange fonngj øl som peikar mot garden. Alt på 1600-talet skal Sledalen ha vore heimsøkt av snøfonner, og truleg har folket då flytt husa. Stadnamn som Tyftene og Tyftesundet lenger inne, er nok minne om tidlegare busetjing.

Nærare vår tid har garden vore skadd fleire gonger, og me får då vite noko meir om det som har gått føre seg. På hausttinget 28. sept. 1797 møtte Einar Torbjørnsson Slettedal fram med 2 mann som vitne på den skaden som hus og jord hadde lide vinteren før. Vitna Knut Mo og Lars Finnes avlagde eid og kunne fortelje fylgjande: «Natten til 2dre søndag i advent blev ikke allene alle comparentens huus udtagen af en sneefond, saa nær som en madstue og en liden smalefiøs, men endog hans boskab, høe og korn, samt 9 af hans store kreature, de øvrige kreature bleve opskuflede af sneen. Ja endog folkene selv saavel manden, som hans kone og et barn blev under sneefonden begraven, men dog siden ved tilkommende hjelp reddede.» Ein ekstra vanske skapte det at garden låg «i en skovløs egn, og omtrent 5 fierdinger fra søen», slik at kostnaden med nytt byggevyrkje var både stor og arbeidskrevjande. Heile tingalmugen vitna at dette var sant, og Torbjørn bad om å få skattar og avgifter nedsette. Saka kom opp nær eit år etter at fonna hadde gått (4.des. 1796).

På hausttinget 4 år deretter kom det fram at Einar hadde nytt skattelette i 5 år - etter kgl. res. av 5/7 1799. 2 menn hadde vore på synfaring like før tingdagen, og kunne melde at huslyden då hadde fått bygt opp «stue, stavbur, fiøs, lade og stald...ligesom han har igjen opryddet af jorden en god deel steen,... og er gaarden allerede nu igien i den forfatning, at selve jordebruget ikke kan siges at have mærker af den overgangne skade.» Med andre ord var skatteevna som før raset.

Jon på Instegarden flytte derimot husa eit godt steinkast innover dalen til Rabbekråna. «Der skal ej få sove sømnane mine,» meinte Jo, og der har husa fått stå i fred. Det er etter dette aller eldste tunet det har funnest merke ovafor vegen, innafor noverande tunstad. Røysane har det vorte kalla.

Det gjekk likevel berre ein mannsalder før ulukka atter råka heimen til Einar. «En sneeskred havde den 2den martii nedstyrtet Ejner Torbiørnsøn Sletdalens huuse, alle undtagen stuen og storfæe-fiøsen; laaven og de andre huuse laae under sne-fonden, saa denne mand lidde stor skade ved at miste sine smaafæe. Dog blev nogle opgravet levende af fonden da menneske-hjelp kom der til.» (Sokneprest Angell i 1825.)

No hadde denne huslyden fått ein verkeleg støkk. Dei såg seg om etter trygg byggegrunn, og fann det einast heime i Aksla. Der var Einar Olsson Alnes eigar, og han sa seg villig til å makeskifte «et stykke mark, 40 alen i qvadrat, dat. 7 oct. 1825.» I vidde utgjorde dette godt eit halvt mål (625 m2). Og så vart det flytting og husbygging på nytt for Einar. Det er ikkje kjent kor mykje av materialen på dei fonnskadde husa som var nyttande, men mykje måtte sikkert atter kjøpast. Einar lova å setje gjerde eller geil «fra sine huuse...og lige til hagaarden imellem Slettedål og Axlen», og elles passe på at krøtera deira ikkje beitte på Akslabøen.

Det var noko meir tungvint å ha husa heime i Aksla enn på eigen gard, og det var berre makeskifte av grunnen, så dei åtte han ikkje. Etter gode 40 år flytte Sivert tunet inn att på gamletyftene, men Syvermyra vart det heit-ande der tunet hadde stått heime i Aksla. Nærare 150 år gjekk utan at noko alvorleg skjedde grunna snøfonner. Så kom 1968 som det verste snøåret i manns minne. Den 19. februar, same morgonen som Rise vart øydelagd, gjekk det og fonn gjennom Lissjerimen nedover bøen i Sledalen. Gamlestova og den nye løda var tekne, og 28 dyr låg att under fonnbreden. Dei hadde no tenkt å gi opp, men fann ingen annan stad dei treivst. På nytt vart det tunflytting, og på nytt kom Syvermyra i Aksla som løysing på trygg byggegrunn.

Kilder:

Hjørundfjordboka bind IV.

 

 

Litt om Sara Eliasdatter:

I kyrkjeboka for Volda finner jeg at SARA ELIASDATTER gifta seg 14/11 med

Ole Jacob Sætre. I 1757 er det registrert at hun i 1757 blei gift med

Jon Maansen Eidet.

 

JON MONSSON SKYLSTAD ( ca.1727 -1802 )

Jon var gift 3 gonger. Med siste kona, Sara Eliasdtr. Ullaland, hadde han borna:

    1. Barbara (Barbro) f.1758. Ho vart verande på garden.

    2. Mette (1761-1835) g. Myklebust, Ellingsøy.

    3.Brite (1764-) g. til Viddal.

    4.Elias f.1767 g.med Sylvei Øye og brukar av Toregarden der. 

    5. Mons f.1770. Han kjøpte garden Innselset i Dalsfjord.

Kilder:

Slekter frå Sledalen bd.I side 13.

 

TOK SARA ELIASDTR. ULLALAND MED SEG ADELSBLOD???????????

 

Mange er interesserte i å finne kor langt tilbake dei kan kome med sine anerekkjer. Med slikt puslearbeid er det lett å gjere feil. For moro skuld tek me med denne rekkja. Når det gjeld Sara Eliasdotter, er me på trygg grunn til Eiliv Bårdsson (18). Lista er sett opp etter eit arbeid av Hans B. Osnes, som i den eldste delen har støtt seg til lærde sogegranskarar.

Sara er mormor til opphavsforeldra til dei fire slektsgreinene i boka, og me tek til med henne og går bakover:

 

     25.     Sara Eliasdotter Ullaland 1729-1812, g.m.Jon Monsson Skylstad                               1727-1802.

     24.     Elias Hansson Ullaland f. 1700, g.m. Mette Olsdotter Vadstein.

     23.     Hans Olsson Ullaland f. 1661, g.m. Sara Pedersdotter Rusten.

     22.     Gjertrud Hansdotter Ullaland, g.m. Ola Paulsson Høydal.

     21.     Hans Eilivsson Vatne, bruka Ullaland frå 1639. Denne Hans er                              farbror til Mali på Skylstad. Kona hans er ukjend.

     20.     Eiliv Samundsson Vatne, i Ørsta, g.m. Ragnhild Rasmusdotter

     19.     Solveig Eilivsdotter Synes, g.m. Samund Erlandsson (ca.                             1525-1590).

     18.     Eiliv Bårdsson Synes ca. 1480.

     17.     Bård Jonsson Synes ca.1439-1516.

     16.     Jon Bårdsson som levde 1429.

     15.     Gudrun Torsteinsdotter, g.m. Bård Bårdsson, ein frende av Bård                             Bårdsson Jr.

     14.     Torstein Bårdsson Synes, Vigra, levde 1350.

     13.     Bård Bårdsson Jr.

     12.     Magnhild Arnesdotter, g.på 1200-talet m. Bård på Barstad.

     11.     Arne Jonsson Korsbrekke, g.m. Solveig Gamlesdotter på Velle,                                 Sykkylven.

     10.     Sigrid Kolbjørnsdotter, g.m. Jon Asgautsson på Sylte i Valldal.

     09.     Ingebjørg Pålsdotter, g.m. Kolbjørn Grebstad, Sykkylven.

     08.     Pål Skoftesson. (Aura-Pål), g.m. Sigrid Torkelsdotter på Fugl,                                    Nordmøre.

     07.     Skofte Ogmundsson, g.m. Gudrun, ei dotter av Tord Folesson.

     06.     Ogmund Torbergsson.

     05.     Ragnhild Erlingsdotter, g.m. Torberg Arnesson på Giske.

     04.     Astrid Tryggvesdotter, (syster til Olav Tryggvesson). g.m. Erling                             Skjalgsson frå Sola.

              03.          Trygve Olavsson i Vika g.m. Astrid Eiriksdatter

              02.          Olav Geirstadalv i Vika.

              01.          Harald Hårfagre med Svanhild Øysteinsdatter.

 

Den lenken kan ikke bevises, det er visst endel gjetninger og synsinger ute å går.

 

Mer om Jon Monsson og Sara Eliasdatter:

Marriage: 1757

    

Barna til Jon Monsson og Sara Eliasdatter er:

     19         i.   Barbro Jonsdatter, født 1758 på Torbjørngarden bnr.1 Sledalen(Slettedal)i Hjø; døde 1827 på Torbjørngarden bnr.1 Sledalen(Slettedal)i Hjø; married Jon Torbjørnsson.

                 ii.   Mette Jonsdatter, født 1761 på Torbjørngarden bnr.1 Sledalen(Slettedal)i Hjørundfjord; døde 1835 på Ytre Myklebust på Ellingsøya.

                iii.   Brit Jonsdatter, født 1764 på Torbjørngarden bnr.1 Sledalen(Slettedal)i Hjørundfjord; døde på Viddal bnr.3 i Hjørundfjord.

                iv.   Elias Jonssonr, født 1767 på Torbjørngarden bnr.1 Sledalen(Slettedal)i Hjørundfjord; døde på Øye bnr.2.

                 v.   Mons Jonsson, født 1770 på Torbjørngarden bnr.1 Sledalen(Slettedal)i Hjørundfjord; døde 1848 på Maarstøl.

 

 

     40.  Peder Monsson, født ca 1726 på Monsgarden Br. nr. 1 på Skylstad i Hjørundfjorden; døde 1792 på Monsgarden Br. nr. 1 på Skylstad i Hjørundfjorden.  Han var sønnen til 80. Mons Pedersson og 81. Brit Torsdatter.  Han gifta seg med 41. Randi Larsdatter.

     41.  Randi Larsdatter, født ca 1720 på Olagarden bnr. 5 Skylstad i Hjørundfjord; døde 1773 på Monsgarden Br. nr. 1 på Skylstad i Hjørundfjorden.  Hun var datteren til 82. Lars Olsson og 83. Anne Knutsdatter.

 

Litt om Peder Monsson:

Peder gifta seg med Randi larsdatter, etter at hun døde gifta Peder seg på nytt i

1774 med enka Magnhild Rasmusdatter Rebbestad.

Høgh for 19 d 4 mk 12 s. Det året hadde elles han, Arne Olsson Skylstad, vidare Jakob Hansson og Brite Olsd Riise, enkja etter Anders, stemnt mad. Elisabet, «sal. Jørgen Høghs fordi hun uden lauglig tilbydelse til dem som bygselhavende og leilendinger, har soldt og skiødet udi gaarden Schylstad en deel af opsidernes bemte. Arne Pedersen og Peder Mogensens brug». Det same hadde ho gjort på Rise. Ho møtte ikkje, men saka kom opp att. Då fekk dei tilbod om å bygsle bruka sine. Dei ville kjøpe, og ho vart dømd til å selje. I 1749 kjøpte Peder «som ret odelsmand» 1 p 12 mk av faster Marte og farbror Nils. Sjølv hadde han ervt 16 1/2 mk etter faren, så han åtte i alt 1 v 3 3/4 mk. I 1762 la han ekstraskatt for seg, Randi, sønene Mons og Lars, drengen Jetmund Jonsson og tausa Brit Knutsdotter for i alt 6 rd, altså mykje meir enn den vanlege skatten. I 1773 la han i «frivillig» skattegåve 16 s.

Året etter flytte han til Rebbestad, bnr 3 i Ørsta, garden til andrekona, og dreiv den i 8 år.

6 av 8 født voks opp: 1) Mons, f 1748, sjå nedafor. 2) Lars, f 1750, d 1796. Skifte. GI 1782 m Anne Nilsd Bjørke, bnr 5, f 1747, d 1791. G2 1792 m Anne Margrete O. Aklestad, bnr 2, f 1758, d 1793. Født. 3) Kristian, f 1756, d 1774. 4) Arne, f 1759, d 1826, kom til Aklestad, bnr 3. 5) Brit, f 1761, g 1783 m Jetmund P. Rebbestad, bnr 3. G2 1804 m Jakob K. Rebbestad, frå Hauge i Sunnylven. Født. 6) Jon, f 1765, d 1824. G 1790 m e Anne P. Rebbestad, bnr 2.

Skifte 1773: Aktiva 203-3-11. Passiva 56-0-12. Netto 14-7-25. 1 hoppe, 11 kyr, 1 kvige, 2 kalvar, 8 geiter, 4 verar, 8 sauer. 1/2 kvern, 1 smie. 1/6 fjørefar, 1 færing, 1 kjempefæring, part i sildenot, ein del reiskap og klede. 1 postill. Uteståande 3 d. 1 sengjebud 10 d, 1 masstove 10 d. 1 p 13 3/5 mk jord med bygsel i Skylstad til Peder for 27-5-0, medan tilsvarande gjekk til sonen Mons.

Kilder:

Hjørundfjordboka bind 3 side 279.

    

Barna til Peder Monsson og Randi Larsdatter er:

     20         i.   Mons Pedersson, født 1747 på Monsgarden Br. nr. 1 på Skylstad i Hjørundfjorden; døde 1828 på Monsgarden Br. nr. 1 på Skylstad i Hjørundfjorden; married Ingeborg Pålsdatter.

                 ii.   Lars Pedersson, født 1750 på Monsgarden Br. nr. 1 på Skylstad i Hjørundfjorden; døde 1796 på Bjørke.

                iii.   Kristian Pedersson, født 1756 på Monsgarden Br. nr. 1 på Skylstad i Hjørundfjorden; døde 1774.

                iv.   Arne Pedersson, født 1759 på Monsgarden Br. nr. 1 på Skylstad i Hjørundfjorden; døde 1826 på Aklestad bnr. 5.

                 v.   Brit Pedersdatter, født 1761 på Monsgarden Br. nr. 1 på Skylstad i Hjørundfjorden; døde 1783 på Rebbestad bnr. 3.

                vi.   Jon Pedersson, født 1765 på Monsgarden Br. nr. 1 på Skylstad i Hjørundfjorden; døde 1824 på Rebbestad bnr. 2.

 

 

     42.  Pål Olsson, født ca 1736 på Rebbestad bnr.3 Ørsta; døde 1783 på Brekke bnr.5 Ørsta.  Han var sønnen til 84. Ola Saksesson og 85. Synneve Jonsdatter.  Han gifta seg med 43. Ingeborg Larsdatter.

     43.  Ingeborg Larsdatter, født ca 1731 på Hansgarden på Vatne i Ørsta; døde 1791 på Brekke bnr.5 Ørsta.  Hun var datteren til 86. Lars Hansson og 87. Inger Jonsdatter.

    

Barna til Pål Olsson og Ingeborg Larsdatter er:

     21         i.   Ingeborg Pålsdatter, født 1766 på Brekke bnr.5 Ørsta; døde 1812 på Monsgarden Br. nr. 1 på Skylstad i Hjørundfjorden; married Mons Pedersson.

                 ii.   Ragnhild Pålsdatter, født 1761 på Brekke bnr.5 Ørsta; døde 1804.

                iii.   Synneve Pålsdatter, født 1765 på Brekke bnr.5 Ørsta; døde 1765 på Brekke bnr.5 Ørsta.

                iv.   Ola Pålsson, født 1769 på Brekke bnr.5 Ørsta; døde 1849 på Eide i Hjørundfjord.

 

 

     44.  Hans Gunnarsson, født ca 1723 på Svóra bnr.3 Moane i Hjørundfjord; døde 1800 på Fremste-Holen i Hjørundfjorden.  Han var sønnen til 88. Gunnar Knutsson og 89. Kari Sjursdatter.  Han gifta seg med 45. Ingeborg Olsdatter.

     45.  Ingeborg Olsdatter, født 1727 på Knutegarden bnr.2 Stennes i Hjørundfjorden; døde på Holen i Hjørundfjorden.  Hun var datteren til 90. Ole Halvorsson og 91. Siri Knutsdatter.

Litt om Hans Gunnarsson:

Enka Ingeborg Olsd Holen, f 1729 død1816. Gift 1756 med Hans Gunnarsson Mo, bnr 3, f 1723? d 1800.

Hans bygsla 1 v 1 p 3 mk, så avtaket på skylda etter skadeflaumen var altså ikkje sett i verk då. Ein fæl ekstraskatt måtte dei og ut med i 1762: ((Hans. Hust. Ingebor. Tienestekarl Rasmus Peders. Pige Brit Lars datt. Andre hos sig havende folk Brit Olsd. Enken Kari Moe - 6 rd. Enken Kari Moe har slet intet og kand ikke betale.» Legdsprotokollen nemner i 1762: «Knud Moe og Hans Holen underholder deres gamle moder og ere for andre fattige befriede.» I åra 1773-1775 la han nokre skilling i «frivillig» skattegåve, som ekstraskatten då vart nemnd, seinare inkje.

Av 8 født voks 6 opp: 1) Peder Hansson, f 1756, sjå nedafor. 2) Gunder (Gunnar), f 1760, til Myra, Sæbø. 3) Ola, f 1763, til Stokke, bnr.2. 4) Kristen f 1765 til Rise bnr. 1,

5) Knut f 1768 Stadsnes, Sula, siden til Rise som husmann. 6) Anne f 1774, d 1796.

Kilder:

Hjørundfjordboka bd.V side 219-220.

 

    

Barna til Hans Gunnarsson og Ingeborg Olsdatter er:

     22         i.   Peder Hansson, født 1756 på Fremste-Holen i Hjørundfjorden; døde 1827 på Fremste-Holen i Hjørundfjorden; married Lisbeth Olsdatter 08 jul 1787.

                 ii.   Gunder Hansen, født 1760 på Fremste-Holen i Hjørundfjorden; døde på Myra, Sæbø.

                iii.   Ole Hansen, født 1763 på Fremste-Holen i Hjørundfjorden; døde på Stokke bnr.2.

                iv.   Christen Hansen, født 1765 på Fremste-Holen i Hjørundfjorden; døde på Rise bnr.1.

                 v.   Knud Hansen, født 1768 på Fremste-Holen i Hjørundfjorden; døde på Rise.

                vi.   Kari Hansdatter, født 1770 på Fremste-Holen i Hjørundfjorden.

               vii.   Anne Ingeborg Hansdatter, født 1774 på Fremste-Holen i Hjørundfjorden.

 

 

     46.  Ole Nilsson, født 1709 på Lerstad, bnr. 1, Borgund; døde 1783.  Han var sønnen til 92. Nils.  Han gifta seg med 47. Synnøve Einarsdatter.

     47.  Synnøve Einarsdatter, født ca 1720 på Bakken bnr.1 Tvergrov i Hjørundfjord; døde 1801 på På legd i Heimste-Holen i Hjørundfjord.  Hun var datteren til 68. Einar Pedersson.

 

Litt om Ole Nilsson:

Ner-Frøland Jakobgarden bruk nr. 2.

Synnøve Einarsd Tvergrov, bnr 1, f ca. 1720, d 1802 på Heimste-Holen, legd. G 1743 m Ola Nilsson Lerstad, bnr 1, Borgund, f 1709, d 1783.

Synnøve og Ola var fyrst nokre år på Sæbø. Ekstraskattlista for 1762 nemner desse over 12 år: «Ole Nils.-Hust. Synnev. Datt. Marthe. Søn. Einer - 4.» Så mange riksdalar måtte dei og legge, og det var meir enn hine skattane til saman. I «frivillig» skattegåve, som ekstra-skatten sidan skulle vere, la han for 1773-77 berre 8 s.

Av 9 født voks 6 opp: l) Nils, f 1744, har truleg vakse opp andre stader. 2) Marte, f 1745, til Midt-Trandal. 3) Einar, f 1750, sjå nedafor. 4) Lisbet, f 1755, til Fremste-Holen. 5) Nille, f 1760, d 1785. 6) Ola, f 1763, levde i 1779.

Kilder:

Hjørundfjordboka bd.V side 167.

    

Barna til Ole Nilsson og Synnøve Einarsdatter er:

     23         i.   Lisbeth Olsdatter, født 1755 på Jakobgarden bnr.2 Ner-Frøland i Bondalen Hjørundfjord; døde 1834 på Fremste-Holen i Hjørundfjorden; married Peder Hansson 08 jul 1787.

                 ii.   Nils Olsson, født 1744 på Jakobgarden bnr.2 Ner-Frøland i Bondalen Hjørundfjord.

                iii.   Marte Olsdatter, født 1745 på Jakobgarden bnr.2 Ner-Frøland i Bondalen Hjørundfjord; døde på Midt-Trandal i Hjørundfjord.

                iv.   Einar Olsson, født 1750 på Jakobgarden bnr.2 Ner-Frøland i Bondalen Hjørundfjord; døde 1789 på Jakobgarden bnr.2 Ner-Frøland i Bondalen Hjørundfjord.

                 v.   Nille Olsdatter, født 1760 på Jakobgarden bnr.2 Ner-Frøland i Bondalen Hjørundfjord; døde 1785.

                vi.   Ola Olsson, født 1763 på Jakobgarden bnr.2 Ner-Frøland i Bondalen Hjørundfjord; døde Aft. 1779.

 

 

     52.  Peder

    

Child of Peder er:

     26         i.   Peder Pedersson, født 1749 på Håheim, Ulstein; døde 1798 på Sporstøyl bnr. 1 Ørsta; married Anne Eilivsdatter.

 

 

     54.  Eiliv Steinarsson, født 1718 på Eilivegarden på Bjørdal i Ørsta; døde 1808 på Eilivegarden på Bjørdal i Ørsta.  Han var sønnen til 108. Steinar Eilivsson og 109. Brite Toresdatter.  Han gifta seg med 55. Marte Olsdatter 1744.

     55.  Marte Olsdatter, født 1715 på Br.nr.1 Nilsgarden på Ullaland i Volda; døde 1786 på Eilivegarden på Bjørdal i Ørsta.  Hun var datteren til 110. Ola Jakobsson og 111. Kirsten Jonsdatter.

 

Mer om Eiliv Steinarsson og Marte Olsdatter:

Marriage: 1744

    

Barna til Eiliv Steinarsson og Marte Olsdatter er:

     27         i.   Anne Eilivsdatter, født 1757 på Eilivegarden på Bjørdal i Ørsta; døde 1827 på Sporstøyl bnr. 1 i Ørsta; married Peder Pedersson.

     30        ii.   Ola Eilivsson, født 1744 på Eilivegarden på Bjørdal i Ørsta; døde 1813 på Eilivegarden på Bjørdal i Ørsta; married Berte Eline Eriksdatter.

                iii.   Steinar Eilivsson, født 1748 på Eilivegarden på Bjørdal i Ørsta; døde 1749 på Eilivegarden på Bjørdal i Ørsta.

                iv.   Kirsti Eilivsdatter, født 1751 på Eilivegarden på Bjørdal i Ørsta; døde 1813 på Rotevatn i Volda.

                 v.   Marte Eilivsdatter, født 1757 på Eilivegarden på Bjørdal i Ørsta; døde 1824.

 

 

     56.  Jon Jonsson, født ca 1699 på Jo Iver Garden på Bjørdal i Ørsta; døde 1759 på Knutegarden på Hovdenakk i Ørsta.  Han var sønnen til 112. Jon Nilsson og 113. Barbara Olsdatter.  Han gifta seg med 57. Anne Amundsdatter.

     57.  Anne Amundsdatter, født på Knutegarden på Hovdenakk i Ørsta; døde Aft. 1762 på Knutegarden på Hovdenakk i Ørsta.  Hun var datteren til 114. Amund Knutsson og 115. Hilde Pedersdatter.

    

Barna til Jon Jonsson og Anne Amundsdatter er:

     28         i.   Knut Jonsson, født 1734 på Knutegarden på Hovdenakk i Ørsta; døde 1791 på Knutegarden på Hovdenakk i Ørsta; married Mari Eliasdatter.

                 ii.   Jon Jonsson, født 1721 på Knutegarden på Hovdenakk i Ørsta; døde 1803 på Follestad.

                iii.   Barbara Jonsdatter, født 1722 på Knutegarden på Hovdenakk i Ørsta; døde 1800 på Mork.

                iv.   Hilde Jonsdatter, født ca 1726 på Knutegarden på Hovdenakk i Ørsta; døde 1807 på Indre Åm.

                 v.   Kirsti Jonsdatter, født på Knutegarden på Hovdenakk i Ørsta; døde 1801 på Midt Ryste.

                vi.   Peder Jonsson, født på Knutegarden på Hovdenakk i Ørsta.

               vii.   Ingeborg Jonsdatter, født 1743 på Knutegarden på Hovdenakk i Ørsta; døde 1800 på Hagen.

              viii.   Amund Jonsson, født 1746 på Knutegarden på Hovdenakk i Ørsta; døde 1814 på Sandvik Ryste.

 

 

     58.  Elias Eliasson, født ca 1716 på Guttormeholen på Ose i Ørsta; døde 1792 på Hans Petter Garden på Mele i Ørsta.  Han var sønnen til 116. Elias Larsson og 117. Mette Knutsdatter.  Han gifta seg med 59. Johanne Knutsdatter.

     59.  Johanne Knutsdatter, født 1721 på Hans Petter Garden på Mele i Ørsta; døde 1754 på Hans Petter Garden på Mele i Ørsta.  Hun var datteren til 118. Knut Knutsson og 119. Mari Jonsdatter.

    

Barna til Elias Eliasson og Johanne Knutsdatter er:

     29         i.   Mari Eliasdatter, født 1744 på Hans Petter Garden på Mele i Ørsta; døde 1830 på Knutegarden på Hovdenakk i Ørsta; married Knut Jonsson.

                 ii.   Synneve Eliasdatter, født 1742 på Hans Petter Garden på Mele i Ørsta.

                iii.   Elias Eliassonr, født 1746 på Hans Petter Garden på Mele i Ørsta.

                iv.   Mette Eliasdatter, født 1749 på Hans Petter Garden på Mele i Ørsta; døde 1750 på Hans Petter Garden på Mele i Ørsta.

                 v.   Mette Eliasdatter, født 1751 på Hans Petter Garden på Mele i Ørsta; døde 1765 på Hans Petter Garden på Mele i Ørsta.

                vi.   Ingeborg Eliasdatter, født 1753 på Hans Petter Garden på Mele i Ørsta; døde 1840 på Brautaset.

 

 

     62.  Erik Andersson, født 1717 på Årset, Hjørundfjord; døde 1751 på Syvergarden på Barstad i Ørsta.  Han var sønnen til 124. Anders Årset.  Han gifta seg med 63. Synneve Akselsdatter.

     63.  Synneve Akselsdatter, født 1715 på Syvergarden på Barstad i Ørsta; døde 1799.  Hun var datteren til 126. Aksel Jonsson og 127. Eli Jetmundsdatter.

    

Child of Erik Andersson og Synneve Akselsdatter er:

     31         i.   Berte Eline Eriksdatter, født 1750 på Barstad; døde 1836 på Eilivegarden på Bjørdal i Ørsta; married Ola Eilivsson.

 

 

GENERASNON NR. 7

 

     68.  Einar Pedersson, født ca 1685 på Tvergrov, Bakken bnr. 1 i Hjørundfjord; døde 1762 på Tvergrov,Bakken bnr. 1 i Hjørundfjord.  Han var sønnen til 136. Peder Einarsson og 137. Marte Samundsdatter.  Han gifta seg med 69. Ragnhild Jonsdatter.

     69.  Ragnhild Jonsdatter, født ca 1690 på Ottagarden på Myklebust i Ørsta; døde 1767 på Tvergrov, Bakken bnr. 1 i Hjørundfjord.  Hun var datteren til 138. Jon Jonsson og 139. Brite Rasmusdatter.

 

Litt om Einar Pedersson:

Einar Pedersson Tvergrov, f ca.1685, d 1762. G m Ragnhild Jonsd Myklebust, bnr 1, Ørsta, f ca.1690, d 1767.

Einar bygsla i 1710 2 p 6 mk frå Maren, «salig Ole Larsens enke». I 1720 bygsla han heile garden frå Hans Møller. Frå 1746 brukte han berre halvdelen. I 1721 kjøpte han 18 mk av faren i Tvergrova for 6 rd. I 1730 selde han på eigne og på vegner av moster og sysken noko arvegods på Vatne, Ørsta, til Ragnhild Vik for 1 d 2 mk 91 / 7 s, og same året selde han saman med andre noko jord i Follestad til Ragnhild. I 1730-åra var han stemnd av Hans Møller «for rettighed», 9 d 2 mk, og det måtte han ut med. Under skoskatten i 1711 var der ikkje tenarar, men han måtte betale for seg, kona og 3 født med 30 s.

Kilder:

Hjørundfjordboka bind V side 16.

    

Barna til Einar Pedersson og Ragnhild Jonsdatter er:

     34         i.   Kristian Einarsson, født 1734 på Tvergrov,Bakken bnr. 1 i Hjørundfjord; døde 1793 på Indre-Trandal i Hjørundfjord; married Brit Jonsdatter 06 nov 1757.

                 ii.   Hilde Einarsdatter, født 1710 på Tvergrov, Bakken bnr. 1 i Hjørundfjord; døde på Store-Standal brn. 1, Hjørundfjord.

                iii.   Barbro Einarsdatter, født 1712 på Tvergrov, Bakken bnr. 1 i Hjørundfjord; døde på Viddal brn. 7, Hjørundfjord.

                iv.   Brit Einarsdatter, født ca 1715 på Tvergrov, Bakken bnr. 1 i Hjørundfjordfjord; døde på Ner-Frøland bnr. 4.

                 v.   Sissel Einarsdatter, født 1718 på Tvergrov, Bakken bnr. 1 i Hjørundfjord.

                vi.   Synnøve Einarsdatter, født 1719 på Tvergrov, Bakken bnr. 1 i Hjørundfjord.

               vii.   Peder Einarson, født 1723 på Tvergrov, Bakken bnr. 1 i Hjørundfjord; døde 1786 på Tvergrov, Bakken bnr. 1 i Hjørundfjord.

              viii.   Johanne Einarsdatter, født 1731 på Tvergrov, Bakken bnr. 1 i Hjørundfjord; døde på Rekedal, Arnegarden.

                ix.   Larentse Einarsdatter, født 1732 på Tvergrov, Bakken bnr. 1 i Hjørundfjord; døde på Strandabøen.

 

    

Child of Einar Pedersson er:

     47         i.   Synnøve Einarsdatter, født ca 1720 på Bakken bnr.1 Tvergrov i Hjørundfjord; døde 1801 på På legd i Heimste-Holen i Hjørundfjord; married Ole Nilsson.

 

 

     70.  Jon Frantsson, født 1698 på Gn.37.Hjorthaugreite br.nr.2, Volda; døde på Gn. 33 Vadstein br.nr.1 Heimigarden i Volda.  Han var sønnen til 140. Frants Jonsson og 141. Anna Andersdatter.  Han gifta seg med 71. Kari Olsdatter.

     71.  Kari Olsdatter, født 1701 på Br. nr 2 Framigarden på Vadstein i Volda; døde 1759 på Gn. 33 Vadstein br.nr.1 Heimigarden i Volda.  Hun var datteren til 142. Ola Olsson og 143. Ellen Jetmundsdatter.

    

Barna til Jon Frantsson og Kari Olsdatter er:

     35         i.   Brit Jonsdatter, født ca 1730 på Gn. 33 Vadstein br.nr.1 Heimigarden i Volda; døde Bef. 1801 på Indre-Trandal i Hjørundfjord; married Kristian Einarsson 06 nov 1757.

                 ii.   Marte Jonsdatter, født på Gn. 33 Vadstein br.nr.1 Heimigarden i Volda; døde på Ervik.

                iii.   Frants Jonsson, født på Gn. 33 Vadstein br.nr.1 Heimigarden i Volda; døde på Digernes.

                iv.   Ola Jonsson, født på Gn. 33 Vadstein br.nr.1 Heimigarden i Volda.

                 v.   Jon Jonsson, født 1736 på Gn. 33 Vadstein br.nr.1 Heimigarden i Volda; døde på Dravløs.

                vi.   Anne Jonsdatter, født 1739 på Gn. 33 Vadstein br.nr.1 Heimigarden i Volda; døde på Strand, Øggard.

               vii.   Peder Jonsson, født 1743 på Gn. 33 Vadstein br.nr.1 Heimigarden i Volda; døde 1765 på Gn. 33 Vadstein br.nr.1 Heimigarden i Volda.

 

 

     72.  Jon

    

Child of Jon er:

     36         i.   Torbjørn Jonsson, født 1721 på Husmansplass på Finnes i Hjørundfjord; døde 1810 på Syvergarden bnr.2 Sledalen i Hjørundfjord; married Randi Einarsdatter 1748.

 

 

     74.  Einar Olsson, født ca 1690 på Rasmusgarden bnr.1 Viddal i Hjørundfjord; døde 1776 på Syvergarden bnr.2 Sledalen i Hjørundfjord.  Han var sønnen til 148. Ola Einarsson og 149. Randi Askjellsdatter.  Han gifta seg med 75. Brite Jonsdatter.

     75.  Brite Jonsdatter, født ca 1690 på Syvergarden bnr.2 Sledalen(Slettedal) i Hjørundfjord; døde 1776 på Syvergarden bnr.2 Sledalen(Slettedal) i Hjørundfjord.  Hun var datteren til 150. Jon Kolbeinsson og 151. Anne Knutsdatter.

 

Litt om Brite Jonsdatter:

Brite Jonsd Slettedal, f ca.1690, d 1776. G m Einar Olsson Viddal, bnr 1, f ca.1690-1776.

Brite og Einar fekk bygsle I p 21 mk, som den tidlegare brukaren Jetmund Holen delvis åtte, og fekk bygsla nya i 1720. I 1725 hadde Jetmund stemnt grannen Paal «for hans svin haver giort ham skade paa hans ager». Skaden vart taksert til 1 våg korn, og Paal betalte han 2 mk og 1 mk i sakskostnad. Eit par gonger står Einar nemnd i restanselistene. Dei gav etter måten tidleg frå seg garden, men ekstraskattelista for 1762 gir kanskje for-klaringa. Der la Einar 1 rd for seg, Brite og dottera Johanne, og så heiter det vidare: «Einer Ols. er en gammel fattig mand og haver en sengeliggende og vanvittig kone og behøver befrielse for sin svage kone.»

Desse borna voks opp: 1) Randi, f 1721, sjå nedafor. 2) Jon, til Tryset, bnr 2. 3) Brite, f 1728? Til Røssevoll, Borgund, der ho døde i 1799. 4) Knut, f 1729? Død mel. 1747 og 1779. 5) Anne, d ugift 1779. 6) Ola, f 1732? D 1779 i Djuvika, Borgund. Skifte. 7) Johanne, f 1735, d 1813. G 1772 m em Jon Arnesson Røssevoll, bnr 5, Borgund, f 1738, d 1805.

Kilder:

Hjørundfjordboka bd.IV side 572

 

    

Barna til Einar Olsson og Brite Jonsdatter er:

     37         i.   Randi Einarsdatter, født ca 1720 på Syvergarden bnr.2 Sledalen i Hjørundfjord; døde 1798 på Syvergarden bnr.2 Sledalen i Hjørundfjord; married Torbjørn Jonsson 1748.

                 ii.   Jon Einarsson, født på Syvergarden bnr.2 Sledalen i Hjørundfjord; døde på Tryset bnr.2.

                iii.   Brite Einarsdatter, født 1728 på Syvergarden bnr.2 Sledalen i Hjørundfjord; døde 1799 på Røssevoll i Borgund.

                iv.   Knut Einarsson, født 1729 på Syvergarden bnr.2 Sledalen i Hjørundfjord.

                 v.   Anne Einarsdatter, født på Syvergarden bnr.2 Sledalen i Hjørundfjord; døde 1779.

                vi.   Ola Einarsson, født 1732 på Syvergarden bnr.2 Sledalen i Hjørundfjord; døde 1779 på Djuvika i Borgund.

               vii.   Johanne Einarsdatter, født 1735 på Syvergarden bnr.2 Sledalen i Hjørundfjord; døde 1813 på Røssevoll bnr.5 i Borgund.

 

 

     76.  Mons Pedersson, født 1694 på Mongsgarden bnr.1 Skylstad i Hjørundfjord; døde 1745 på Mongsgarden bnr.1 Skylstad i Hjørundfjord.  Han var sønnen til 152. Peder Monsson.  Han gifta seg med 77. Brite Torsdatter.

     77.  Brite Torsdatter, født ca 1700 på Toregarden bnr.2 Øye i Hjørundfjord; døde 1763 på Eidet.  Hun var datteren til 154. Tore Jonsson.

 

Litt om Mons Pedersson:

Mons Pedersson Skylstad, f 1694?, d 1745. Skifte. G1 m Anne Olsd, d 1721. Skifte. G2 m Brite Torsd Øye, bnr 2, f ca.1700, d 1763. G2 m em Knut Johannesson Eidet og flytte dit.

I 1715 kjøpte Mons 2 p 4 1/ 2 mk av faren. I 1719 bygsla han 18 mk i «gramsager». Bantzbill lyste i 1722 odelsretten til bruket. 3 år etter hadde same Bantzbill stemnt Mons, far hans og legdsmannen Ola Larsson Skylstad «for at giøre forklaring om de 2de karle nafnlig Nils Pedersen Skylstad og Ole Knudsen Sleedal, som de imod louglig giorte arrest af lænsmanden Ole Frantzen (Aar-skog), Baard Fredricksen (Aklestad) og Hans Riise» hadde sleppt av garde. Nils og Ola ville få seg attestar hjå presten «til deres reise til Røraas kaaber værck». Men dei hadde vorte skremde på tinget av det som der vart sagt «af en vis person, at icke en levende siæl af tienere effter denne dag schulle blive hos præsten. Derover de tog sig dend store frøgt og banghed at reise bort.»

7 født voks opp, av dei 1 med Anne: l) Ragnhild, f 1721, gift til Molaupen. 2) Peder, f 1726?, sjå nedafor. 3) Jon, f ca. 1730, kom til Eide. 4) Inger, f 1732?, gift til Molaupen. 5) Tore, f 1734, til Norangshol, så til Eide. 6) Brite, f 1737, g til Norang, bnr 5. 7?) Sissel, f ca. 1735 (konf 1753), ikkje nemnd i skiftet etter Mons, gift til Indre-Trandal.

Skifte 1721: Aktiva 52-3-10. Passiva 15-l-4. Netto 37-2-6. l/2 hest, 5 kyr, 2 kviger, 1 kalv, 8 geiter, 3 kje, 6 sauer, 6 lam. Lite reiskap, men ein god del gang- og sengklede. Største kreditor var farsystera Marte, 6 d for løn.

Skifte 1745: Aktiva 118-3-8. Passiva 118-3-8, av det 18-4-13 i arv som Ragnhild hadde ståange i buet, vidare arv og heimafylgje til broren Nils i Østerdalen og til systera Marte 14-0-15 for sal av jordegods. Ingeborg og Lisbet Eriksd Stennes resta på arv 5-3-0. Største kreditorar elles var presten Cassuben 10 d, Peder Skylstad 9 og Peder Knutsson Viddall-l-0. 2 p 4 l/2 mk jord med bygsel i Skylstad = 30 d, fekk Nils og Marte. 2 hestar, 1 okse, 10 kyr, 2 kalvar, 6 geiter, 1 ver, 9 sauer. Smie, l/2 fjørefar, l/2 kjempefæring, notpart, 1 børse og ein del reiskap.

Kilder:

Hjørundfjordboka bd.III side 278-279.

 

 

    

Barna til Mons Pedersson og Brite Torsdatter er:

     38         i.   Jon Monsson, født 1727 på Mongsgarden bnr.1 Skylstad i Hjørundfjord; døde 1802 på Torbjørngarden bnr.1 Sledalen(Slettedal)i Hjørundfjord; married Sara Eliasdatter 1757.

                 ii.   Peder Monsson, født 1726 på Mongsgarden bnr.1 Skylstad i Hjørundfjord; døde 1792 på Mongsgarden bnr.1 Skylstad i Hjørundfjord.

                iii.   Jon Monsson, født 1730 på Mongsgarden bnr.1 Skylstad i Hjørundfjord; døde på Eide.

                iv.   Inger Monsdatter, født 1732 på Mongsgarden bnr.1 Skylstad i Hjørundfjord; døde på Molaupen.

                 v.   Tore Monsson, født 1734 på Mongsgarden bnr.1 Skylstad i Hjørundfjord; døde 1803 på Eidet bnr. 3.

 

 

     78.  Elias Hansson, født 1700 på Br.nr.2 Olagarden på Ullaland i Volda; døde 1755 på Br.nr.2 Olagarden på Ullaland i Volda.  Han var sønnen til 156. Hans Olsson og 157. Sara Pedersdatter.  Han gifta seg med 79. Mette Olsdatter.

     79.  Mette Olsdatter, født på Br. nr 2 Framigarden på Vadstein i Volda; døde på Vatne i Ørsta.  Hun var datteren til 142. Ola Olsson og 143. Ellen Jetmundsdatter.

    

Barna til Elias Hansson og Mette Olsdatter er:

     39         i.   Sara Eliasdatter, født ca 1730 på Br.nr.2 Olagarden på Ullaland i Volda; døde 1812 på Torbjørngarden bnr.1 Sledalen(Slettedal)i Hjørundfjord; married Jon Monsson 1757.

                 ii.   Ola Eliasson, født 1723 på Br.nr.2 Olagarden på Ullaland i Volda; døde 1793 på Br.nr.2 Olagarden på Ullaland i Volda.

                iii.   Hans Eliasson, født på Br.nr.2 Olagarden på Ullaland i Volda.

                iv.   Pernille Eliasdatter, født 1739 på Br.nr.2 Olagarden på Ullaland i Volda; døde på Vatne i Ørsta.

                 v.   Sisilie Eliasdatter, født 1743 på Br.nr.2 Olagarden på Ullaland i Volda; døde på Selbergvik.

                vi.   Jon Eliasson, født 1745 på Br.nr.2 Olagarden på Ullaland i Volda; døde på Vatne i Ørsta.

 

 

     80.  Mons Pedersson, født ca 1694 på Monsgarden Br. nr. 1 på Skylstad i Hjørundfjorden; døde 1745 på Monsgarden Br. nr. 1 på Skylstad i Hjørundfjorden.  Han var sønnen til 152. Peder Monsson og 161. Brite Pedersdatter.  Han gifta seg med 81. Brit Torsdatter.

     81.  Brit Torsdatter, født ca 1700 på Øye bnr. 2; døde 1763 på Eidet.  Hun var datteren til 154. Tore Jonsson og 163. Inger Baardsdatter.

 

Litt om Mons Pedersson:

Mons Pedersson Skylstad, f 1694?, d 1745. Skifte. G1 m Anne Olsd, d 1721. Skifte. G2 m Brite Torsd Øye, bnr 2, f ca.1700, d 1763. G2 m em Knut Johannesson Eidet og flytte dit.

I 1715 kjøpte Mons 2 p 4 1/ 2 mk av faren. I 1719 bygsla han 18 mk i «gramsager». Bantzbill lyste i 1722 odelsretten til bruket. 3 år etter hadde same Bantzbill stemnt Mons, far hans og legdemannen Ola Larsson Skylstad «for at glore forklaring om de 2de karle nafnlig Nils Pedersen Skylstad og Ole Knudsen Sleedal, som de imod louglig giorte arrest af lænsmanden Ole Frantzen (Aar-skog), Baard Fredricksen (Aklestad) og Hans

 

Riise» hadde sleppt av garde. Nils og Ola ville få seg attestar hjå presten «til deres reise til Røraas kaaber værck». Men dei hadde vorte skremde på tinget av det som der vart sagt «af en vis person, at icke en levende siæl af tienere effter denne dag schulle blive hos præsten. Derover de tog sig dend store frøgt og banghed at reise bort.»

7 født voks opp, av dei 1 med Anne: 1) Ragnhild, f 1721, gift til Molaupen. 2) Peder, f 1726?, sjå nedafor. 3) Jon, f ca. 1730, kom til Eide. 4) Inger, f 1732?, gift til Molaupen. 5) Tore, f 1734, til Norangshol, så til Eide. 6) Brite, f 1737, g til Norang, bnr 5. 7?) Sissel, f ca. 1735 (konf 1753), ikkje nemnd i skiftet etter Mons, gift til Indre-Trandal.

Skifte 1721: Aktiva 52-3-10. Passiva 15-1-4. Netto 37-2-6. 1/2 hest, 5 kyr, 2 kviger, 1 kalv, 8 geiter, 3 kje, 6 sauer, 6 lam. Lite reiskap, men ein god del gang- og sengklede. Største kreditor var farsystera Marte, 6 d for løn.

Skifte 1745: Aktiva 118-3-8. Passiva 118-3-8, av det 18-4-13 i arv som Ragnhild hadde ståande i buet, vidare arv og heimafylgje til broren Nils i Østerdalen og til systera Marte 14-0-15 for sal av jordegods. Ingeborg og Lisbet Eriksd Stennes resta på arv 5-3-0. Største kreditorar elles var presten Cassuben 10 d, Peder Skylstad 9 og Peder Knutsson Viddall-1-0. 2 p 4 1/2 mk jord med bygsel i Skylstad = 30 d, fekk Nils og Matte. 2 hestar, 1 okse, 10 kyr, 2 kalvar, 6 geiter, 1 ver, 9 sauer. Smie, 1/ 2 fjørefar, 1/2 kjempefæring, notpart, 1 børse og ein del reiskap.

Kilder:

Hjørundfjordboka bind III side 278-279

    

Barna til Mons Pedersson og Brit Torsdatter er:

     40         i.   Peder Monsson, født ca 1726 på Monsgarden Br. nr. 1 på Skylstad i Hjørundfjorden; døde 1792 på Monsgarden Br. nr. 1 på Skylstad i Hjørundfjorden; married Randi Larsdatter.

                 ii.   Jon Monsson, født ca 1730 på Monsgarden Br. nr. 1 på Skylstad i Hjørundfjorden; døde på Eide.

                iii.   Inger Monsdatter, født ca 1732 på Monsgarden Br. nr. 1 på Skylstad i Hjørundfjorden; døde på Molaupen.

                iv.   Tore Monsson, født 1734 på Monsgarden Br. nr. 1 på Skylstad i Hjørundfjorden; døde på Eide.

                 v.   Brite Monsdatter, født 1737 på Monsgarden Br. nr. 1 på Skylstad i Hjørundfjorden; døde på Norang bnr. 5.

                vi.   Sissel Monsdatter, født ca 1735 på Monsgarden Br. nr. 1 på Skylstad i Hjørundfjorden; døde på Indre-Trandal i Hjøringfjorden.

 

 

     82.  Lars Olsson, født ca 1665 på Hóla bnr. 6 Skylstad i Hjørundfjord; døde 1754 på Olagarden bnr. 5 Skylstad i Hjørundfjord.  Han var sønnen til 164. Ola Jepsson.  Han gifta seg med 83. Anne Knutsdatter.

     83.  Anne Knutsdatter, født ca 1687; døde 1765 på Olagarden bnr. 5 Skylstad i Hjørundfjord.  Hun var datteren til 166. Knut.

 

Litt om Lars Olsson:

Lars Olsson Skylstad, bnr 5, f ca. 1665, d 1754. Skifte. G1 m e Ingeborg K. Skylstad. G2 m Anne Knutsd Finnes? f 1687?, d 1765.

Lars fekk bruket med enkja Ingeborg. I 1711 kjøpte han av «far» (stefar) 2 p i eige bruk, og i 1729 kjøpte han 9 mk av Lars O. Skylstad/ Flydal. I 1711 skoskatt for «Lars Olsen, qvinde og 2 gl. folck, 1 pige aarl. 2 rd = 30 sk» og i tillegg 32 s av tenarløna til Mali Olsdotter.

Truleg 6 født med andre kona: 1) Knut, d 1737. 2) Ola, f 1713?, sjå nedafor. 3) Randi, f 1719?, g til bnr 1.4) Arne, f ca. 1725, d 1749, g m e Anne K. Øy, bnr 4, Ørsta. 5) Erik, f 1727?, kom til Urkegjerde. 6) Jon, f 1734, levde i 1754. Truleg den Jon Larsson Tryset som i 1761 vart utkommandert til Holstein. Soldat i 5 år.

Skifte 1754: Aktiva 59-1-12. Passiva 39-1-0 (i det heimafylgje til Jon). Netto 20-0-12. 1 hest, 4 kyr, 1 kvige, 2 geiter, 2 sauer. 1 smie, 1/6 fjørefar, part i kastenot, ein del verkty.

Kilder:

Hjørundfjordboka bd. III side 295-296

    

Barna til Lars Olsson og Anne Knutsdatter er:

     41         i.   Randi Larsdatter, født ca 1720 på Olagarden bnr. 5 Skylstad i Hjørundfjord; døde 1773 på Monsgarden Br. nr. 1 på Skylstad i Hjørundfjorden; married Peder Monsson.

                 ii.   Knut Larsson, født på Olagarden bnr. 5 Skylstad i Hjørundfjord; døde 1737.

                iii.   Ola Larsson, født 1713 på Olagarden bnr. 5 Skylstad i Hjørundfjord; døde 1770 på Olagarden bnr. 5 Skylstad i Hjørundfjord.

                iv.   Arne Larsson, født ca 1725 på Olagarden bnr. 5 Skylstad i Hjørundfjord; døde 1749 på Øy bnr. 4 i Ørsta.

                 v.   Erik Larsson, født ca 1727 på Olagarden bnr. 5 Skylstad i Hjørundfjord; døde på Urkegjerdet.

                vi.   Jon Larsson, født 1734 på Olagarden bnr. 5 Skylstad i Hjørundfjord; døde Aft. 1754.

 

 

     84.  Ola Saksesson, født 1700 på Nosen bnr. 2 Ørsta; døde 1747 på Rebbestad bnr.3 Ørsta.  Han var sønnen til 168. Sakse Olsson og 169. Brite Knutsdatter.  Han gifta seg med 85. Synneve Jonsdatter.

     85.  Synneve Jonsdatter, født ca 1707 på Ottagarden på Myklebust i Ørsta; døde 1771 på Rebbestad bnr.3 Ørsta.  Hun var datteren til 170. Jon Jonsson og 171. Anne Larsdatter.

    

Barna til Ola Saksesson og Synneve Jonsdatter er:

     42         i.   Pål Olsson, født ca 1736 på Rebbestad bnr.3 Ørsta; døde 1783 på Brekke bnr.5 Ørsta; married Ingeborg Larsdatter.

                 ii.   Samund Olsson, født på Rebbestad bnr.3 Ørsta; døde på Indre Åm i Ørsta.

                iii.   Brit Olsdatter, født på Rebbestad bnr.3 Ørsta; døde på Ytre Åm i Ørsta.

                iv.   Sakse Olsson, født på Rebbestad bnr.3 Ørsta; døde på Ytre Åm.

                 v.   Berte Olsdatter, født 1742 på Rebbestad bnr.3 Ørsta.

                vi.   Marte Olsdatter, født 1743 på Rebbestad bnr.3 Ørsta; døde på Ose.

 

 

     86.  Lars Hansson, født ca 1702 på Hansgarden på Vatne i Ørsta; døde 1780 på Hansgarden på Vatne i Ørsta.  Han var sønnen til 172. Hans Ellingsson og 173. Gjertrud Nilsdatter.  Han gifta seg med 87. Inger Jonsdatter.

     87.  Inger Jonsdatter, født på Guttormsgarden på Rebbestad i Ørstad; døde Aft. 1762 på Hansgarden på Vatne i Ørsta.  Hun var datteren til 174. Jon Kolbeinsson og 175. Synneve Hansdatter.

    

Barna til Lars Hansson og Inger Jonsdatter er:

     43         i.   Ingeborg Larsdatter, født ca 1731 på Hansgarden på Vatne i Ørsta; døde 1791 på Brekke bnr.5 Ørsta; married Pål Olsson.

                 ii.   Hans Larsson, født ca 1735 på Hansgarden på Vatne i Ørsta; døde 1819.

                iii.   Synneve Larsdatter, født på Hansgarden på Vatne i Ørsta; døde på Mele i Ørsta.

                iv.   Hilde Larsdatter, født ca 1741 på Hansgarden på Vatne i Ørsta; døde 1803 på Follestad i Ørstad.

                 v.   Ragnhild Larsdatter, født 1744 på Hansgarden på Vatne i Ørsta; døde 1749 på Hansgarden på Vatne i Ørsta.

                vi.   Gjertrud Larsdatter, født 1747 på Hansgarden på Vatne i Ørsta; døde 1835 på Hansgarden på Vatne i Ørsta.

 

 

     88.  Gunnar Knutsson, født ca 1680 på Brekke , Ørsta; døde 1748 på Svóra bnr.3 Moane i Hjørundfjord.  Han var sønnen til 176. Knut.  Han gifta seg med 89. Kari Sjursdatter.

     89.  Kari Sjursdatter, født ca 1690 på Nupen, Ørsta; døde 1765 på Svóra bnr.3 Moane i Hjørundfjord.  Hun var datteren til 178. Sjur.

 

Litt om Gunnar Knutsson:

Gunnar Knutsson Brekke, f ca.1680 i Ørsta, d 1748. G m Kari Sjursd Nupen, f ca.1690 i Ørsta, d 1765.

I 1701 tente Gunnar i Erdalen. Han bygsla 1/ 2 våg i 1709, men fekk bygsla fornya på 1 våg i 1720. Under skoskatten 1711 finn me: «Gunner Knuds. angav sig d.2 juli at have Hans Knudssøn Brechen 3-3-0. Bodil Olsd.

Setre 1-0-0.» Dei var båe frå Ørsta, og måtte båe legge 1/6 i skatt av løna si. Kari hadde i eige 18 mk i Mo, Ørsta, og det selde ho i 1721 til broren Elling Mo.

7 født voks opp (også nemnt 8): 1) Knut, f ca.1715, sjå nedafor. 2) Hans, til Fremste-Holen. 3) Jetmund, d 1773. G 1754 m Guri Olsd Ystenes, f ca.1725, d før 1801. Født. Nemnt at han kom til Fjolle i Ulstein, men uråd, då Jetmund i 1791 vitna at han frå barnsbein hadde så godt kjennskap til grannegarden Loset. Døde på Røysetbakken, bnr 2, Hareid. Skifte. 4) Sjur, f 1718? d 1750 på Mo i Ørsta. Skifte: Aktiva 30-5-9 (i reie pengar 18-1-15, uteståande 5 rd.) Passiva 2-5-12. Netto 27-5-13. 5) Anne, f 1722, d 1804 på Årset på legd. 6) Dorte, f 1727? Til Finnes, bnr 5. 7) Anne, f 1731? Til Bjørkevika.

Kilder:

Hjørundfjordboka bd. IV side 412-413.

 

Moane:

Gnr 35. Frå 1964 gnr 145 i Ørsta.

Grenser, namn og alder

Moane er grannegarden vestafor Hustad og har Kvistad som grannegard vestafor seg att. Bytelinene går frå Bondalselva og mot høgste fjella i sør, som er Storhornet på 1358 m og Moakollen på rundt 1100 m. Mot Hustad fylgjer bytet stort sett Haggardsgjølet. På vestsida er der lite av naturlege bytemerke.

Namnet har som skriftform vorte skrive Mo, men bygdefolket seier alltid Moane. Dette høver med det Rygh seier i Norske Gaardnavne: «Mo. Udt. mo'anne, dat. mo'å.» Jfr. Moane i Follestaddalen med Mo nede ved sjøen i Ørsta. At fleire forskarar har festa seg meir ved skriftforma enn ved uttaleforma har ført til tvilsame slutningar med omsyn til alder og opphavsgard. Per Fett har i bd 1, s 72-74 utpeika Moane (Mo) som opphavsgarden på sørsida av Bondalselva slik som Rise var det på nordsida. Dette kan vanskeleg høve. Moane er ikkje å finne i skriftlege kjelder før 1603, medan både Hustad og Kvistad er nemnde i mellomalderdiplom. Og sjølv eit så kort og greitt namn har hatt merkeleg skriftformer i dansketida: Mouw i 1603 og 1666, Moug i 1606 og endeleg Moe i 1723.

Anna som talar mot høg alder på garden, er vantande fornfunn. No har ikkje Hustad heller så mange slike å vise til, men der har elva teke ut den gamle tunstaden. På Kvistad er det derimot jamvel gjort båtfunn, og det ville vere rart om ikkje eitkvart skulle ha kome for dagen på Moane og, jamvel om 2 tun vart øydelagde av ras i 1845. Det er likevel lite tvil om at me har med ein mellomaldergard å gjere. Tunet har, så langt nokon veit, vore todelt med to bruk på kvar stad: Ner-Moane og Fram-Moane. Kanskje har Ner-Moane vore eldste tunstaden, då bnr 1 og 2 opphavleg låg der.

 

På fleire måtar har likevel Hustad og Moane mangt sams. Flatene der er eit framhald av Gòtene og Flòtene frammafor Hustad, og fjellsida mot sør har sendt både snøskred og jordskred nedmot tuna. Også Moane har sin vesle dal, Moagjølet, som kan vere nærgåande med fonn under store snøfall, nett som Olavsdalen. Vinterstida var det ikkje alltid trygt for fonner når dei skulle til sjøs i Hustadvika. Elva er likevel den som i tidlegare tider har valda størst skade.

Som Hustad hadde heller ikkje Moane nokon sætredal, og med ei heller bratt fjellside

gjere. Tunet har, så langt nokon veit, vore todelt med to bruk på kvar stad: Ner-Moane og Fram-Moane. Kanskje har Ner-Moane vore eldste tunstaden, då bnr 1 og 2 opphavleg låg der.

 

På fleire måtar har likevel Hustad og Moane mangt sams. Flatene der er eit framhald av Gòtene og Flòtene frammafor Hustad, og fjellsida mot sør har sendt både snøskred og jordskred nedmot tuna. Også Moane har sin vesle dal, Moagjølet, som kan vere nærgåande med fonn under store snøfall, nett som Olavsdalen. Vinterstida var det ikkje alltid trygt for fonner når dei skulle til sjøs i Hustadvika. Elva er likevel den som i tidlegare tider har valda størst skade.

Som Hustad hadde heller ikkje Moane nokon sætredal, og med ei heller bratt fjellside

ovafor bøgarden på halvannan kilometers breidde, var det ikkje stort beite for krøtera sommarstida. Dermed slo Moane fylgje med Hustad til Kvamsedalen når dei skulle på sætra. Kvistaddalen opnar ein glytt mot sør, men 13 veker er sola likevel borte vinterstida.

 

Elvebrot og jordras:

Ingen gard i Hjørundfjord har vel lide så stor skade av elvebrot som Hustad. Hustad har likevel hatt større jordvidde i utgangspunktet, og har såleis kome betre frå det enn andre gardar. Litt merkeleg er det at desse flaum-skadane ikkje har falle samstundes på Hustad og Moane, men med kring 10 års mellomrom. Grunnen kan vere at elva har kasta seg og lagt opp grandar på ulike stader til ulike tider.

Den 14. november 1744 var både skrivaren, futen Ole Alsing og sjølvaste amtmannen på synfaring saman med 6 lagrettesmenn: Elling Valset, Anders Tryggeset, Henrik og Rasmus Ville, Hans Riise og Paal Ytre-Standal. Det var jorddrotten, presten Iver Munthe, som hadde kravt det, etter melding frå brukarane. Dei skulle taksere den skaden som garden Moane «paa ager og eng til en kiendelig forringelse, ved det nylig før juul i sidst afvigte aar, af et overmaade stort vandløb og elvebrud hafde taget.» Elva hadde like frå garden i aust (Hustad) til garden i vest (Kvistad) brote ut «mange store og anseelige støkker af gaardens bæste enge-mark, og i lige maade paa 2de stæder udbrudt og bortskyllet over 3de tønders udsædning af ager.» Mykje av dette var slik at «intet er tilbage uden steen og gruus, over hvilket elven paa den største deel sig et nyt løb haver taget». Då dette ikkje såg ut til å kunne ryddast meir, gjekk 1/4 av bømarka tapt. Og Moane som «ei tilforn har været affældt, udi sin leje bør afgaae 1 vog fiskes-leje, og herefter at skylde 3de voger». Dette ville dei søkje kongen om.

Det må reknast med at også Hustad hadde fått skade av same flaumen, men ikkje så

mykje som kring 1730. På hausttinget like før synfaringa vart det teke opp tingsvitne om korleis det stod til med gardane Maude, Sætre, Hustad og Tryset som fekk skyldavtak i 1730. Då vitna tingalmugen at «samme gaarder er og heller forringet end forbædret siden afftaget skeedde». Skaden har likevel ikkje vore så stor at dei på nytt har fått skylda nedsett.

 

Nokså nær 100 år etter denne storflaumen gjekk det ras over garden. Som nemnt har gardane lege i 2 tun, og det var Ner-Moane som vart råka. Me let «Postbudet» nr 36 1845 få ordet: «Fredag morgen den 24de october indtraf paa gaarden Moe i Jørringfjord den sørgelige begivenhed, at et fjeldskred bortrev 6 forskjellige bygninger samt beskadigede mere eller mindre de øvrige huse. En gammel mand og kone samt sønnekone bleve halv-døde trukne frem af ruinerne, hvorimod børnene og de øvrige indvaanerne ligesom ved et Herrens under slap derfra uden skade.... Ved denne ulykkelige begivenhed er 3 familier blevne husvilde og berøvede den største deel af deres eiendom. 2 hæste, 13 køer og en heel mængde smaafæe fandtes dræbte. Klæder, husgeraad samt en stor deel af avlingen er deels bortskyllet af vand og gruus, deels aldeles bedærvet....Sognepræst Frich i Jørringfjord og Mauritz Aarflot i Volden ere med førnøielse villige at modtage de bidrag, som menneskevenner maatte ville yde de skadelidte.»

Allereie 4. des. sette sorenskrivar Clasen ekstrarett på Moane. Då hadde brukarane, så nær som Peder Toresson, kjøpt kvar sin 1/4 av garden, men ikkje fått skøytene, sidan der fyrst skulle haldast utskifting. Retten seier at den gamle skylda var 4 våger, den nye 8 skylddalar 1 ort. «Ved fjeldskred paa 5 forskjellige steder befandtes efter oppmaaling et areal af 27.185 (rute)alen bestaaende deels af agerland, deels af bedste bøemark at være bedækket og opfyldt med store stene og gruus af forskjellig dybde fra 1 indtil 10 alen.» (2,5 rutealner =1 m2.) På stader hadde raset danna gjøl på 20-30 alners djupne, meinte dei. I utmarka var kring 1/ 10 av vidda øydelagd, og det på stader der størstedelen av veda-skogen voks. Samla hadde kring 1/ 6 av garden vorte øydelagd og ville aldri meir kunne kome i skikkeleg hevd att. 1 dalar 2 ort og 12 skilling måtte for alltid «blive at fratrække gaardens samlede skyld» Like eins fann dei at 14.140 rutealner var overskylde med sand og grus, men her trudde lagrette-mennene at innan 40 år var det i hevd att. Difor ville dei trekkje 1 / 10 frå skylda, som no var komen ned på 6d 3o 12s, 3o 12s i 40år. «Det bemerkes at paa nerverende gaard saavidt vides, intet aftag tilforn har fundet sted,» seier ekstraretten. Dette høver ikkje med det me har sett ovafor, der skylda i 1744 vart sett ned frå 4 til 3 våger. Med unnatak av dei to lødene vart alle husa på Ner-Moane øydelagde, men også lødene og avlinga inne fekk skade. I tillegg strauk 2 kvennhus med. Berre på «en ubeleilig udkant af gaarden» kunne dei no bygge oppatt husa. Meir under brukarane. Etter dette vart husa flytte fram til fremste tunet, og der stod dei nokså trongt til utskiftinga i 1890-åra.

Etter så pass stor skade måtte avtaket på skylda vurderast. Den 16. april 1846 vart det sett ny ekstrarett på Rise, som skulle take stilling til den avtaksforretninga som var gjort alt 4. des. 1845. Dei kom då til at nedsetjinga av skylda «saavel for bestandig, som for tidsrummet 40 aar, maa deles i 4 lige dele, saaledes at 1/4 part, nemlig 1 o. 21 s. for bestandig maa blive at fradrage hvert brugs skyld og 21 s. af hvert brugs resterende skyld for tidsrummet af 40 aar.» (Strømme har nemnt at avtaket var 1 o 17 s, og det synest å høve med seinare skyld.)

Kilder:

Hjørundfjordboka bind IV.

 

 

 

    

Barna til Gunnar Knutsson og Kari Sjursdatter er:

     44         i.   Hans Gunnarsson, født ca 1723 på Svóra bnr.3 Moane i Hjørundfjord; døde 1800 på Fremste-Holen i Hjørundfjorden; married Ingeborg Olsdatter.

                 ii.   Knut Gunnarsson, født 1715 på Svóra bnr.3 Moane i Hjørundfjord; døde 1765 på Svóra bnr.3 Moane i Hjørundfjord.

                iii.   Jetmund Gunnarsson, født på Svóra bnr.3 Moane i Hjørundfjord; døde 1773 på Røysetbakken bnr.2.

                iv.   Sjur Gunnarsson, født 1718 på Svóra bnr.3 Moane i Hjørundfjord; døde 1750 på Mo i Ørsta.

                 v.   Anne Gunnarsdatter, født 1722 på Svóra bnr.3 Moane i Hjørundfjord; døde 1804 på Årset.

                vi.   Dorte Gunnarsdatter, født 1727 på Svóra bnr.3 Moane i Hjørundfjord; døde på Finnes bnr. 5.

               vii.   Anne Gunnarsdatter, født 1731 på Svóra bnr.3 Moane i Hjørundfjord; døde på Bjørkevika.

 

 

     90.  Ole Halvorsson, født 1689 på Jørngarden bnr.8 Viddal i Hjørundfjorden; døde 1740 på Knutegarden bnr.2 Stennes i Hjørundfjorden.  Han var sønnen til 180. Halvor Pedersson og 181. Ragnhild Jakobsdatter.  Han gifta seg med 91. Siri Knutsdatter.

     91.  Siri Knutsdatter, født på Erkegarden bnr.2 Åkre i Hjørundfjord; døde 1757 på Knutegarden bnr.2 Stennes i Hjørundfjorden.  Hun var datteren til 182. Knut Eriksson og 183. Brite Nilsdatter.

 

Litt om Ole Halvorsson:

Ola Hallvardsson Viddal, bnr 8, f ca. 1690, d 1740? G m Siri Knutsd Aakre, bnr 2, d ca. 1757.

Ola bygsla halve Stenes etter at bruket hadde stått ledig. Eit par år før selde han 18 mk i Abr. Ellingsson Skjaastads bruk til Hans Møller. Han hadde løyst det inn frå moster si, Marte Jakobsdotter. Også han har hatt økonomiske vanskar. Fleire gonger er han nemnd i restanselistene. I 1730 er han stemnd av Tore Ville «for resterende 1 rdr paa et heste kiøb, som hand ei vil betale.» Han møtte ikkje. 9 år etter er han stemnd av Hørløch for ved «uaktedhed» å ha teke Nils Olsson Dyvik, Volda, (son til Ola Nilsson Dyvik frå Raustad) or tenesta hjå Samund Giskeødegaard. Heller ikkje der møtte han, og meir får me ikkje vite. No kjem dei vonde åra med steinsvorer og avtak i skylda, og det ser ut til at bruket har stått folketomt i fleire år.

Av 5 født voks 4 opp: 1) Ingeborg, f 1728?, g m Peder E. Bjørke, b Fremste-Holen. 2) Brit, f ca. 1730, g m Lars Knutsson Dobakk, Hornindal, husm på Rise. 3) Hallvard, f 1731?, kom i Hallvardgarden, Hustad. 4) Knut, f 1734, g m Anne Gundersd Mo, husm Bjørkevika/ Hole.

Kilder:

Hjørundfjordboka bd.3 side 380

    

Barna til Ole Halvorsson og Siri Knutsdatter er:

     45         i.   Ingeborg Olsdatter, født 1727 på Knutegarden bnr.2 Stennes i Hjørundfjorden; døde på Holen i Hjørundfjorden; married Hans Gunnarsson.

                 ii.   Halvor Olsen, født 1731 på Knutegarden bnr.2 Stennes i Hjørundfjorden; døde på Hallvardgarden, Hustad.

                iii.   Knud Olsen, født 1734 på Knutegarden bnr.2 Stennes i Hjørundfjorden; døde på Bjørkevika.

                iv.   Britt Olsdatter, født 1739 på Knutegarden bnr.2 Stennes i Hjørundfjorden.

 

 

     92.  Nils

    

Child of Nils er:

     46         i.   Ole Nilsson, født 1709 på Lerstad, bnr. 1, Borgund; døde 1783; married Synnøve Einarsdatter.

 

 

     108.  Steinar Eilivsson, født 1701 på Eilivegarden på Bjørdal i Ørsta; døde 1771 på Eilivegarden på Bjørdal i Ørsta.  Han var sønnen til 216. Eiliv Olsson og 217. Anne Knutsdatter.  Han gifta seg med 109. Brite Toresdatter.

     109.  Brite Toresdatter, født 1700 på Eide i Hjørundfjord; døde 1763 på Eilivegarden på Bjørdal i Ørsta.  Hun var datteren til 218. Tore.

    

Barna til Steinar Eilivsson og Brite Toresdatter er:

     54         i.   Eiliv Steinarsson, født 1718 på Eilivegarden på Bjørdal i Ørsta; døde 1808 på Eilivegarden på Bjørdal i Ørsta; married Marte Olsdatter 1744.

                 ii.   Anne Steinarsdatter, født 1717 på Eilivegarden på Bjørdal i Ørsta; døde 1766 på Rekedal i Hjørundfjord.

                iii.   Arne Steinarsson, født på Eilivegarden på Bjørdal i Ørsta; døde 1765 på Br.nr.1, Nilsgarden på Ullaland i Volda; married Kirsti Jonsdatter 1756; født 1736 på Br.nr.1, Nilsgarden på Ullaland i Volda; døde på Br.nr.1, Nilsgarden på Ullaland i Volda.

 

Mer om Arne Steinarsson og Kirsti Jonsdatter:

Marriage: 1756

 

                iv.   Lisbet Steinarsdatter, døde på Slettedal i Hjørundfjorden.

 

 

     110.  Ola Jakobsson, født 1661 på Br.nr.1 Nilsgarden på Ullaland i Volda; døde på Br.nr.1 Nilsgarden på Ullaland i Volda.  Han var sønnen til 220. Jakob Knutsson og 221. Mette Hansdatter.  Han gifta seg med 111. Kirsten Jonsdatter.

     111.  Kirsten Jonsdatter, født på Ulvestad; døde 1733 på Br.nr.1 Nilsgarden på Ullaland i Volda.  Hun var datteren til 222. Jon Ulvestad.

 

Litt om Ola Jakobsson:

Ola bøksla garden av Søren Madsen i1720. Han hadde bøksla før, i 1698,

av Claus Frimann. Etter folketellingen i 1701 var han 40 år

og hadde vært soldat.

Kilder:

Voldasoga bind II side 379.

    

Barna til Ola Jakobsson og Kirsten Jonsdatter er:

     55         i.   Marte Olsdatter, født 1715 på Br.nr.1 Nilsgarden på Ullaland i Volda; døde 1786 på Eilivegarden på Bjørdal i Ørsta; married Eiliv Steinarsson 1744.

                 ii.   Jakob Olsson, født 1700 på Br.nr.1 Nilsgarden på Ullaland i Volda; døde 1704 på Br.nr.1 Nilsgarden på Ullaland i Volda.

                iii.   Jon Olsson, født 1703 på Br.nr.1 Nilsgarden på Ullaland i Volda; døde på Br.nr.1 Nilsgarden på Ullaland i Volda.

                iv.   Jakob Olsdatter, født 1705 på Br.nr.1 Nilsgarden på Ullaland i Volda; døde på Håvik.

                 v.   Mette Olsdatter, født på Br.nr.1 Nilsgarden på Ullaland i Volda; døde på Vatne i Ørsta.

 

 

     112.  Jon Nilsson, født på Jo Iver Garden på Bjørdal i Ørsta; døde på Jo Iver Garden på Bjørdal i Ørsta.  Han var sønnen til 224. Nils Jonsson.  Han gifta seg med 113. Barbara Olsdatter.

     113.  Barbara Olsdatter, født på Nosen; døde 1704 på Jo Iver Garden på Bjørdal i Ørsta.  Hun var datteren til 226. Ola Nosen.

    

Barna til Jon Nilsson og Barbara Olsdatter er:

     56         i.   Jon Jonsson, født ca 1699 på Jo Iver Garden på Bjørdal i Ørsta; døde 1759 på Knutegarden på Hovdenakk i Ørsta; married Anne Amundsdatter.

                 ii.   Rasmus Jonsson, født på Jo Iver Garden på Bjørdal i Ørsta.

                iii.   Marit Jonsdatter, født på Jo Iver Garden på Bjørdal i Ørsta; døde Aft. 1735.

 

 

     114.  Amund Knutsson, født på Knutegarden på Hovdenakk i Ørsta; døde på Knutegarden på Hovdenakk i Ørsta.  Han var sønnen til 228. Knut Olsson og 229. Ingeborg Amundsdatter.  Han gifta seg med 115. Hilde Pedersdatter.

     115.  Hilde Pedersdatter, født ca 1672 på Gn.41 Selvika i Volda; døde 1752 på Knutegarden på Hovdenakk i Ørsta.  Hun var datteren til 230. Peder Hansson og 231. Mette Seffensdatter.

    

Barna til Amund Knutsson og Hilde Pedersdatter er:

     57         i.   Anne Amundsdatter, født på Knutegarden på Hovdenakk i Ørsta; døde Aft. 1762 på Knutegarden på Hovdenakk i Ørsta; married Jon Jonsson.

                 ii.   Knut Amundsson, født på Knutegarden på Hovdenakk i Ørsta.

                iii.   Peder Amundsson, født på Knutegarden på Hovdenakk i Ørsta; døde 1739.

                iv.   Ingeborg Amundsdatter, født ca 1706 på Knutegarden på Hovdenakk i Ørsta; døde 1752 på Sørheim.

                 v.   Mette Amundsdatter, født ca 1708 på Knutegarden på Hovdenakk i Ørsta; døde 1801 på Vatne.

                vi.   Knut Amundsson, født 1717 på Knutegarden på Hovdenakk i Ørsta.

 

 

     116.  Elias Larsson, født på Guttormeholen på Ose i Ørsta; døde 1740 på Guttormeholen på Ose i Ørsta.  Han var sønnen til 232. Lars Ellingsson og 233. Anne Nilsdatter.  Han gifta seg med 117. Mette Knutsdatter.

     117.  Mette Knutsdatter, født på Br.nr.1 Pessgarden på Hjarthaug i Volda; døde på Guttormeholen på Ose i Ørsta.  Hun var datteren til 234. Knut Steinarsson og 235. Kirsten Jakobsdatter.

    

Barna til Elias Larsson og Mette Knutsdatter er:

     58         i.   Elias Eliasson, født ca 1716 på Guttormeholen på Ose i Ørsta; døde 1792 på Hans Petter Garden på Mele i Ørsta; married Johanne Knutsdatter.

                 ii.   Lars Eliasson, født ca 1713 på Guttormeholen på Ose i Ørsta; døde 1749.

                iii.   Kirsten Eliasdatter, født 1714 på Guttormeholen på Ose i Ørsta.

                iv.   Knut Eliasson, født 1716 på Guttormeholen på Ose i Ørsta; døde på Brekke.

                 v.   Steinar Eliasson, født ca 1726 på Guttormeholen på Ose i Ørsta; døde 1801 på Barstad.

                vi.   Anne Eliasdatter, født på Guttormeholen på Ose i Ørsta; døde 1773 på Rjånes.

 

 

     118.  Knut Knutsson, født på Hans Petter Garden på Mele i Ørsta; døde 1754 på Hans Petter Garden på Mele i Ørsta.  Han var sønnen til 236. Knut Jonsson.  Han gifta seg med 119. Mari Jonsdatter.

     119.  Mari Jonsdatter, født ca 1685; døde 1759 på Hans Petter Garden på Mele i Ørsta.  Hun var datteren til 238. Jon Jonsson og 239. Ingeborg Andersdatter.

    

Barna til Knut Knutsson og Mari Jonsdatter er:

     59         i.   Johanne Knutsdatter, født 1721 på Hans Petter Garden på Mele i Ørsta; døde 1754 på Hans Petter Garden på Mele i Ørsta; married Elias Eliasson.

                 ii.   Ingeborg Knutsdatter, født 1713 på Hans Petter Garden på Mele i Ørsta; døde 1745 på Mo.

                iii.   Johanne Knutsdatter, født 1716 på Hans Petter Garden på Mele i Ørsta.

                iv.   Synneve Knutsdatter, født 1717 på Hans Petter Garden på Mele i Ørsta.

 

 

     124.  Anders Årset

    

Child of Anders Årset er:

     62         i.   Erik Andersson, født 1717 på Årset, Hjørundfjord; døde 1751 på Syvergarden på Barstad i Ørsta; married Synneve Akselsdatter.

 

 

     126.  Aksel Jonsson, født ca 1690 på Enokgarden på Brungot i Ørsta; døde 1770 på Syvergarden på Barstad i Ørsta.  Han var sønnen til 252. Jon Olsson og 253. Synneve.  Han gifta seg med 127. Eli Jetmundsdatter.

     127.  Eli Jetmundsdatter, født på Syvergarden på Barstad i Ørsta; døde på Syvergarden på Barstad i Ørsta.  Hun var datteren til 254. Jetmund Pedersson og 255. Ellen Ivarsdatter.

    

Barna til Aksel Jonsson og Eli Jetmundsdatter er:

     63         i.   Synneve Akselsdatter, født 1715 på Syvergarden på Barstad i Ørsta; døde 1799; married Erik Andersson.

                 ii.   Jon Akselsson, født 1717 på Syvergarden på Barstad i Ørsta; døde 1748.

                iii.   Anne Akselsdatter, født ca 1725 på Syvergarden på Barstad i Ørsta; døde 1753 på Brautaset.

                iv.   Eli Akselsdatter, født ca 1725 på Syvergarden på Barstad i Ørsta; døde 1788 på Valset.

                 v.   Jetmund Akselsson, født ca 1726 på Syvergarden på Barstad i Ørsta; døde 1748.

                vi.   Brite Akselsdatter, født 1728 på Syvergarden på Barstad i Ørsta; døde 1820 på Årflot.

               vii.   Dorte Akselsdatter, født på Syvergarden på Barstad i Ørsta; døde på Klepp i Volda.

 

 

GENERASNON NR. 8

 

     136.  Peder Einarsson, født ca 1640 på Tvergrov, Bakken bnr. 1 i Hjørundfjord.; døde Aft. 1721 på Tvergrov, Bakken bnr. 1 i Hjørundfjord..  Han var sønnen til 272. Einar Larsson.  Han gifta seg med 137. Marte Samundsdatter.

     137.  Marte Samundsdatter, født på Vatne bnr. 9, Ørsta; døde 1737 på Tvergrov, Bakken bnr. 1 i Hjørundfjord..  Hun var datteren til 274. Samund.

 

Litt om Peder Einarsson:

Peder Einarsson Tvergrov, f ca.1640, d etter 1721. G m Marte Samundsd Vatne, bnr 9, Ørsta, d 1737.

Peder ervde 15 3/ 4 mk etter faren og kjøpte 2 1 / 4 mk i Tvergrova av Ola K. Brekke, Ørsta. Dette mellaget selde han til sonen Einar (la han har udvist al omhyggelighed og kjærlighed mod mig sin gamle far,» heiter det i 1721. I 1690 hadde han på vegner av verbroren? Knut Samundsson stemnt Peder O.Brautaset, då Knut meinte å stå nærast til å bygsle Brautaset. Han åtte 9 mk i garden som han hadde løyst inn frå Anders Brautaset. Peder hadde bygslebrev frå Knut N. Vik, og då Knut ikkje var stemnd, vart saka utsett. I 1692 var han innblanda i ei fillesak om ei huve i Prestegarden. Sjå Peder Eide, bd 3. Som faren var han lagrettemann.

Kilder:

Hjørundfjordboka bind V side 15.

    

Barna til Peder Einarsson og Marte Samundsdatter er:

     68         i.   Einar Pedersson, født ca 1685 på Tvergrov, Bakken bnr. 1 i Hjørundfjord; døde 1762 på Tvergrov,Bakken bnr. 1 i Hjørundfjord; married (1) Ragnhild Jonsdatter..

                 ii.   Anne Pedersdatter, født ca 1675 på Tvergrov, Bakken bnr. 1 i Hjørundfjord.; døde på Valset bnr. 4.

                iii.   Lars Pedersson, født ca 1680 på Tvergrov, Bakken bnr. 1 i Hjørundfjord.; døde ca 1730.

                iv.   Anne Pedersdatter, født ca 1685 på Tvergrov, Bakken bnr. 1 i Hjørundfjord.; døde 1754 på Melle, Ørsta.

 

 

     138.  Jon Jonsson, født på Åmbø bnr.1 i Ørsta; døde på Ottagarden på Myklebust i Ørsta.  Han var sønnen til 276. Jon Olsson.  Han gifta seg med 139. Brite Rasmusdatter.

     139.  Brite Rasmusdatter, født på Pegarden på Vatne i Ørsta; døde 1721 på Ottagarden på Myklebust i Ørsta.  Hun var datteren til 278. Rasmus Eilivsson og 279. Lisbet.

    

Barna til Jon Jonsson og Brite Rasmusdatter er:

     69         i.   Ragnhild Jonsdatter, født ca 1690 på Ottagarden på Myklebust i Ørsta; døde 1767 på Tvergrov, Bakken bnr. 1 i Hjørundfjord; married Einar Pedersson.

                 ii.   Jon Jonsson, født på Ottagarden på Myklebust i Ørsta; døde på Ottagarden på Myklebust i Ørsta.

                iii.   Lisbet Jonsdatter, født på Ottagarden på Myklebust i Ørsta; døde på Fyldal.

 

 

     140.  Frants Jonsson, født på Frøland i Hjørundfjord; døde Bef. 1701 på Gn.37.Hjorthaugreite br.nr.2, Volda.  Han var sønnen til 280. Jon Frøland.  Han gifta seg med 141. Anna Andersdatter.

     141.  Anna Andersdatter  Hun var datteren til 282. Anders.

    

Barna til Frants Jonsson og Anna Andersdatter er:

     70         i.   Jon Frantsson, født 1698 på Gn.37.Hjorthaugreite br.nr.2, Volda; døde på Gn. 33 Vadstein br.nr.1 Heimigarden i Volda; married Kari Olsdatter.

                 ii.   Arne Frantsson, født 1683 på Gn.37.Hjorthaugreite br.nr.2, Volda.

                iii.   Anders Frantsson, født 1690 på Gn.37.Hjorthaugreite br.nr.2, Volda; døde på Gn.37.Hjorthaugreite br.nr.2, Volda.

                iv.   Jørgen Frantsson, født 1695 på Gn.37.Hjorthaugreite br.nr.2, Volda; døde 1770 på Sledalen i Hjørundfjord.

                 v.   Guri Frantsdatter, født på Gn.37.Hjorthaugreite br.nr.2, Volda; døde på Akslen i Hjørundfjord.

 

 

     142.  Ola Olsson, født 1677; døde 1755 på Br. nr 2 Framigarden på Vadstein i Volda.  Han var sønnen til 284. Ola.  Han gifta seg med 143. Ellen Jetmundsdatter.

     143.  Ellen Jetmundsdatter, født 1674 på Mo i Volda; døde 1742 på Br. nr 2 Framigarden på Vadstein i Volda.  Hun var datteren til 286. Jetmund.

 

Litt om Ola Olsson:

Gn. 33, Vadstein.

I dei gamle tiendelistene frå 1603 er namnet skrive: Wadstenn, Wadsten med Hoel, 1606: Wadsteen med Hoel. Ei lita elv som renn frå Vadsteinvatnet, kan vera opphav til namnet, då elvar ikkje hadde anna bru enn steinar som låg i elva, og som folk gjekk over. Namnet vadsteinar er og elles kjent frå slike små elveovergangar. Rygh meiner at namnet kjem av ein fjelltopp som ligg attmed vatnet, då slike fjellkollar ofte er kalla «stein» («Vass-stein»).

I Norske Rigs-Registranter er n. ei sak, der Steffen Knutsson på Hovset i Ulstein klagar over at kyrkjeverja i Volda hadde halde attende for han garden Sundal i Volda, som for lang tid sidan var pantsett for ei ku. I saka er n. at Steffen si stykkmor, Anne, levde enno frisk og budde på Vadstein i Volda i 1596.

Oldfunn er ikkje kjende. Det er vel her som andre stadar, at det har vore teke lite vare på jordfunn.

Så langt ein kan sjå (1603) har her vore 2 bruk. Det eine vart på 1600-talet delt i 2, med 2 mel. på kvart. Det eine av desse bruka er kalla Holen. Brukaren på Holen, Mikkel Jonsson, som var gift, hadde 2 gonger .gjort brot på ekteskapet, og på tinget i 1667 vart han dømd til å røme frå landet, men om han ikkje ville det, kunne han straffast med fengsel og jarn. På eit ting i 1692 er det opplyst at han for mange år sidan «med sin quinde» var d. i stor fattigdom. Han var og skuldig ei leigeku til kyrkja.

Skylda på begge bruka var i 1626 1 ½ våg, 1 pd og 6 mk, og dei var bruka av 2 mann som sådde 3 tn. korn. Kruna åtte garden. Dei 2 bruka var ikkje like store. Ola fora i 1658 på sitt bruk 1 hest, 1 okse, 10 kyr, 8 geiter og 8 sauer med lam, og betalte 5 ort i krøterskatt. Jon fora 4 kyr, 4 geiter, 2 sauer, og betalte 2½ slettdalar, 2 skil. i krøterskatt.

I 1661 var jordskylda 2 våg og 1 pd. for heile garden, og av dette var det eine bruket på 4 mel og 15mk., og det andre bruket var på 4 mel og 12 mk. Garden må denne tida ha vorte mykje dyrka, for i 1666 er her i alt 4 mann som brukar jord. Dei sådde til saman 6½ tn. korn og hausta 20 tn., fora 28 kyr og 1 hest, tienda 2 tn. havre, 1 pd. 1 mk. ost og la 1 geitskinn og 2 kalv-skinn i leidang. På garden var nok brenneved.

I første tida ein kan sjå korleis eigedomstilhøva var, var kruna eigar, seinare amtmann Lillienskjold, og i 1680 borgundpresten Mag. Chr. Pedersen. Johan Frimann vart eigar etter Pedersen, og i 1697 skøytte han garden til sonen Claus Frimann. Garden vart då, saman med Litlemek, Reite, Ullaland, Leite, Osdal, S. Kalvatn og Fyrde, overdregen til den store jordsamlinga i Frimann-ætta, og brukarane måtte bygsle bruka og sat som leiglendingar. Garden var i Frimann-ætta til Peder Johannesson Kile kjøpte han på auksjon i 1793. Dotter til Peder, Anelisbet, g. m. Ola Jonsson Bjørke-dal, arva garden i samfrendeskifte, der eigedomane til Peder Kile vart delte på borna. På skifte etter Anelisbet vart Peder Olsson Åmelfot eigar av ein part, og dei andre partane løyste han av syskena hennar og vart eigar av heile garden.

I 1724 er her n. 2 bruk som Frimann sine arvingar eig. Det er då rekna med at garden var tungvunnen, men viss til korn. Dei fekk 5 tn. bygg og 24½ tn. havre, men hadde ikkje kvern. Dei fora til saman 1 hest, 12 kyr, 9 ungfe, 17 sauer og 16 geiter, og hadde sæter ½ mil frå garden. Det vart gjort framlegg om å setje ned skylda med 9 mk.

I 1865 er her 2 like store bruk med 2 dal., 2 ort og 20 skil. i skyld på kvart. Rasmus Paulssons bruk var rekna til 8 mål åker og dyrka mark, 57 mål natureng, 12 mål markeslåttar på myr og i bergmark, og hadde sæter og fjellslått. Dei hadde hamning med sæter i Vadsteindalen, skog til husbruk, salsskog og lauvskog. Garden låg godt til, var lettbrukt, hadde vassfall og moldtak. Avlinga var 2 tn. bygg, 6½ tn. blandkorn, 12 tn. havre, 12 tn. poteter, 6000 kg. høy. Foringa var 1 hest, 11 kyr og 26 smalar.

Knut Rasmusson sitt bruk hadde dei same lunnende, og same avling og foring, men jordvidda var rekna til 8 mål åker og dyrka mark, 51 mål natureng. Det er halde markegonge og skjøn mellom Vadstein og Furenes på den eine sida, og Vasbotn og Rotevatn på den andre sida i 1774. Utskifting 1841-1888.

Kilder:

Voldasoga bind II side 323-324.

 

    

Barna til Ola Olsson og Ellen Jetmundsdatter er:

     79         i.   Mette Olsdatter, født på Br. nr 2 Framigarden på Vadstein i Volda; døde på Vatne i Ørsta; married Elias Hansson.

                 ii.   Jon Olsson, født 1697 på Br. nr 2 Framigarden på Vadstein i Volda; døde 1765 på Br. nr 2 Framigarden på Vadstein i Volda.

                iii.   Brit Olsdatter, født 1694 på Br. nr 2 Framigarden på Vadstein i Volda; døde 1714 på Humberset.

                iv.   Frants Olsson, født 1693 på Br. nr 2 Framigarden på Vadstein i Volda; døde på Berkvik.

                 v.   Ola Olsson, født 1698 på Br. nr 2 Framigarden på Vadstein i Volda; døde på Ose.

                vi.   Jetmund Olsson, født 1700 på Br. nr 2 Framigarden på Vadstein i Volda; døde på Driveklepp.

     71      vii.   Kari Olsdatter, født 1701 på Br. nr 2 Framigarden på Vadstein i Volda; døde 1759 på Gn. 33 Vadstein br.nr.1 Heimigarden i Volda; married Jon Frantsson.

              viii.   Kirsten Olsdatter, født 1706 på Br. nr 2 Framigarden på Vadstein i Volda; døde på Rotevatn.

 

 

     148.  Ola Einarsson, født ca 1635 på Rasmusgarden bnr.1 Viddal i Hjørundfjord; døde 1712 på Rasmusgarden bnr.1 Viddal i Hjørundfjord.  Han var sønnen til 296. Einar Olsson.  Han gifta seg med 149. Randi Askjellsdatter.

     149.  Randi Askjellsdatter, født på Kvistad; døde Aft. 1812 på Rasmusgarden bnr.1 Viddal i Hjørundfjord.  Hun var datteren til 298. Askjell.

 

Litt om Ola Einarsson:

Ola Einarsson Viddal, f ca. 1635, d 1700. G2? m Randi Askjellsd Kvistad, d etter 1712.

I 1694 brukte Ola 1 våg, men året etter bygsla han saman med Peder Viddal 1 våg som då låg øyde.Ø Då Ola døde, fekk Randi kår hjå sonen og med brukaren etter, men ho står som brukar i 1701.

Desse borna er kjende: 1) Lars, f ca. 1680, sjå nedafor. 2) Peder, f ca. 1685, sjå husmenn. 3) Einar, f ca. 1690, kom til Sledalen. 4) Inger, f 1691? d 1771, g 1742 m em Jakob T. Utgaard, Sykkylven. 5) Anne, g til Norangshol

Kilder:

Hjørundfjordboka bd.III side 404.

    

Barna til Ola Einarsson og Randi Askjellsdatter er:

     74         i.   Einar Olsson, født ca 1690 på Rasmusgarden bnr.1 Viddal i Hjørundfjord; døde 1776 på Syvergarden bnr.2 Sledalen i Hjørundfjord; married Brite Jonsdatter.

                 ii.   Peder Olsson, født ca 1685 på Rasmusgarden bnr.1 Viddal i Hjørundfjord.

                iii.   Lars Olsson, født ca 1680 på Rasmusgarden bnr.1 Viddal i Hjørundfjord; døde 1712 på Rasmusgarden bnr.1 Viddal i Hjørundfjord.

                iv.   Inger Olsdatter, født ca 1691 på Rasmusgarden bnr.1 Viddal i Hjørundfjord; døde 1771 på Utgaard i Sykkylven.

                 v.   Anne Olsdatter, født på Rasmusgarden bnr.1 Viddal i Hjørundfjord; døde på Norangshol.

 

 

     150.  Jon Kolbeinsson, født ca 1635; døde Aft. 1711 på Syvergarden bnr.2 Sledalen(Slettedal) i Hjørundfjord.  Han var sønnen til 300. Kolbein.  Han gifta seg med 151. Anne Knutsdatter.

     151.  Anne Knutsdatter, født ca 1650; døde 1710 på Syvergarden bnr.2 Sledalen(Slettedal) i Hjørundfjord.  Hun var datteren til 302. Knut Slettedal.

 

Litt om Jon Kolbeinsson:

5) Ca.1670-1710 Jon Kolbeinsson, f ca.1635, d etter 1711. G m Anne Knutsd (Sledal?), bnr 1?

F ca. 1650, d 1710. Skifte.

Jon brukte 1 p 21 mk. Han og Anne må ha drive garden godt, det viser skiftet.

 

Kjende født: 1) Barbro, til Viddal, bnr 1.2) Knut, f ca.1670, f før 1710. 3) Kolbein, f ca.1675, d 1714 i Borgund. Tente på Hole i 1701.4) Peder, f ca.1680, tente på Rekedal i 1701, i kongl. teneste 1710. Til Valset, Gammalt bruk. 5) Brite f ca. 1690, sjå nedafor. 6) Marte, f 1697?

Skifte 1710: Aktiva 84-2-12. Passiva 8-5-4. Netto 75-3-8. 1 hest, 1 føl, 10 kyr, 7 kviger, 3 kalvar, 15 geiter, 12 kje og 12 sauer. 1/ 3 kvern. Ikkje sjøreiskap og elles lite. Barbro hadde alt fått sitt heimafylgje.

Kilder:

Hjørundfjordboka bd.IV side 572.

    

Barna til Jon Kolbeinsson og Anne Knutsdatter er:

     75         i.   Brite Jonsdatter, født ca 1690 på Syvergarden bnr.2 Sledalen(Slettedal) i Hjørundfjord; døde 1776 på Syvergarden bnr.2 Sledalen(Slettedal) i Hjørundfjord; married Einar Olsson.

                 ii.   Barbro Jonsdatter, født på Syvergarden bnr.2 Sledalen(Slettedal) i Hjørundfjord; døde på Viddal bnr.1.

                iii.   Knut Jonsson, født ca 1670 på Syvergarden bnr.2 Sledalen(Slettedal) i Hjørundfjord; døde Bef. 1710.

                iv.   Peder Jonsson, født ca 1680 på Syvergarden bnr.2 Sledalen(Slettedal) i Hjørundfjord.

                 v.   Kolbein Jonsson, født ca 1675 på Syvergarden bnr.2 Sledalen(Slettedal) i Hjørundfjord; døde 1714 på Borgund.

                vi.   Marte Jonsdatter, født ca 1697 på Syvergarden bnr.2 Sledalen(Slettedal) i Hjørundfjord.

 

 

     152.  Peder Monsson, født ca 1658 på Monsgarden Br. nr. 1 på Skylstad i Hjørundfjorden; døde 1740 på Monsgarden Br. nr. 1 på Skylstad i Hjørundfjorden.  Han var sønnen til 304. Mons Nilsson.

 

Litt om Peder Monsson:

Peder Monsson Skylstad, f 1658?, d 1740. Skifte. G m Brite Pedersd Viddal, bnr 2, d 1744. Skifte.

Peder brukte i 1683 1 p 5 mk, i 1694 2 p 4 1/ 2 mk, i 1705 2 p 22 1/ 2 mk. I 1685 vert det sagt at han «havde bekommit» 18 mk i Skylstad av Ola Knutsson Skjaastad. Han har ått ein del jord, for vidare heiter det at han i 1689 åtte 2p 1 1/2mk i Skylstadog9mki Norang, 7 år etter hadde eiga i Skylstad auka med 9 mk og i 1705 med 3 mk til. Før 1711 har han teke til å selje, 9 mk til Bantzbill og 9 mk i Norang til broren Ola. På spørsmål om han hadde dreng det året, noterer Bantzbill: «Haver sig til dato til angiffuelsen iche beqvemmet.»

Alt i 1682 var både han og faren stemnde av presten (Jens Pedersen) for 1 mellag jord som «Mogens haffuer hidtil fuldt och brugt». Herr Jens hadde kjøpt det av Jonas Liljen-skjold. Mons brukte 2 mellag til, som Jens åtte det eine av. Denne halve fiskevåga jord kallast «grands ager» (endå ein namne-variant) og hadde tilhøyrt giskeombodsmannen. Sjå innleinga og under eigarar. Presten hadde varsla amtmann Lindenou om at han sjølv ville bruke jorda, og han hadde sagt opp brukaren. «Icke dis mindre saa haffuer bonden sig jorden woldelig bemegtiget, høet af slaget och den agger som ieg hafde saait, haffde thraadselig och modtuilligen begynt at afschiere.» Presten hadde fyrst sagt opp jorda for Nils, men han døde, så for Peder. Han påstod og at bygslesetelen til Peder lydde på 2 andre mellag i Skylstad. Borgundpresten Hjermann hadde og bygsla 3 mellag til Nils. Jens Pedersen meinte han var «nest til at bruge hans egit», noko dommaren slutta seg til. Meir får me ikkje vite.

I 1693 var Peder stemnd av Knut Hansson Viddal «for 1/ 2 mellag jordegodtz som Peder siger at Knud har han. til sagt, det Knud nu for retten negter.» Saka fall då dei vanta vitne.

I 1702 hadde Peder stemnt Klara Larsd Viddal, bnr 2, «formedelst et sølfbelte af værdi 9 rdl eftersom hun samme belte tillige med hans nu salige barn i hans fraværelse till sig haver taget». I same rennet nemner han at Klara hadde lovt eit halvt mellag jord då han ekta dotter hennar, Brite. Klara svarte at Peder hadde fått 5 d for beltet, og det halve mellaget hadde faren ått og gitt til sonen Lars Pedersson Nøre-Vartdal. Lars la då fram 4 d for jorda, og for beltet hadde Peder i alt fått 9 d, og elles mykje i heimafylgje. Såleis vart dei forlikte.

I 1711 la Peder skoskatt for seg, kona og 4 født med i alt 36 s. Same året var han stemnd av Tore Jonsson Øye ((for en hest han skal have forkommet for hannem». Vitne var Ola Larsson Skylstad og «husmannen» Ola Rasmusson. Peder måtte betale halve verdien av hesten med 4 rd, Ola L. 2/ 3 av resten med 2 rd 4 mk og Ola R. 1/3 med 2 slettedalar. Om Peder Maude, sjå der. I 1701 tente broren Ola hjå Peder.

7 født er kjende: 1) Inger, f 1691?, g til Viddal, bnr 3. 2) Mons, f 1694?, sjå nedafor. 3) Marte, f ca. 1695, gift til Maude. 4) Nils, f 1698?, d 1766 i Holøyen, Østerdalen. Bd 1, s 303. 5) Brite, f ca. 1700, g til bnr 2. G2 til Handlykken, bnr 1. 6) Ola, f 1708, kom til Bjørke, bnr 1. 7) Marte, f 1714?, d 1745. Skifte.

I skiftet 1740 ervde Nils og Marte til saman 6-4-3 1/ 2.

Skiftet 1744: Aktiva 40-1-11. Passiva 3-0-8. Netto 37-1-3.4 kyr (av dei ei ute på leige),

1 kalv, 1 sau, 1 lam. Ikkje sjøreidskap, men ein

god del gang. Og sengklede. Elles lite.

Kilder:

Hjørundfjordboka bind III side 277-278.

 

    

Child of Peder Monsson er:

     76         i.   Mons Pedersson, født 1694 på Mongsgarden bnr.1 Skylstad i Hjørundfjord; døde 1745 på Mongsgarden bnr.1 Skylstad i Hjørundfjord; married Brite Torsdatter.

 

    

Barna til Peder Monsson og Brite Pedersdatter er:

     80         i.   Mons Pedersson, født ca 1694 på Monsgarden Br. nr. 1 på Skylstad i Hjørundfjorden; døde 1745 på Monsgarden Br. nr. 1 på Skylstad i Hjørundfjorden; married Brit Torsdatter.

                 ii.   Inger Pedersdatter, født ca 1691 på Monsgarden Br. nr. 1 på Skylstad i Hjørundfjorden; døde på Viddal bnr.3 i Hjørundfjord.

                iii.   Marte Pedersdatter, født ca 1695 på Monsgarden Br. nr. 1 på Skylstad i Hjørundfjorden; døde på Maude.

                iv.   Nils Pedersson, født ca 1698 på Monsgarden Br. nr. 1 på Skylstad i Hjørundfjorden; døde 1766 på Holøyen i Østerdalen.

                 v.   Brite Pedersdatter, født ca 1700 på Monsgarden Br. nr. 1 på Skylstad i Hjørundfjorden; døde på Handlykken bnr. 1.

                vi.   Ola Pedersson, født 1708 på Monsgarden Br. nr. 1 på Skylstad i Hjørundfjorden; døde på Bjørke bnr. 1.

               vii.   Marte Pedersdatter, født ca 1714 på Monsgarden Br. nr. 1 på Skylstad i Hjørundfjorden; døde 1745.

 

 

     154.  Tore Jonsson, født ca 1655 på Toregarden bnr.2 Øye i Hjørundfjord; døde Aft. 1721 på Toregarden bnr.2 Øye i Hjørundfjord.  Han var sønnen til 308. Jon Torsson.

 

Litt om Tore Jonsson:

Tore Jonsson Øye, f ca. 1655, d etter 1721. G m Inger Baardsd Øye, bnr 1, d etter 1727.

Inger ervde 1 7/8 mk i Rise, verdsett til 5 mk, etter systera Anne. Tore dreiv heile bruket, og åtte 22 1/2 mk som han må ha kjøpt av faren og Ola Skylstad. Han var legdsmann for soldatutstyret.

I 1707 vart buet hans registrert p.g.a. leiermål med Elen Ivarsd Sæter, truleg frå Sunnylven. Då dette hende for andre gong, vart han vist av landet. Han må likevel ha fått «kongelig opreisning,» for 12. juli 1711 opplyser han til presten at han ikkje har nokon tenar, men betaler skoskatt for seg, kona og 2 født med 24 s. Same året kravde han og vederlag av Peder M. Skylstad for ein hest. Sjå der.

Kjende født: 1) Jon, f ca. 1695, sjå nedafor. 2) Brit, f ca. 1700, g m Mons P. Skylstad, bnr 1.

Kilder:

Hjørundfjordboka bd. III side 235

    

Barna til Tore Jonsson og Inger Baardsdatter er:

     81         i.   Brit Torsdatter, født ca 1700 på Øye bnr. 2; døde 1763 på Eidet; married Mons Pedersson.

                 ii.   Jon Torsson, født ca 1695 på Toregarden bnr.2 Øye i Hjørundfjord; døde 1745 på Toregarden bnr.2 Øye i Hjørundfjord.

 

    

Child of Tore Jonsson er:

     77         i.   Brite Torsdatter, født ca 1700 på Toregarden bnr.2 Øye i Hjørundfjord; døde 1763 på Eidet; married Mons Pedersson.

 

 

     156.  Hans Olsson, født 1662 på Br.nr.2 Olagarden på Ullaland i Volda; døde på Br.nr.2 Olagarden på Ullaland i Volda.  Han var sønnen til 312. Ola Paulsson og 313. Gjertrud Hansdatter.  Han gifta seg med 157. Sara Pedersdatter.

     157.  Sara Pedersdatter, født ca 1678 på Berge i Volda; døde 1722 på Br.nr.2 Olagarden på Ullaland i Volda.  Hun var datteren til 314. Peder Mikkelsson og 315. Anne Jørgensdatter.

 

Litt om Hans Olsson:

Hans fikk Festekontrakt på br.2 i 1700, og i 1722 bøksla han på nytt

av Søren Madsen. Hans var gift 1) med Sara Pedersdatter Rusten og

2) med Barbro Nilsdatter.

Kilder:

Voldasoga bind II side 382.

    

Barna til Hans Olsson og Sara Pedersdatter er:

     78         i.   Elias Hansson, født 1700 på Br.nr.2 Olagarden på Ullaland i Volda; døde 1755 på Br.nr.2 Olagarden på Ullaland i Volda; married Mette Olsdatter.

                 ii.   Ola Hansson, født 1704 på Br.nr.2 Olagarden på Ullaland i Volda; døde på Klepp.

                iii.   Anne Hansdatter, født 1709 på Br.nr.2 Olagarden på Ullaland i Volda; døde på Hamre.

                iv.   Jon Hansson, født på Br.nr.2 Olagarden på Ullaland i Volda.

                 v.   Gjertrud Hansdatter, født på Br.nr.2 Olagarden på Ullaland i Volda; døde på Klepp.

 

 

     152.  Peder Monsson, født ca 1658 på Monsgarden Br. nr. 1 på Skylstad i Hjørundfjorden; døde 1740 på Monsgarden Br. nr. 1 på Skylstad i Hjørundfjorden.  Han var sønnen til 304. Mons Nilsson.  Han gifta seg med 161. Brite Pedersdatter.

     161.  Brite Pedersdatter, født på Hau-Olagarden bnr. 2 Viddal i Hjørundfjord; døde 1744 på Monsgarden Br. nr. 1 på Skylstad i Hjørundfjorden.  Hun var datteren til 322. Peder Sjursson og 323. Klara Larsdatter.

 

Litt om Peder Monsson:

Peder Monsson Skylstad, f 1658?, d 1740. Skifte. G m Brite Pedersd Viddal, bnr 2, d 1744. Skifte.

Peder brukte i 1683 1 p 5 mk, i 1694 2 p 4 1/ 2 mk, i 1705 2 p 22 1/ 2 mk. I 1685 vert det sagt at han «havde bekommit» 18 mk i Skylstad av Ola Knutsson Skjaastad. Han har ått ein del jord, for vidare heiter det at han i 1689 åtte 2p 1 1/2mk i Skylstadog9mki Norang, 7 år etter hadde eiga i Skylstad auka med 9 mk og i 1705 med 3 mk til. Før 1711 har han teke til å selje, 9 mk til Bantzbill og 9 mk i Norang til broren Ola. På spørsmål om han hadde dreng det året, noterer Bantzbill: «Haver sig til dato til angiffuelsen iche beqvemmet.»

Alt i 1682 var både han og faren stemnde av presten (Jens Pedersen) for 1 mellag jord som «Mogens haffuer hidtil fuldt och brugt». Herr Jens hadde kjøpt det av Jonas Liljen-skjold. Mons brukte 2 mellag til, som Jens åtte det eine av. Denne halve fiskevåga jord kallast «grands ager» (endå ein namne-variant) og hadde tilhøyrt giskeombodsmannen. Sjå innleinga og under eigarar. Presten hadde varsla amtmann Lindenou om at han sjølv ville bruke jorda, og han hadde sagt opp brukaren. «Icke dis mindre saa haffuer bonden sig jorden woldelig bemegtiget, høet af slaget och den agger som ieg hafde saait, haffde thraadselig och modtuilligen begynt at afschiere.» Presten hadde fyrst sagt opp jorda for Nils, men han døde, så for Peder. Han påstod og at bygslesetelen til Peder lydde på 2 andre mellag i Skylstad. Borgundpresten Hjermann hadde og bygsla 3 mellag til Nils. Jens Pedersen meinte han var «nest til at bruge hans egit», noko dommaren slutta seg til. Meir får me ikkje vite.

I 1693 var Peder stemnd av Knut Hansson Viddal «for 1/ 2 mellag jordegodtz som Peder siger at Knud har han. til sagt, det Knud nu for retten negter.» Saka fall då dei vanta vitne.

I 1702 hadde Peder stemnt Klara Larsd Viddal, bnr 2, «formedelst et sølfbelte af værdi 9 rdl eftersom hun samme belte tillige med hans nu salige barn i hans fraværelse till sig haver taget». I same rennet nemner han at Klara hadde lovt eit halvt mellag jord då han ekta dotter hennar, Brite. Klara svarte at Peder hadde fått 5 d for beltet, og det halve mellaget hadde faren ått og gitt til sonen Lars Pedersson Nøre-Vartdal. Lars la då fram 4 d for jorda, og for beltet hadde Peder i alt fått 9 d, og elles mykje i heimafylgje. Såleis vart dei forlikte.

I 1711 la Peder skoskatt for seg, kona og 4 født med i alt 36 s. Same året var han stemnd av Tore Jonsson Øye ((for en hest han skal have forkommet for hannem». Vitne var Ola Larsson Skylstad og «husmannen» Ola Rasmusson. Peder måtte betale halve verdien av hesten med 4 rd, Ola L. 2/ 3 av resten med 2 rd 4 mk og Ola R. 1/3 med 2 slettedalar. Om Peder Maude, sjå der. I 1701 tente broren Ola hjå Peder.

7 født er kjende: 1) Inger, f 1691?, g til Viddal, bnr 3. 2) Mons, f 1694?, sjå nedafor. 3) Marte, f ca. 1695, gift til Maude. 4) Nils, f 1698?, d 1766 i Holøyen, Østerdalen. Bd 1, s 303. 5) Brite, f ca. 1700, g til bnr 2. G2 til Handlykken, bnr 1. 6) Ola, f 1708, kom til Bjørke, bnr 1. 7) Marte, f 1714?, d 1745. Skifte.

I skiftet 1740 ervde Nils og Marte til saman 6-4-3 1/ 2.

Skiftet 1744: Aktiva 40-1-11. Passiva 3-0-8. Netto 37-1-3.4 kyr (av dei ei ute på leige),

1 kalv, 1 sau, 1 lam. Ikkje sjøreidskap, men ein

god del gang. Og sengklede. Elles lite.

Kilder:

Hjørundfjordboka bind III side 277-278.

 

    

Child of Peder Monsson er:

     76         i.   Mons Pedersson, født 1694 på Mongsgarden bnr.1 Skylstad i Hjørundfjord; døde 1745 på Mongsgarden bnr.1 Skylstad i Hjørundfjord; married Brite Torsdatter.

 

    

Barna til Peder Monsson og Brite Pedersdatter er:

     80         i.   Mons Pedersson, født ca 1694 på Monsgarden Br. nr. 1 på Skylstad i Hjørundfjorden; døde 1745 på Monsgarden Br. nr. 1 på Skylstad i Hjørundfjorden; married Brit Torsdatter.

                 ii.   Inger Pedersdatter, født ca 1691 på Monsgarden Br. nr. 1 på Skylstad i Hjørundfjorden; døde på Viddal bnr.3 i Hjørundfjord.

                iii.   Marte Pedersdatter, født ca 1695 på Monsgarden Br. nr. 1 på Skylstad i Hjørundfjorden; døde på Maude.

                iv.   Nils Pedersson, født ca 1698 på Monsgarden Br. nr. 1 på Skylstad i Hjørundfjorden; døde 1766 på Holøyen i Østerdalen.

                 v.   Brite Pedersdatter, født ca 1700 på Monsgarden Br. nr. 1 på Skylstad i Hjørundfjorden; døde på Handlykken bnr. 1.

                vi.   Ola Pedersson, født 1708 på Monsgarden Br. nr. 1 på Skylstad i Hjørundfjorden; døde på Bjørke bnr. 1.

               vii.   Marte Pedersdatter, født ca 1714 på Monsgarden Br. nr. 1 på Skylstad i Hjørundfjorden; døde 1745.

 

 

     154.  Tore Jonsson, født ca 1655 på Toregarden bnr.2 Øye i Hjørundfjord; døde Aft. 1721 på Toregarden bnr.2 Øye i Hjørundfjord.  Han var sønnen til 308. Jon Torsson.  Han gifta seg med 163. Inger Baardsdatter.

     163.  Inger Baardsdatter, født på Baardgarden bnr. 1 Øye i Hjørundfjord; døde Aft. 1727 på Toregarden bnr.2 Øye i Hjørundfjord.  Hun var datteren til 326. Baard Amundsson.

 

Litt om Tore Jonsson:

Tore Jonsson Øye, f ca. 1655, d etter 1721. G m Inger Baardsd Øye, bnr 1, d etter 1727.

Inger ervde 1 7/8 mk i Rise, verdsett til 5 mk, etter systera Anne. Tore dreiv heile bruket, og åtte 22 1/2 mk som han må ha kjøpt av faren og Ola Skylstad. Han var legdsmann for soldatutstyret.

I 1707 vart buet hans registrert p.g.a. leiermål med Elen Ivarsd Sæter, truleg frå Sunnylven. Då dette hende for andre gong, vart han vist av landet. Han må likevel ha fått «kongelig opreisning,» for 12. juli 1711 opplyser han til presten at han ikkje har nokon tenar, men betaler skoskatt for seg, kona og 2 født med 24 s. Same året kravde han og vederlag av Peder M. Skylstad for ein hest. Sjå der.

Kjende født: 1) Jon, f ca. 1695, sjå nedafor. 2) Brit, f ca. 1700, g m Mons P. Skylstad, bnr 1.

Kilder:

Hjørundfjordboka bd. III side 235

    

Barna til Tore Jonsson og Inger Baardsdatter er:

     81         i.   Brit Torsdatter, født ca 1700 på Øye bnr. 2; døde 1763 på Eidet; married Mons Pedersson.

                 ii.   Jon Torsson, født ca 1695 på Toregarden bnr.2 Øye i Hjørundfjord; døde 1745 på Toregarden bnr.2 Øye i Hjørundfjord.

 

    

Child of Tore Jonsson er:

     77         i.   Brite Torsdatter, født ca 1700 på Toregarden bnr.2 Øye i Hjørundfjord; døde 1763 på Eidet; married Mons Pedersson.

 

 

     164.  Ola Jepsson, født ca 1600 på Hóla bnr. 6 Skylstad i Hjørundfjord; døde ca 1686 på Hóla bnr. 6 Skylstad i Hjørundfjord.  Han var sønnen til 328. Jep Andersson.

    

Barna til Ola Jepsson er:

     82         i.   Lars Olsson, født ca 1665 på Hóla bnr. 6 Skylstad i Hjørundfjord; døde 1754 på Olagarden bnr. 5 Skylstad i Hjørundfjord; married Anne Knutsdatter.

                 ii.   Jep Olsson, født ca 1640 på Hóla bnr. 6 Skylstad i Hjørundfjord.

 

 

     166.  Knut

    

Child of Knut er:

     83         i.   Anne Knutsdatter, født ca 1687; døde 1765 på Olagarden bnr. 5 Skylstad i Hjørundfjord; married Lars Olsson.

 

 

     168.  Sakse Olsson, døde 1715 på Nosen bnr. 2 Ørsta.  Han var sønnen til 336. Ola.  Han gifta seg med 169. Brite Knutsdatter.

     169.  Brite Knutsdatter, født ca 1660; døde 1749 på Nosen bnr. 2 Ørsta.  Hun var datteren til 338. Knut.

    

Barna til Sakse Olsson og Brite Knutsdatter er:

     84         i.   Ola Saksesson, født 1700 på Nosen bnr. 2 Ørsta; døde 1747 på Rebbestad bnr.3 Ørsta; married Synneve Jonsdatter.

                 ii.   Brie Saksesdatter, født på Nosen bnr. 2 Ørsta.

 

 

     170.  Jon Jonsson, født på Ottagarden på Myklebust i Ørsta; døde på Ottagarden på Myklebust i Ørsta.  Han var sønnen til 340. Jon Jonsson og 341. Brite Rasmusdatter.  Han gifta seg med 171. Anne Larsdatter.

     171.  Anne Larsdatter, født ca 1674 på Larsgarden i Fyldal, Ørsta; døde 1770 på Ottagarden på Myklebust i Ørsta.  Hun var datteren til 342. Lars Pedersson og 343. Brite Pålsdatter.

    

Barna til Jon Jonsson og Anne Larsdatter er:

     85         i.   Synneve Jonsdatter, født ca 1707 på Ottagarden på Myklebust i Ørsta; døde 1771 på Rebbestad bnr.3 Ørsta; married Ola Saksesson.

                 ii.   Brite Jonsdatter, født 1716 på Ottagarden på Myklebust i Ørsta.

                iii.   Jon Jonsson, født på Ottagarden på Myklebust i Ørsta.

 

 

     172.  Hans Ellingsson, født på Hansgarden på Vatne i Ørsta; døde 1721 på Hansgarden på Vatne i Ørsta.  Han var sønnen til 344. Elling Larsson og 345. Steinarsdatter.  Han gifta seg med 173. Gjertrud Nilsdatter.

     173.  Gjertrud Nilsdatter, født på Hustad i Hjørundfjord; døde Aft. 1721 på Hansgarden på Vatne i Ørsta.  Hun var datteren til 346. Nils Hustad.

    

Barna til Hans Ellingsson og Gjertrud Nilsdatter er:

     86         i.   Lars Hansson, født ca 1702 på Hansgarden på Vatne i Ørsta; døde 1780 på Hansgarden på Vatne i Ørsta; married Inger Jonsdatter.

                 ii.   Elisabet Hansdatter, født 1692 på Hansgarden på Vatne i Ørsta; døde 1769.

                iii.   Anne Hansdatter, født på Hansgarden på Vatne i Ørsta.

                iv.   Anne Hansdatter d.y., født på Hansgarden på Vatne i Ørsta.

                 v.   Nils Hansson, født på Hansgarden på Vatne i Ørsta.

                vi.   Elling Hansson, født ca 1704 på Hansgarden på Vatne i Ørsta.

 

 

     174.  Jon Kolbeinsson, født ca 1670 på Guttormsgarden på Rebbestad i Ørsta; døde 1746 på Guttormsgarden på Rebbestad i Ørsta.  Han var sønnen til 348. Kolbein Ivarsson.  Han gifta seg med 175. Synneve Hansdatter.

     175.  Synneve Hansdatter, født ca 1672 på Kolbigarden på Myklebust i Ørsta.  Hun var datteren til 350. Hans Nilsson og 351. Ingeborg Arnesdatter.

    

Barna til Jon Kolbeinsson og Synneve Hansdatter er:

     87         i.   Inger Jonsdatter, født på Guttormsgarden på Rebbestad i Ørstad; døde Aft. 1762 på Hansgarden på Vatne i Ørsta; married Lars Hansson.

                 ii.   Kolbein Jonsson, født ca 1699 på Guttormsgarden på Rebbestad i Ørsta; døde 1757 på Guttormsgarden på Rebbestad i Ørsta.

                iii.   Hans Jonsson, født ca 1703 på Guttormsgarden på Rebbestad i Ørsta; døde 1745 på Myklebust i Ørsta.

                iv.   Hilde Jonsdatter, født på Guttormsgarden på Rebbestad i Ørsta; døde på Vatne i Ørsta.

                 v.   Ingeborg Jonsdatter, født på Guttormsgarden på Rebbestad i Ørsta.

                vi.   Nille Jonsdatter, født ca 1711 på Guttormsgarden på Rebbestad i Ørsta; døde 1791 på Follestad i Ørstad.

               vii.   Knut Jonsson, født på Guttormsgarden på Rebbestad i Ørsta.

              viii.   Ragnhil Jonsdatter, født på Guttormsgarden på Rebbestad i Ørsta.

                ix.   Anne Jonsdatter, født på Guttormsgarden på Rebbestad i Ørsta; døde på Follestad i Ørstad.

 

 

     176.  Knut

    

Child of Knut er:

     88         i.   Gunnar Knutsson, født ca 1680 på Brekke , Ørsta; døde 1748 på Svóra bnr.3 Moane i Hjørundfjord; married Kari Sjursdatter.

 

 

     178.  Sjur

    

Child of Sjur er:

     89         i.   Kari Sjursdatter, født ca 1690 på Nupen, Ørsta; døde 1765 på Svóra bnr.3 Moane i Hjørundfjord; married Gunnar Knutsson.

 

 

     180.  Halvor Pedersson, født ca 1660 på Rørstad bnr.1; døde 1715 på Jørngarden bnr.8 Viddal i Hjørundfjorden.  Han var sønnen til 360. Peder.  Han gifta seg med 181. Ragnhild Jakobsdatter.

     181.  Ragnhild Jakobsdatter, født på Ellingegarden bnr.3 Skjåstad i Hjørundfjord; døde 1737 på Jørngarden bnr.8 Viddal i Hjørundfjorden.  Hun var datteren til 362. Jakob Olsson og 363. Kirsti Olsdatter.

 

Litt om Halvor Pedersson:

Halvor Pedersson Rørstad, bnr 1, f ca. 1660, d 1715. Skifte. G ca. 1690 m Ragnhild Jakobsd Skjaastad, bnr 3, d 1737, sjå nedafor.

Halvor brukte 1 v. Han åtte noko andre stader, for han la odels- og ryttarskatt av 22 mk, arv etter Ola Skjaastad. I 1711 la han

skoskatt for seg, Ragnhild og 1 barn med 18 s.

2 født levde opp: l) Ola, f ca. 1690, til Stenes, bnr 2.2) Brite, f ca. 1695 g på Viddal, men uvisst på kva bruk.

Skifte 1715: Aktiva 25-2-0. Passiva 25-2-0. Buskapen var noko merkeleg: 1 hest,

1 okse, 1 kvige, 2 geiter m/ kje og 2 lam. Part i søkkjenot, elles svært lite. Største kreditor var Marte Jakobsdotter 6 l/2 d.

Kilder:

Hjørundfjordboka bd.III side 435.

    

Barna til Halvor Pedersson og Ragnhild Jakobsdatter er:

     90         i.   Ole Halvorsson, født 1689 på Jørngarden bnr.8 Viddal i Hjørundfjorden; døde 1740 på Knutegarden bnr.2 Stennes i Hjørundfjorden; married Siri Knutsdatter.

                 ii.   Brite Halvorsdatter, født ca 1695 på Jørngarden bnr.8 Viddal i Hjørundfjorden; døde på Viddal.

 

 

     182.  Knut Eriksson, født ca 1625 på Erkegarden bnr.2 Åkre i Hjørundfjord; døde Aft. 1702 på Erkegarden bnr.2 Åkre i Hjørundfjord.  Han var sønnen til 364. Erik.  Han gifta seg med 183. Brite Nilsdatter.

     183.  Brite Nilsdatter, født på Bnr.1 Bjørke i Hjørundfjord; døde 1699 på Erkegarden bnr.2 Åkre i Hjørundfjord.  Hun var datteren til 366. Nils Eriksson og 367. Anne Pedersdatter.

 

Litt om Knut Eriksson:

Knut Eriksson, f ca.1625, d etter 1702. G m Brite Nilsd Bjørke, bnr l, d 1699. Skifte.

Med desse kom ei ny slekt i Erkegarden. Knut bygsla som føremennene sine 1 v 18 mk. I 1666 heitte drengen hans Peder Jonsson, kring 17 år, og 35 år etter tente soldaten Sjur Sjursson Rørstad, kring 30 år, der.

Født: 1) Eirik, f ca.1695, tente i 1711 i Årskogane. 2) Jetmund, f 1698?, d 1773. Fyrste året fostra Ragnhild Jensd Aklestad

han, og for det fekk ho 4 rd. I 1729 stemnde futen Møller han «formedelst hand schal hafue til sig taget en koe og en quie hos lensmanden Ole Frantzen (Aarskog), som dr. Møller til-kommer alt effter hans pante brefs jndhold af dato 14de junj 1724.» Jetmund møtte ikkje. 11734 skaut han ein bjørn. G 1736 m Brite Aamundsd Øye, Gammalt bruk, f ca. 1705, d 1776. Skifte. Født. Straks før giftarmålet bygsla han 1 v 2 p 8 mk i Gjerde, Sande. 15 år etter giftarmålet selde Jetmund arven til Brite i Øye, 9 3/4 mk, til Nicolai Ulrich. 3) Siri, truleg g til Stenes, bnr 2.

Skifte 1699: Aktiva 83-0-8. Passiva 24-l-0. Netto 58-5-8. Hest, 1 okse, 10 kyr, 1 kvige, 3 geiter, 8 sauer og 1 lam. Part i kvern, 1 kjempefæring, 1 fjørefar, 1 sildenot, part i søkkjenot. 1 børse, 2 kjelar, elles lite nemnt. Borna ervde likt. Ei fosterdotter, Synnøve Nilsdotter, fekk 2 rd, truleg d 1739. Største kreditorar var drengen Hans Jakobsson med 11 rd og tausa Ingeborg Sjursdotter med 6-4-0.

Kilder:

Hjørundfjordboka bd.IV side 22.

 

Gnr 24. Frå 1964 gnr 134 i Ørsta

Grenser, namn og alder:

Åkre grensar til Leira, Sellereite og Bjørke: Til Leira i Åkersskridene og over Kamben, til Sellereite på Akersåsen og over Surnakken oppmot Tyssedalen, og til Bjørke etter nedste delen av Tyssa og vidare oppover etter Stigrova. Det kan knapt finnast tvil om at Åkre opphavleg har ått til Tyssa og Tysse-fossen radt oppi Tyssedalen. Ei så naturleg byteline ville ikkje rikkast utan særlege grunnar. Og der finst ein særleg grunn, seier segna: «Åkre åtte i gamal tid like til Tyssa. Men so var der ein mann som vart kalla Trettar-Sjur. Han ville eige endå meir. Han ville nå i Vika-elva for laksefisket si skuld. Då røyste dei seg, Bjørke-karane, og tok frå han både Berget og Myrane,» skriv Elling Urke-gjerde.

Som gard er Åkre fyrst nemnd i 1603, og både då og i tida framover har namnet ulike skrivemåtar: Ackre, Ackerre 1606, Aackre 1617 og 1666 og endeleg Aachre i 1723. «Akrar, flt. af akr m., Ager...hvoraf mange gaardnavne ere dannede,» skriv Rygh. Åkre er likevel nemnd før 1603 i det Ivar frå denne garden var lagrettemann i 1538, ukjent i kva høve. I tiendepengemanntalet frå 1520 er ikkje Åkre med, utan det skulle vere ein av dei 3 gardane på B som må ha noko med Bjørke å gjere: Birthen, Birke og Berke. Bjørke har vore opphavsgarden, truleg Birthen (med 3 menn), Birke kan vere Åkre (1 mann) og Berke kan vere Saure (1 mann og låg i Fyrde skipreide). Sjå bd 1, s 152-155.

At me har med ein mellomaldergard å gjere, er tvillaust. Den etter måten høge skylda i 1626 på 2 v 2 p 4 mk tilseier det. Av dei eldste gardane i fjorden er Åkre likevel ikkje, og etter fagfolk si meining har garden opphavleg vore åkreland til Bjørke, og kanskje ikkje vorte utskild som eigen gard før kring år 1000. Berent Aakre, som kom frå denne garden, skriv i 1843: «Aakre. Denne gaard er ikke meget gammel, og dens navn synes at være udledet af det engelske ord ækre, der betyder et dags pløyeland; eller en forvanskning af det latinske ord ager. Paa gaarden er endnu et agerstykke, som kaldes /Ekren, og er formodentlig den ældste ager paa gaarden.»

Elling Urkegjerde har skrive ned ei segn som og nemner åkrar: «Finnes hadde sæter på Åkre i gamal tid. Tuftene etter sela har synt mest til det siste og vert kalla Tyftene endå. Ei gamal taus passa ei tid krøtela deira. Ho tok til å få seg opp små åkrar nedmed sjøen. Når so våren kom, tok ho til å snakke om at «no lyt eg inn å sjå etter dei små åkrane mine.» Dette førde til at dei tok til å kalle det Åkre.» Seltyftene fanst nedafor Bakketunet, og dei vart oppdyrka i 1929. At det skulle vere Finnes som fann seg sæter på Åkre, høyrest underleg ut, dei som har Bakkedalen nær ved. Det skulle ligge nærare for Bjørke å kome dit, då den garden ikkje har nokon høveleg, nærliggande sætredal.

Fornfunn på sjølve garden har det vore sparsamt med. Ei skarvøks, brukt til utholing, vart funnen av Peder J. Åkre kring 1940, og skulle verte send til Historisk Museum, Bergen. Derimot stikk det eit nes uti fjorden rett overfor Finnes, ein god kilometer utafor Åkre. Det heiter Kalneset, truleg opphavleg Kalvneset, og eit par husmannsplassar fekk rom der. I tidlegare tider fanst det 2 runde steinsetningar på neset. Meir seinare.

Gamletunet låg samla nede i Åkersvika. Sola er borte kring 13 veker vinterstida. På 1600-talet var der elles berre 2 bruk: Bakke-garden og Erkegarden. Litt før 1700 kom Jogarden til. Korkje ras eller flaum kan ha skremt dei derifrå, men ved midten av 1700-talet har Bakkegarden flytt oppå Bakkane. Dateringa har me etter segna om bakste-bordet på garden. Det skal ha fylgt stova og stått 200 år på Ner-Åkre og 200 år oppå Bakkane, skriv Elling Urkegjerde kring 1940. Erkegarden vart og oppflytt, men fyrst kring 100 år seinare og bygt litt nærare Tyssefossen. rom der. I tidlegare tider fanst det 2 runde steinsetningar på neset. Meir seinare.

Gamletunet låg samla nede i Åkersvika. Sola er borte kring 13 veker vinterstida. På 1600-talet var der elles berre 2 bruk: Bakke-garden og Erkegarden. Litt før 1700 kom Jogarden til. Korkje ras eller flaum kan ha skremt dei derifrå, men ved midten av 1700-talet har Bakkegarden flytt oppå Bakkane. Dateringa har me etter segna om bakste-bordet på garden. Det skal ha fylgt stova og stått 200 år på Ner-Åkre og 200 år oppå Bakkane, skriv Elling Urkegjerde kring 1940. Erkegarden vart og oppflytt, men fyrst kring 100 år seinare og bygt litt nærare Tyssefossen. Noko underleg er det at båe dei eldste bruka flytte utor gamletunet. Kanskje hadde dei sett at der var ein god del jord å dyrke der oppe og kortare veg til utmarka med krøtera.

 

Naturgrunnlaget. Utnytting

Matrikkelverket frå 1860-åra syner kva næringsgrunnlag garden kunne by på, og korleis dette vart utnytta. Dei rekna med 63 mål med åker og tjukkeng. I åkrane sådde dei til vanleg 4 3/ 4 t bygg, avla 19 t, sådde 17 t havre, avla 56 t og sette 6 1/ 4 t poteter, avla 49 1/ 2 t. Av gamle åkrar fanst ved utskiftinga i 1847 Dalebakkåkren, Ryståkrane, Nylendeåkrane, Klyftåkren, Risåkren, Flòtåkren, Røysåkren, Kvitleåkren, Røvsåkren og Lissjedalsåkren, den siste på 3 1/2 rutestenger eller rundt 35 m2. Der måtte vere kring 26 mål med åker på Åkre den tida. I åra 1846-50 hadde Akers-folket dyrka til ei halvtynne meir i utsåd.Tyssa hadde rikeleg med vatn til eit truskehjul, men det er uvisst kva tid det vart bygt. Snorgangen var lang, og stundom ville snora hoppe av trinsene, er sagt. Kvernhus har bruka hatt der i uminnelege tider.

Ved sida av tjukkenga rekna dei med å ha 92 2/3 mål med natureng. I tillegg kunne dei og i vanlege år slå 19 1/ 2 lass (a 160 kg) utslåtthøy. Dette fann dei då dels ovafor bøgarden, dels i Åkersskridene utafor Kal-neset. På siste staden var det hopemark, og dei slo då samfengt, og delte høyet i «fongend» etterpå. Derifrå måtte det førast i båt og sidan køyrast til gards. Oppover mot Akersåsen derimot kunne dei køyre - og me finn stadnamna Lessingane, Slætta og Ormeskrida. Der hadde og dei 3 gamle bruka slåttegjerde. Oppi Surnakken mot Tyssedalen hadde det vore noko napping mellom Åkre og Sellereite om både skog og utslåttar. I 1875 fekk dei ordne opp bytet ved forlik. Sjå under innleinga til Sellereite. Med dei ulike høyslaga - ved sida av halmen - fødde dei 3 øykjer, 24 1/ 2 kyr og 31 sauer eller smalekrøter. Til desse hadde garden tilstrekkeleg hamning, heittest det.

Det er likevel vanskeleg å tenkje seg at buhamninga skulle vere tilstrekkeleg. Rett nok beitte kyrne ei tid på bøen, her som endre stader. I 1765 klaga Åkers-karane på bjørkane av di dei ikkje heldt skikkeleg haggard. Sjå Bjørke. Bortsett frå det hadde dei berre Åsen til heimebeite, og det er ikkje så vidt område. Når det gjeld sommarbeite derimot, fekk dei, som Leira og Sellereite, lyte seg inni Bakke-dalen. Denne grensar ikkje til garden, og på ein eller annan måte må dei ha kjøpt eller tinga seg sætrerett der. Om det finst noko hald i segnene om Finnes som sætra på Åkre, kan det vere at Åkre kravde seg inn med Finnesfolket då dei flytte til Bakkedalen. I så fall ligg dette så langt bak i tida at det ikkje går segner om «skjærmysler» her.

Strid har det derimot vore mellom Leira/-Einbakkane og Åkre om buføringa til Bakke-dalen. Eigentleg var det ein bjørkar som fyrst sette hardt imot då dei kom og ville krysse Tyssa. Året etter hadde Åkers-karane og lært, og kravde «løysepengar» for kutrakket. Dei fekk då Alskridene utafor Kalneset. Sjå innleiinga til Leira, og vidare under Sætre og Finnes. Elles hadde Åkre same vansken som Leira/ Einbakkane når det galdt å krysse Tyssa og Vikeelva på Bjørke, der det ikkje fanst skikkelege bruer. Kyrne symde over osane, men straumen førde dei stundom langt utpå vika før dei greidde å kave seg til lands.

Sjølv om geitene lite kjem fram i teljingane, fanst dei. Kje og bukkar sende dei gjerne oppi Bakkedalen, medan dei leigde bort mjølke-geitene til Sunnylven (Fivelstadhaugen) sommarstida. Dette var vanleg frå hundreårs-skiftet fram til 1920. Oppe i Bakkedalen var der meieri for Leira og Finnes, men Akers-folket ysta og kinna på gamlemåten. Elles måtte dei 3 sætretausene byte på med gjætinga, i eldre tid mot udyra, etter hundre-årsskiftet berre mot «fåre»: blautmyrar, ham-rar og bratte skrider. Sætretausene som ikkje hadde gjæting, gjekk heim om dagane. Det var lang veg, og eit hardt liv, men det letna litt då dei fekk båt oppi Bakkedalsvatnet og kunne ro mellom støylen og osen.

Av skog hadde garden nok til brenneved, men inkje å selje. Never til hustekking er ikkje nemnt, heller ikkje bandeskog og neter. Bakke- og Erkegarden gav og opp at dei hadde litt vyrke til husbygging (stavar, bitar og band), men dette og var lauvskog. Furer

fanst det knapt sorten att av, endå det er sagt at på Åkersåsen skulle det vekse svær fureskog i eldre tid. Timbrevegen synte inni dette hundreåret og skråa nedover mot Bruaneset ved Tyssa. Bd 1, s 175. Åkersåsen skulle og vere vetestad, utan at det trong om å gå så hardt utover skogen.

På Åsen i Storemyra eller Lissjemyra henta dei seg og mold til gjødselauke.

Det einaste som då kunne tilføre garden noko av verd, var sjøen. Vintersfiskja dreiv kvar vaksen, frisk kar her som andre stader. Skifta viser at dei hadde anna enn berre færingar. Stadnamn og tradisjon fortel at på Åkre har dei også ått jakt. Jakteveita låg nedfor Fylsberget, der eit hestefyl datt utfor, og der inngangen til Tussa kraftstasjon finst i dag. Der stod og eit stort naust festa til berget på eine sida, og med trod og einevegger. Siste jakta låg elles så lenge utpå vika at ho sokk og rotna opp. Andre båttypar hadde teke luven frå jaktene.

Den viktigaste og største inntektskjelda frå sjøen skreiv seg likevel frå notlaget. Det var størst og femnde om Bjørke, som gav namnet, Åkre, Sætre og Saure. Konkurrentane var Finnes notlag, der også Ner-Leira var med og dels Viddal notlag med Hole og Øvre-Leira. Det kunne vere eventyrlege fangstar å få, særleg av sild, men og av sei og makrell. Skifta fortel om ulike nøter, så notlaga har vore ei gammal inntektskjelde. I Bakke- og Erkegarden stod fisket i 3 spd, 15 gonger høgre enn for vanlege strandgardar, der fisket på jamnen låg på 1 ort. I tillegg kom så fisket i Tyssa, men det var ikkje så godt jamført med Bjørkeelva eller Vikeelva, som ho og vart kalla.

Kilder:

Hjørundfjordboka bind IV.

 

 

 

 

 

 

 

 

    

Barna til Knut Eriksson og Brite Nilsdatter er:

     91         i.   Siri Knutsdatter, født på Erkegarden bnr.2 Åkre i Hjørundfjord; døde 1757 på Knutegarden bnr.2 Stennes i Hjørundfjorden; married Ole Halvorsson.

                 ii.   Eirik Knutsson, født ca 1695 på Erkegarden bnr.2 Åkre i Hjørundfjord.

                iii.   Jetmund Knutsson, født ca 1698 på Erkegarden bnr.2 Åkre i Hjørundfjord; døde 1773.

 

 

     216.  Eiliv Olsson, født ca 1665 på Eilivegarden på Bjørdal i Ørsta; døde 1712 på Eilivegarden på Bjørdal i Ørsta.  Han var sønnen til 432. Ola Olsson.  Han gifta seg med 217. Anne Knutsdatter.

     217.  Anne Knutsdatter, født 1662 på Br.nr.1 Pessgarden på Hjarthaug i Volda; døde på Eilivegarden på Bjørdal i Ørsta.  Hun var datteren til 234. Knut Steinarsson og 435. Kirsten Jakobsdatter.

    

Barna til Eiliv Olsson og Anne Knutsdatter er:

     108       i.   Steinar Eilivsson, født 1701 på Eilivegarden på Bjørdal i Ørsta; døde 1771 på Eilivegarden på Bjørdal i Ørsta; married Brite Toresdatter.

                 ii.   Ola Eilivsson, født på Eilivegarden på Bjørdal i Ørsta.

                iii.   Elisabet Eilivsdatter, født på Eilivegarden på Bjørdal i Ørsta; døde på Kalvatn i Volda.

                iv.   Kirsti Eilivsdatter, født på Eilivegarden på Bjørdal i Ørsta.

                 v.   Eli Eilivsdatter, født på Eilivegarden på Bjørdal i Ørsta.

                vi.   Anne Eilivsdatter, født på Eilivegarden på Bjørdal i Ørsta.

 

 

     218.  Tore

    

Child of Tore er:

     109       i.   Brite Toresdatter, født 1700 på Eide i Hjørundfjord; døde 1763 på Eilivegarden på Bjørdal i Ørsta; married Steinar Eilivsson.

 

 

     220.  Jakob Knutsson, født ca 1632 på Br.nr.1 Nilsgarden på Ullaland i Volda; døde på Br.nr.1 Nilsgarden på Ullaland i Volda.  Han var sønnen til 440. Knut Knutsson.  Han gifta seg med 221. Mette Hansdatter.

     221.  Mette Hansdatter, født på Br.nr.2 Olagarden på Ullaland i Volda; døde på Br.nr.1 Nilsgarden på Ullaland i Volda.  Hun var datteren til 442. Hans Eilivsson og 443. Pedersdatter.

    

Barna til Jakob Knutsson og Mette Hansdatter er:

     110       i.   Ola Jakobsson, født 1661 på Br.nr.1 Nilsgarden på Ullaland i Volda; døde på Br.nr.1 Nilsgarden på Ullaland i Volda; married Kirsten Jonsdatter.

                 ii.   Peder Jakobsson, født 1658 på Br.nr.1 Nilsgarden på Ullaland i Volda.

                iii.   Knut Jakobsson, født 1660 på Br.nr.1 Nilsgarden på Ullaland i Volda.

                iv.   Brit Jakobsdatter, født 1660 på Br.nr.1 Nilsgarden på Ullaland i Volda; døde på Årset.

                 v.   Steinar Jakobsson, født 1665 på Br.nr.1 Nilsgarden på Ullaland i Volda; døde på Humberset.

                vi.   Ragnhild Jakobsdatter, født på Br.nr.1 Nilsgarden på Ullaland i Volda; døde på Hjorthaug.

               vii.   Anders Jakobsson, født på Br.nr.1 Nilsgarden på Ullaland i Volda.

 

 

     222.  Jon Ulvestad

    

Child of Jon Ulvestad er:

     111       i.   Kirsten Jonsdatter, født på Ulvestad; døde 1733 på Br.nr.1 Nilsgarden på Ullaland i Volda; married Ola Jakobsson.

 

 

     224.  Nils Jonsson, født på Enokgarden Indre Hovden i Ørsta; døde på Jo Iver Garden på Bjørdal i Ørsta.  Han var sønnen til 448. Jon.

    

Barna til Nils Jonsson er:

     112       i.   Jon Nilsson, født på Jo Iver Garden på Bjørdal i Ørsta; døde på Jo Iver Garden på Bjørdal i Ørsta; married Barbara Olsdatter.

                 ii.   Rasmus Nilsson, født på Jo Iver Garden på Bjørdal i Ørsta; døde på Langenes i Volda.

                iii.   Kari Nilsdatter, født på Jo Iver Garden på Bjørdal i Ørsta; døde på Vatne.

                iv.   Randi Nilsdatter, født på Jo Iver Garden på Bjørdal i Ørsta; døde på Vinjevoll.

                 v.   Jon Nilsson d.y., født på Jo Iver Garden på Bjørdal i Ørsta; døde på Velle.

 

 

     226.  Ola Nosen

    

Child of Ola Nosen er:

     113       i.   Barbara Olsdatter, født på Nosen; døde 1704 på Jo Iver Garden på Bjørdal i Ørsta; married Jon Nilsson.

 

 

     228.  Knut Olsson, født på Knutegarden på Hovdenakk i Ørsta; døde på Knutegarden på Hovdenakk i Ørsta.  Han var sønnen til 456. Ola Steinarsson og 457. Anne Knutsdatter.  Han gifta seg med 229. Ingeborg Amundsdatter.

     229.  Ingeborg Amundsdatter, født på Vassbotn i Volda; døde på Knutegarden på Hovdenakk i Ørsta.  Hun var datteren til 458. Amund Vassbotn.

    

Barna til Knut Olsson og Ingeborg Amundsdatter er:

     114       i.   Amund Knutsson, født på Knutegarden på Hovdenakk i Ørsta; døde på Knutegarden på Hovdenakk i Ørsta; married Hilde Pedersdatter.

                 ii.   Pål Knutsson, født på Knutegarden på Hovdenakk i Ørsta; døde 1742 på Sørheim.

                iii.   Anders Knutsson, født på Knutegarden på Hovdenakk i Ørsta.

 

 

     230.  Peder Hansson, født på Gn.41 Selvika i Volda; døde ca 1695 på Gn.41 Selvika i Volda.  Han var sønnen til 460. Hans Pedersson.  Han gifta seg med 231. Mette Seffensdatter.

     231.  Mette Seffensdatter, født på Bjørkedal; døde på Gn.41 Selvika i Volda.  Hun var datteren til 462. Steffen Bjørkedal.

    

Barna til Peder Hansson og Mette Seffensdatter er:

     115       i.   Hilde Pedersdatter, født ca 1672 på Gn.41 Selvika i Volda; døde 1752 på Knutegarden på Hovdenakk i Ørsta; married Amund Knutsson.

                 ii.   Anne Pedersdatter, født på Gn.41 Selvika i Volda; døde på Årflot.

                iii.   Jakob Pedersson, født på Gn.41 Selvika i Volda.

                iv.   Hans Pedersson, født 1693 på Gn.41 Selvika i Volda.

                 v.   Arne Pedersson, født 1673 på Gn.41 Selvika i Volda.

                vi.   Steffen Pedersson, født 1660 på Gn.41 Selvika i Volda.

               vii.   Ola Pedersson, født på Gn.41 Selvika i Volda.

 

 

     232.  Lars Ellingsson, født på Olagarden på Hovdenakk i Ørsta; døde på Guttormeholen på Ose i Ørsta.  Han var sønnen til 464. Elling Hovdenakk og 465. Lisbet.  Han gifta seg med 233. Anne Nilsdatter.

     233.  Anne Nilsdatter, født på Eligarden på Ytre Åm i Ørsta; døde på Guttormeholen på Ose i Ørsta.  Hun var datteren til 466. Nils Olsson og 467. Amundsdatter.

    

Barna til Lars Ellingsson og Anne Nilsdatter er:

     116       i.   Elias Larsson, født på Guttormeholen på Ose i Ørsta; døde 1740 på Guttormeholen på Ose i Ørsta; married Mette Knutsdatter.

                 ii.   Elling Larsson, født på Guttormeholen på Ose i Ørsta; døde på Sandvik.

                iii.   Nils Larsson, født på Guttormeholen på Ose i Ørsta; døde på Gjøsdal i Dalsfjord.

                iv.   Steinar Larsson, født på Guttormeholen på Ose i Ørsta; døde 1746.

                 v.   Ola Larsson, født på Guttormeholen på Ose i Ørsta; døde på Våge i Sande.

                vi.   Lisbet Larsdatter, født på Guttormeholen på Ose i Ørsta; døde på Årset i Vartdal.

 

 

     234.  Knut Steinarsson, født på Br.nr.1 Pessgarden på Hjarthaug i Volda; døde 1704 på Br.nr.1 Pessgarden på Hjarthaug i Volda.  Han var sønnen til 468. Steinar Knutsson og 469. Johannesdatter.  Han gifta seg med 235. Kirsten Jakobsdatter.

     235.  Kirsten Jakobsdatter, født på Bjørkedal; døde 1701.  Hun var datteren til 470. Jakob Bjørkedal.

 

Litt om Knut Steinarsson:

1666. Knut Steinarsson Hjorthaug bruka 4½mel. og var g. m. Kirsten Jakobsdotter Bjørkedal. På tinget 1697 anka Knut og medarvingene hans, Paul Åsebø, Ola Jakobsson Høydalsvik og Peder Rasmusson Skinnvikbotn over at stykkmora Ingeborg Hans-dotter Bjørkedal og halvbroren Morits Jakobsson hadde fare med arvesvik. Saka var fram for fleire rettar, men mora og halvbroren vart frikjende. Knut er n. som lagrettemann og medhjelpar td presten. Han d. 1704, skifte 9/6 1707. Namnet hans var skrive på ei helle som låg på kyrkjegarden: HER HVILER SALIG MANI) K. S. S. d. 1704 — P. K. S. d. 1754. Dei siste bokstavane star for sonen Peder Knutsson. I skiftet etter Knut er n. at det var halde skifte etter kona til Knut 9/9 1701, men ein har ikkje funne dette skiftet.

Kilder:

Voldasoga bind II side 362.

    

Barna til Knut Steinarsson og Kirsten Jakobsdatter er:

     117       i.   Mette Knutsdatter, født på Br.nr.1 Pessgarden på Hjarthaug i Volda; døde på Guttormeholen på Ose i Ørsta; married Elias Larsson.

                 ii.   Peder Knutsson, født 1674 på Br.nr.1 Pessgarden på Hjarthaug i Volda; døde på Br.nr.1 Pessgarden på Hjarthaug i Volda.

                iii.   Maren Knutsdatter, født på Br.nr.1 Pessgarden på Hjarthaug i Volda; døde på Klepp.

 

 

     236.  Knut Jonsson, døde på Hans Petter Garden på Mele i Ørsta.  Han var sønnen til 472. Jon.

    

Barna til Knut Jonsson er:

     118       i.   Knut Knutsson, født på Hans Petter Garden på Mele i Ørsta; døde 1754 på Hans Petter Garden på Mele i Ørsta; married Mari Jonsdatter.

                 ii.   Ingeborg Knutsdatter, født på Hans Petter Garden på Mele i Ørsta.

 

 

     238.  Jon Jonsson, født på Jogarden på Øy i Ørsta; døde på Moldskred i Ulstein.  Han var sønnen til 476. Jon Knutsson og 477. Karen Jonsdatter.  Han gifta seg med 239. Ingeborg Andersdatter.

     239.  Ingeborg Andersdatter, født på Jørgengarden på Brungot i Ørsta; døde 1722 på Moldskred i Ulstein.  Hun var datteren til 478. Anders Bottolfsson.

    

Barna til Jon Jonsson og Ingeborg Andersdatter er:

     119       i.   Mari Jonsdatter, født ca 1685; døde 1759 på Hans Petter Garden på Mele i Ørsta; married Knut Knutsson.

                 ii.   Anders Jonsson

                iii.   Brite Jonsdatter, døde på Ner Frøland i Hjørundfjord.

                iv.   Ragnhild Jonsdatter, født ca 1683; døde på Follestad.

                 v.   Eli Jonsdatter, født ca 1690; døde på Indre Åm.

                vi.   Kari Jonsdatter, døde 1752 på Tranvåg i Borgund.

               vii.   Dorte Jonsdatter, født ca 1694; døde 1777 på Mo.

 

     252.  Jon Olsson, født på Tjørvåg i Herøh; døde på Enokgarden på Brungot i Ørsta.  Han var sønnen til 504. Ola.  Han gifta seg med 253. Synneve.

     253.  Synneve, døde på Enokgarden på Brungot i Ørsta.

    

Barna til Jon Olsson og Synneve er:

     126       i.   Aksel Jonsson, født ca 1690 på Enokgarden på Brungot i Ørsta; døde 1770 på Syvergarden på Barstad i Ørsta; married Eli Jetmundsdatter.

                 ii.   Ingebrigt Jonsson, født på Enokgarden på Brungot i Ørsta; døde på Indre Halle i Sande.

                iii.   Elling Jonsson, født på Enokgarden på Brungot i Ørsta.

                iv.   Dordei Jonsdatter, født på Enokgarden på Brungot i Ørsta; døde på Velle.

 

 

     254.  Jetmund Pedersson, født på Larsgarden på Fyldal i Ørsta; døde på Syvergarden på Barstad i Ørsta.  Han var sønnen til 508. Peder Olsson og 509. Larsdatter.  Han gifta seg med 255. Ellen Ivarsdatter.

     255.  Ellen Ivarsdatter, døde 1712 på Syvergarden på Barstad i Ørsta.  Hun var datteren til 510. Ivar.

    

Barna til Jetmund Pedersson og Ellen Ivarsdatter er:

     127       i.   Eli Jetmundsdatter, født på Syvergarden på Barstad i Ørsta; døde på Syvergarden på Barstad i Ørsta; married Aksel Jonsson.

                 ii.   Brite Jetmundsdatter, født ca 1685 på Syvergarden på Barstad i Ørsta; døde 1726 på Stokke, Hjørundfjord.

                iii.   Synneve Jetmundsdatter, født ca 1690 på Syvergarden på Barstad i Ørsta; døde 1765 på Valset, Hjørundfjord.

 

 

GENERASNON NR. 9

 

     272.  Einar Larsson, født ca 1615; døde ca 1685 på Tvergrov, Bakken bnr. 1 i Hjørundfjord..  Han var sønnen til 544. Lars Styrkarsson.

 

Litt om Einar Larsson:

Einar Larsson (Tvergrov?) f ca.1615, d ca.1685. Einar brukte like mykje som føremannen, men i 1667 vart skylda dobla til 1 v 18 mk. Han åtte jord sjølv, for i 1674 la han odelsskatt av 1 p 7 1/ 2 mk, i 1675-79 like eins og ryttarskatt av 1 p 16 1/2 mk. I eigen gard åtte han 9 mk i 1661, det doble i 1674 og 15 3/4 mk 10 år etter, og det la han og ryttarskatt av. I 1666 heitte «smådrengen» hans Kolbein Simonsson, 7 år gammal. Einar var lagrette-mann.

Kilder:

Hjørundfjordboka bind V side 15.

 

Tvergrova:

Gnr 46. Frå 1964 gnr 156 i Ørsta

Grenser, namn og alder

Som grannegarden Eidet ligg også Tvergrova til bytes med Ørstagardar og hadde såleis lenge kommunegrensa som ein del av bytelina si. Sjølv om Bjørdalen og Vatne for ein del ligg til denne bytelina, har det vore mest samband med Hovdenakken. Dette skriv seg frå både beite og vegsamband, som me skal sjå. Gløymast må det elles ikkje at Tvergrova og Valset har hatt sams utmark, men Tvergrova låg trass alt lengst vest.

Frå Vidtjønna går denne bytelina kring 1 km rett i vest og svingar så beint nordover opp bratta nær skiheisa på Bondalseidet. Vidare går lina over Storevatnet til høgste Verhaldet.

Mot Eidet i sør er Vidtjønnselva byteline, og mot Valset, som ligg bø i bø med Tvergrova, har det frå gammalt av stått bytegard (haggard) frå elva og oppover til bøgarden.

Namnet har vore skrive både Tvergroff og Tuergrov, men og Thuerberg. Det siste må vere ein glipp. Namnet vert uttala som det no skrivst, men Rygh meiner å ha høyrt også -gråva. «Minder om elvenavnet Tvergrova i Eikesdalen, som betegner en elv ved navnet Grof,...der som sideelv falder ud i en anden.» Rygh er tydelegvis ikkje fortruleg med at ein bekk på våre kantar kallast beint fram ei grov, og at namnet andre stader kunne ha vore Tverrbekken: «Det er vel sandsynligt at det ogsaa her egentlig er elvenavn.» Ja visst er det det, for det kjem nett ei lita elv (grov) på tvert ned i ei større.

Det ser ut til at Tvergrova ikkje er eldre enn at me øygnar opptakinga - eller i alle høve gjenopptakinga av garden. Brukaren er fyrste gong nemnd i 1612. I 1626 står skylda i 1 pund 12 mark eller 1/ 2 våg fiskeleige. Det er likt med Strandabøen og Klubbeneset, som og er yngre gardar, og der me er uvisse på om dei vart opptekne før svartedauden.

Tolleg sikkert er det at Tvergrova er oppteken frå Valset. Sams utmark og skog inn i vårt hundreår tyder på det. Kanskje fanst der ein mjølkeplass som vart godt oppgjødsla og såleis gav grunnlag for åker og eng. Gamle-tunet låg på kring 260 m o.h. Mykje snø kan der falle, men sola er ikkje borte vinterstida, og snøen renn heller fort av i dei sørvende bakkane.

 

Naturgrunnlaget. Utnytting:

Førearbeidet midt i 1860-åra til revisjon av matrikkelen gir eit godt grunnlag til å forstå sjølve gardsdrifta. Den tida var der 2 jamstore bruk og 1 husmannsplass på Tvergrova. Kvart bruk hadde 32 mål «ager og dyrkede eng» dvs. tjukkeng, altså 64 mål. Dette var om lag det doble av kva Eidet kunne vise til. I åkrane sådde kvar 8 t havre og 21 / 2 t poteter, og kvar avla 28 t havre og 22 t poteter i vanlege år. Av åkrenamn lever enno Bakkåkren og Storåkren. Kvenn hadde dei ordna seg med i Vidtjønnelva beint nedafor tunet. Då trusking med maskin kom på tale, nytta dei sjølve Tvergrova, som rann ned frå fjellet, til å drive truskekallen. Sidan bygde Arnegarden og Smivollen kvennhus i lag ved grova, og då nytta dei kallen der til drivkraft. I austenden av kvennhuset, som framleis står, var smie. Det var elles noko strid om denne grova. Oppe på Heida deler ho seg, så noko renn til Valset, «Peder Valsets drikkevandsgrov». Dei løyste saka ved å mure glopar for vatnet så kvar skulle få sitt. Kylne til å turke malt i hadde dei saman med Valset, og ho stod heimafor bytet.

I tillegg til tjukkenga hadde kvart bruk 123 mål med natureng. Det var 21 mål mindre enn Eidet, men likevel så mykje at me skulle tru dei ikkje brydde seg med utslåttar. Det gjorde dei likevel, og på jamnen henta dei 12 lass gras derifrå. Fram-og ovafor tunet finn me stad-namna Lessingane og Lødeplassane som minne om utslåttar. Om brynesteinar frå Aldalen, sjå tilsvarande stad under Villane.

Med halmen og dei ulike høyslaga fora kvart bruk 1 hest, 11 kyr og 12 sauer. Til desse hadde dei og nok hamnegang. Som nemnt ligg Tvergrova på solsida, og beita kom etter måten tidleg til, jfr. grensetvistane med Eidet. Garden høyrer likevel med mellom dei få i Hjørundfjord som ikkje hadde sæter frå gammalt, t.d. uttrykkeleg sagt i 1803. Ved delinga av Bakken i 1849 vart det nemnt at «udmarken afgiver kun middelmaadig havne-gang». I heimemarka hadde dei fleire mjølke-plassar: Rindabakken, Olabakken, Grønsletta og Mjølkarsletta. Før utskiftinga i 1870-åra, beitte Valset- og Tvergrov-kyrne i lag heilt bort i Nakkebytet. Kring 400 m vest av Tvergrovhusa var eit gjerde, og der stod Storeledet over Gamlevegen. Mjølkeplassen der kallast Legene, og dyra delte seg i to flokkar etter gardane. Sauene strauk oppi-gjennom marka, men vart henta ned kvar kveld p.g.a. udyra, gjødselen og mjølka - etter at lamma hadde vore fråskilde om natta.

Sidan var det vanleg å fare med kyrne oppå Heida, der lendet flatnar av bakover fjellet. Valset var truleg fyrst ute, og det vart bygt eit steinsel, der jentene låg i flatseng, og ei tid fekk også Tvergrov-jentene ligge der. I 1913 sette Tvergrovfolket opp sitt eige steinsel beint oppfor husa, men det var visst i bruk berre 7-8 år. (Ole A.Tvergrov i «Frå Hjørundfjord» nr 5.)

Av skog fanst det omtrent berre lauvskog, det forstår me av bytemerket Grønefura. Vedaskog hadde dei i 1860-åra rikeleg av, men ikkje noko å selje. Skogen må då ha vakse til ein del, for ved delinga av Bakken i 1849 heiter det at «brændefang findes mindre end tilstrækkelig». Dei kunne og finne så pass store tre at dei var nyttande til sperrer o.l. i uthus. Elles var det lite å hente som kunne kome gardsdrifta til gode. Rettnok hadde dei torvmyr nede ved elva. Den gjorde dei seg nytte av til brensel, og dei hadde kvar sine torvløder. Eit moldtak til auking av gjødsel-mengda ser og ut til å vere verdfullt.

To minuspostar er slegne saman: «For frost og besværlig vei afgaar 6-0-2» på kvart bruk, og det svarar på lag til avtaka for bru på Eidet. No skulle me ikkje ha venta avtak for veg, for bruka her hadde bygdevegen gjennom tunet. Arbeidsplikt på den hadde både nær og fjern i skipreidet, så heller ikkje det skulle tyngje.

Om Lars og Bernt hadde naust på Sæbø, veit me ikkje, men dei hadde i alle høve ei bud der. Anders Samundsson Bjørdal fekk nemleg i 1862 påtale frå futen av di han hadde skjenkt øl og brennevin (restane etter eit bryllaup) uløyves frå buda deira.

Truleg skulle plassen Hoggen/ Hola skyld-setjast på den tid, for i merknadene kjem det fram at Elias skulle ha 1 ort skyld frå kvart bruk. Med det sat kvar att med 2 dalar, 0 ort og 8 skilling.

Kilder:

Hjørundfjordboka bind V.

 

 

 

    

Child of Einar Larsson er:

     136       i.   Peder Einarsson, født ca 1640 på Tvergrov, Bakken bnr. 1 i Hjørundfjord.; døde Aft. 1721 på Tvergrov, Bakken bnr. 1 i Hjørundfjord; married Marte Samundsdatter.

 

 

     274.  Samund

    

Child of Samund er:

     137       i.   Marte Samundsdatter, født på Vatne bnr. 9, Ørsta; døde 1737 på Tvergrov, Bakken bnr. 1 i Hjørundfjord; married Peder Einarsson.

 

 

     276.  Jon Olsson, født på Åmbø bnr.1 i Ørsta; døde på Åmbø bnr.1 i Ørsta.  Han var sønnen til 552. Ola Andersson.

    

Barna til Jon Olsson er:

     138       i.   Jon Jonsson, født på Åmbø bnr.1 i Ørsta; døde på Ottagarden på Myklebust i Ørsta; married Brite Rasmusdatter.

                 ii.   Henrik Jonsson, født på Åmbø bnr.1 i Ørsta; døde på Rebbestad, Ørsta.

                iii.   Lars Jonsson, født på Åmbø bnr.1 i Ørsta.

 

 

     278.  Rasmus Eilivsson, født på Pegarden på Vatne i Ørsta; døde på Pegarden på Vatne i Ørsta.  Han var sønnen til 556. Eiliv Sæmundsson og 557. Ragnhild Rasmusdatter.  Han gifta seg med 279. Lisbet.

     279.  Lisbet

    

Barna til Rasmus Eilivsson og Lisbet er:

     139       i.   Brite Rasmusdatter, født på Pegarden på Vatne i Ørsta; døde 1721 på Ottagarden på Myklebust i Ørsta; married Jon Jonsson.

                 ii.   Rasmus Rasmusson, født på Pegarden på Vatne i Ørsta; døde på Skinnvikbotn i Volda.

                iii.   Eiliv Rasmusson, født på Pegarden på Vatne i Ørsta.

                iv.   Lisbet Rasmusdatter, født på Pegarden på Vatne i Ørsta; døde på Brekke i Ørsta.

                 v.   Ragnhild Rasmusdatter, født på Pegarden på Vatne i Ørsta; døde på Ytre Åm i Ørsta.

                vi.   Anne Rasmusdatter, født på Pegarden på Vatne i Ørsta; døde på Klokkargarden på Klepp i Volda.

               vii.   Mali Rasmusdatter, født på Pegarden på Vatne i Ørsta; døde på Skylstad i Hjørundfjord.

 

 

     280.  Jon Frøland

    

Child of Jon Frøland er:

     140       i.   Frants Jonsson, født på Frøland i Hjørundfjord; døde Bef. 1701 på Gn.37.Hjorthaugreite br.nr.2, Volda; married Anna Andersdatter.

 

 

     282.  Anders

    

Child of Anders er:

     141       i.   Anna Andersdatter, married Frants Jonsson.

 

 

     284.  Ola

    

Child of Ola er:

     142       i.   Ola Olsson, født 1677; døde 1755 på Br. nr 2 Framigarden på Vadstein i Volda; married Ellen Jetmundsdatter.

 

 

     286.  Jetmund

    

Child of Jetmund er:

     143       i.   Ellen Jetmundsdatter, født 1674 på Mo i Volda; døde 1742 på Br. nr 2 Framigarden på Vadstein i Volda; married Ola Olsson.

 

 

     296.  Einar Olsson, født ca 1605; døde ca 1685 på Rasmusgarden bnr.1 Viddal i Hjørundfjord.  Han var sønnen til 592. Ola.

 

Litt om Einar Olsson:

Einar (Olsson?), f ca. 1605, d ca. 1685.

Ein Einar Olsson, som var halvlottskar i 1626, er kan hende han. Fyrst brukte han 2 p 6 mk samstundes med enkja etter Lars, så nokre år saman med Nils Mortensson, men frå 1666 1 v. Kvegskatt la han i 1657 av 1 hest, 6 kyr, 1 geit og 4 sauer. Erik Torsson på Ytre-Urke fekk i 1615 1 d i bot fordi han miskjende ein bukk frå Einar Viddal. I så fali har Einar teke svært tidleg til med bukkedrift. I 1645 betalte han koppskatt for seg, kona og ei taus med 1 ort. Lagrettemann.

2 søner er kjende: 1) Ola, f ca. 1635, sjå nedafor. 2) Nils, f ca. 1655.

Kilder:

Hjørundfjordboka bd.III side 404.

    

Barna til Einar Olsson er:

     148       i.   Ola Einarsson, født ca 1635 på Rasmusgarden bnr.1 Viddal i Hjørundfjord; døde 1712 på Rasmusgarden bnr.1 Viddal i Hjørundfjord; married Randi Askjellsdatter.

                 ii.   Nils Einarsson, født ca 1655 på Rasmusgarden bnr.1 Viddal i Hjørundfjord.

 

 

     298.  Askjell

    

Child of Askjell er:

     149       i.   Randi Askjellsdatter, født på Kvistad; døde Aft. 1812 på Rasmusgarden bnr.1 Viddal i Hjørundfjord; married Ola Einarsson.

 

 

     300.  Kolbein

    

Child of Kolbein er:

     150       i.   Jon Kolbeinsson, født ca 1635; døde Aft. 1711 på Syvergarden bnr.2 Sledalen(Slettedal) i Hjørundfjord; married Anne Knutsdatter.

 

 

     302.  Knut Slettedal

 

Litt om Knut Slettedal:

Sledalen(Slettedal)

Gnr 52. Frå 1964 gnr 162 i Ørsta:

Ved sida av Eidet og Tvergrova er Sledalen den garden i Hjørundfjord som ligg lengst frå sjøen - kring ei mil. I tillegg ligg garden ved innfallsporten til største sætredalen i Hjørundfjord, Rognestøyldalen. Det hadde og sine ulemper, og mykje av forlikssakene omkring beite og gjerdehald vert omtala her, og berre nemnt i stutte drag på dei gardane som elles var innblanda.

 

Grenser, namn og alder:

Sledalen har greie grenser mot vest, der Sledalselva set skilje mot Rekedalsmarka, like eins mot aust, der fjellrekkja set stengje. Mot Aksla i nord finst der dels naturleg byteline, dels bytesteinar, og sameleis er det mot utmarka i sør, der Rise, Årskog og Heimste-Holen har sætrehamninga si.

Bygdefolket kallar garden Sledalen, eller rettare Sle dalinn, med dativforma i Sle dala. Skriftforma har stort sett vore Slettedall i 1603-1666 og Slettedahll i 1723. Elles finn me også ofte forma Sletdalen. «Udtaleformen synes at gjøre det tvivlsomt om den form, som navnet har havt i skrift siden 1603, kan være rigtig,» skriv Rygh. Han finn det utruleg at uttalen kan slipe bort så mange bokstavar. Skulle skriftforma vere rett, måtte grunnordet vere anten slette eller slætte, altså slåtteland, meiner han.

Ein vanske med namnet Sledalen er at ein annan dal ikkje langt unna har same namnet, nemleg Sledalen oppfor Skjåstad. Det er ein sætredal, og over Bondalsbakken og gjennom Bakkedalen er det lett å kome dit. Dette har vore ein snarveg til Skjåstaddalen og Auste-fjorden, ja, vidare til Nordfjord og. Om folk frå gammalt har sett på desse to Sledalane som eitt dalføre, skal vere usagt, men merkeleg er det med to samnemnde dalar, som så å seie vender ryggen til kvarandre. Praksis har ført til at folket no nyttar Slettedal som etternamn, men Sledalen om sjølve garden.

Om alderen er det vandt å seie noko visst. Garden er ikkje nemnd før i 1603. Der er ikkje gjort kjende oldfunn på garden, og at namnet har bunden form og endrar seg ved dativ, tyder ikkje på særs høg alder. Ei skyld på nær 2 våger (l v 2 p 6 mk) i 1626 er likevel så høg at me må ha med ein mellomaldergard å gjere.

 

Rasskade og tunflytting

Tunet har lege knapt 300 m o.h., og der var frå gammalt 2, tidvis 3 bruk. Vegen til sjøs er 9 km. Sola er borte i 14 veker. Tunstaden har elles vore flytt, då fjellsida ovafor har mange fonngjøl som peikar mot garden. Alt på 1600-talet skal Sledalen ha vore heimsøkt av snøfonner, og truleg har folket då flytt husa. Stadnamn som Tyftene og Tyftesundet lenger inne, er nok minne om tidlegare busetjing.

Nærare vår tid har garden vore skadd fleire gonger, og me får då vite noko meir om det som har gått føre seg. På hausttinget 28. sept. 1797 møtte Einar Torbjørnsson Slettedal fram med 2 mann som vitne på den skaden som hus og jord hadde lide vinteren før. Vitna Knut Mo og Lars Finnes avlagde eid og kunne fortelje fylgjande: «Natten til 2dre søndag i advent blev ikke allene alle comparentens huus udtagen af en sneefond, saa nær som en madstue og en liden smalefiøs, men endog hans boskab, høe og korn, samt 9 af hans store kreature, de øvrige kreature bleve opskuflede af sneen. Ja endog folkene selv saavel manden, som hans kone og et barn blev under sneefonden begraven, men dog siden ved tilkommende hjelp reddede.» Ein ekstra vanske skapte det at garden låg «i en skovløs egn, og omtrent 5 fierdinger fra søen», slik at kostnaden med nytt byggevyrkje var både stor og arbeidskrevjande. Heile tingalmugen vitna at dette var sant, og Torbjørn bad om å få skattar og avgifter nedsette. Saka kom opp nær eit år etter at fonna hadde gått (4.des. 1796).

På hausttinget 4 år deretter kom det fram at Einar hadde nytt skattelette i 5 år - etter kgl. res. av 5/7 1799. 2 menn hadde vore på synfaring like før tingdagen, og kunne melde at huslyden då hadde fått bygt opp «stue, stavbur, fiøs, lade og stald...ligesom han har igjen opryddet af jorden en god deel steen,... og er gaarden allerede nu igien i den forfatning, at selve jordebruget ikke kan siges at have mærker af den overgangne skade.» Med andre ord var skatteevna som før raset.

Jon på Instegarden flytte derimot husa eit godt steinkast innover dalen til Rabbekråna. «Der skal ej få sove sømnane mine,» meinte Jo, og der har husa fått stå i fred. Det er etter dette aller eldste tunet det har funnest merke ovafor vegen, innafor noverande tunstad. Røysane har det vorte kalla.

Det gjekk likevel berre ein mannsalder før ulukka atter råka heimen til Einar. «En sneeskred havde den 2den martii nedstyrtet Ejner Torbiørnsøn Sletdalens huuse, alle undtagen stuen og storfæe-fiøsen; laaven og de andre huuse laae under sne-fonden, saa denne mand lidde stor skade ved at miste sine smaafæe. Dog blev nogle opgravet levende af fonden da menneske-hjelp kom der til.» (Sokneprest Angell i 1825.)

No hadde denne huslyden fått ein verkeleg støkk. Dei såg seg om etter trygg byggegrunn, og fann det einast heime i Aksla. Der var Einar Olsson Alnes eigar, og han sa seg villig til å makeskifte «et stykke mark, 40 alen i qvadrat, dat. 7 oct. 1825.» I vidde utgjorde dette godt eit halvt mål (625 m2). Og så vart det flytting og husbygging på nytt for Einar. Det er ikkje kjent kor mykje av materialen på dei fonnskadde husa som var nyttande, men mykje måtte sikkert atter kjøpast. Einar lova å setje gjerde eller geil «fra sine huuse...og lige til hagaarden imellem Slettedal og Axlen», og elles passe på at krøtera deira ikkje beitte på Akslabøen.

Det var noko meir tungvint å ha husa heime i Aksla enn på eigen gard, og det var berre makeskifte av grunnen, så dei åtte han ikkje. Etter gode 40 år flytte Sivert tunet inn att på gamletyftene, men Syvermyra vart det heit-ande der tunet hadde stått heime i Aksla. Nærare 150 år gjekk utan at noko alvorleg skjedde grunna snøfonner. Så kom 1968 som det verste snøåret i manns minne. Den 19. februar, same morgonen som Rise vart øydelagd, gjekk det og fonn gjennom Lissjerimen nedover bøen i Sledalen. Gamlestova og den nye løda var tekne, og 28 dyr låg att under fonnbreden. Dei hadde no tenkt å gi opp, men fann ingen annan stad dei treivst. På nytt vart det tunflytting, og på nytt kom Syvermyra i Aksla som løysing på trygg byggegrunn.

Kilder:

Hjørundfjordboka bind IV.

 

 

 

 

    

Child of Knut Slettedal er:

     151       i.   Anne Knutsdatter, født ca 1650; døde 1710 på Syvergarden bnr.2 Sledalen(Slettedal) i Hjørundfjord; married Jon Kolbeinsson.

 

 

     304.  Mons Nilsson, født ca 1620; døde ca 1687 på Monsgarden Br. nr. 1 på Skylstad i Hjørundfjorden.  Han var sønnen til 608. Nils.

 

Litt om Mons Nilsson:

Mongsgarden, lønr 25, bnr 1.

Skyld 1 v 3 3/4 mk, frå 1838 3 d 1 o 14 s, frå 1886 5,03 mk.

 

Fyrste sikre brukaren her er

1) 1653-1680 Mons Nilsson, f ca. 1620, d ca. 1687.

Mons brukte i 1655 1 p 12 mk, i 1660 2 p 10 mk, i 1666 1 p 23 1/4 mk og i 1675 2 p 4 mk. I 1683 åtte han framleis 18 mk i Skylstad og 9 mk i Norang. La kvegskatt i 1657 av 1 hest, 1 okse, 8 kyr og 4 geiter. Ser ut til å ha gitt garden namn, og har truleg vore døypt Mogens.

Kilder:

Hjørundfjordboka bind III side  277.

 

Skylstad

Gnr 16. Frå 1964 gnr 126 i Ørsta

Namn og alder:

Busetnaden strekkjer seg ikkje langt opp-gjennom Norangsdalen, til det er dalføret for trangt. Frå sjøen til Skylstad, øvste garden, e det godt 2 km. Tuna ligg på rundt 90 m o.h. Som før nemnt synest ein stor morenerygg å ha stengt dalen ved Holane slik at mykje av den noverande bøen på Skylstad låg under vatn. Elva frå vatnet hadde avlaup oppe langs Vålhammaren. Det er uvisst kva tid ho braut gjennom i det noverande faret, men etter Jac. Skylstad kunne det vere etter at garden var bygd: Heller skreiv det seg vel frå landhevinga etter istida, då trykket frå sjøen ikkje stod imot trykket frå vatnet.

Skylstad er ein gammal gard. Endinga - stad viser det, og tidfester garden i alle høve attende til vikingtida. Den høge skylda i 1626, 3 våger 2 pund 6 mark, peikar i same lei. Det er likevel gjort berre eitt oldfunn på Skylstad, ei øks frå sein vikingtid kring 1030. Øksa kom fram i 1976 under dyrking på motsett side av tunstaden i dalen, ca. 60 cm under yta. Det er såleis uvisst om det er eit gravfunn. Som for dei fleste andre gardar har namnet hatt ulike skrivemåtar: Skulstad 1603, Schulstad 1606, Schiullestad 1616, Schylstad 1666 og endeleg Skylstad i 1723, slik namnet no vert skrive. Det finst nokre få tilsvarande namn rundt i landet. «Oprindelse og betydning ukjendt; efter formen kunde det hænge sammen med skjol n., skjul, ly.» (Rygh.)

Noko uforståeleg er det difor at fyrste gongen me møter garden skriftleg, er det under namneforma «Ganseekre». Lista over Giskegodset i 1582 har det namnet, og merknaden til Strøm tyder på at slik var det kjent mellom folk. Bd 1, s 162. Det er lite å legge til det som der står, bortsett frå at dei 2 andre gardane som la landskylda i never, var Klokk og Lyshol i noverande Sykkylven. Om Lyshol heiter det «II pund fisk for II vetter never», og Strøm legg til at ei vette svara i vekt til 2 våger. 1 pund (l/3 våg) fisk skulle såleis svare til 2 våger never, altså vere 6 gonger så verdfull. Då Gangsekra, som eit markastykke på Skylstad framleis heiter, står i 2 vetter never, kan dette vere berre ein del av Skylstadgarden, som knapt 50 år etter stod i det 5-doble. Det høver med utsegna frå 1682 om at det hadde vore «et særdeles gods», altså ein gardpart som giskeombodsmannen åtte. Når me møter att giskegardane i ei liste frå 1586, er berre ein brukar nemnd på Skylstad, Per (Peder), og skylda 2 vetter never som før. (Borgund og Giske, bd l, s 350.) Innfløkt vert det når det i 1626 heiter at heile Skylstad er giskegods, 20 år etter eig «odelsbønder» garden, men i 1661 har likevel giskegodset 1 p 12 mk. Det tyder på summarisk og noko slurvet føring. Sjå elles under eigarar. Kan-skje har Gangsekra, som det heiter no, i si tid vore eit eige bruk.

Rasfare og tunstad

Lagnadsåret for Skylstad er 1679. 6. februar den vinteren sopte Brekkefonna, som kjem frå Slogjen, mest heile Skylstad av tuftene (til liks med Valset). Ein stad heiter det at der omkom «27 meniscker, effter som der boede 4 bønder». I matrikkelarbeidet frå 1724 heiter det: «Gaarden har i forrige tider 2 gange været udtagen af sneskred. Sidste gang omkom 28 mennesker og husene maatte flyttes.» Når uttrykket «forrige tider» er brukt, må «sidste gang» tyde 1679, og at ei anna fonnulukke har hendt der tidlegare. Stadnamnet Tyftene fortel oss kvar gamle-tunet har stått: i søraustre kanten av bømarka innunder Longeberget. Ovafor finn me og Smihaugane. Tunstaden låg høgre enn den nye, men meir rett for den mektige Brekke-fonna. Etter 1679 trekte dei husa nordvest-over nokre hundre meter, og bygde under den noko bratte Skylstadåsen. Framleis kjende dei lufttrykket frå fonna, men no berre utkanten av det. Også på den nye tunstaden var sola lenge borte (frå kring 15. oktober til l. mars.) Skylda på garden vart nedsett med 2 våger, men det ser ikkje slik ut i rekneskapane.

Tradisjonen har levt oppmot vår tid omkring ulukka. Der heiter det: «Alle menneskje i dei tun som vart tekne kom burt, ialt 37. Berre Jotunet stod att, men fonna gjekk over fjøs- og lødebygnaden. Drengen tok ein staur og størde gjennom fonnbreden og fjøstaket. Derved vart buskapen tilført luft og soleis berga.» (Aklestad.) Jotunet stod på den tida fram- og ovafor der Mongstunet seinare kom. Ein gut frå Stranda skulle før ulukka vere trulova med ei jente på Skylstad, men då han kom og skulle hente henne, slo ho opp. På veg attende over Brekka kvilte han ved ein stor stein, og ynskte at tausa skulle ligge under den steinen. Fonna førde steinen med seg nedtil tunet, og då tausa ikkje vart attfunnen, trudde dei at ho låg under steinen.

Etter flyttinga til nytt tun har ikkje husa vore utsette for særleg «ovafåre». Noko overraskande er det difor at matrikkel-kommisjonen frå 1860-åra går ut med: «Udsat for sne- og stenskred samt elvebrud». Dette kan gjelde slåttemarka. Ved jordavgifta i 1803, då garden står i 4 v 1 p 12 mk, heiter det: «Denne gaard er i det hele ikke af den beqvemhed til dyrkning og drift, eller af beliggenhed at den kunde ansættes til høiere værd.»

 

Grenser

Inngjennom Norangsdalen grensar Skylstad berre til støylsmarka, men sidan garden eig tvers over dalen, støyter han både mot Norang og Øye. Som nemnt under Øye var her ein grensegang så tidleg som i 1606 mellom heimemarka til ovannemnde gardar. Norangsholen låg då enno øyde. Noko romsleg og upresis har lagretten vore når dei nemner at bytet skulle take til i Tveråbotnen, gå over Lombakkhaugen oppi Vålhammarberget fram i den grå steinura der, for å nytte våre ord. Etter dette hadde dei sett ned bytesteinar.

Under utskiftinga på Skylstad etter hundre-årsskiftet vart det reist spørsmål om grensa mellom Skylstad og Norangsholen. Dette var ei sak som gjekk i over 10 år: frå jordskifte-retten i 1903, om underretten i 1907, om overretten i 1909 til endeleg dom i Høgsterett i 1914. Det var å stadfeste grensa i Botnen som valda vanskar, og her kunne ikkje domen frå 1606 gi noko eintydig svar, kom dei til. Einaste faste punktet var «Lumbak»-eller Gullikhaugen, der Jotunet no står. Endepunktet i Botnen vart sett i Rutlagjølet, slik overretten og hadde gått inn for.

Mot Øye-Lygnstølen (Ryssastølen) var det og grensegang og nedsett merkesteinar i 1606, tilsynelatande utan at naturlege grensemerke som gjøl eller elvar er nemnde. Året etter (1607) gjorde brukarane på Skylstad og Norang avtale om at det selet som skylstadkarane hadde sett opp på Lygnstølen, skulle dei flytte heimover til «Heggeslettgierde» (vel Heggeligjerdet). Dette gjorde dei «venligen och vell forligte.» Om viktigaste grenser gangane elles, sjå øyelandet og øye, t.d. om naudbeiterett i Hammaren for Skylstad.

Om ein høgtliggande fjelldal har det likevel vore noko strid. Det gjeld Ulvedalen, som skjer seg i sør frå Skylstad. Vansken er at der knapt er gåande for bukrøter frå Skylstadsida, medan Viddalsfolket har ein grei fjellovergang, sjølv om høgda er over 1100 m. I 1885 stemnde Skylstad og Norangshol Viddal til forlikskommisjonen. Saka vart vist til retten, men året etter kom dei til forlik, slik at Viddal skulle få beiterett for 15 storfe i dalen, og dei har nytta han til oksehamn. «Skylstads opsiddere indrømmes eiendoms-ret til Ulvedalen.» Viddalingane skulle ha rett til å setje opp fåregard heimpå røra mot Skylstad, men likevel slik at «adgangen ad reserne for Skylstads smaafæ ikke bliver vanskeligere end før.» Skylstadgeitene for dit i 1890-åra, og vesle Steffine frå Jogarden sprang berrføtt opp og henta dei.

I det siste har det vore reist spørsmål frå folket på øyelandet om grensa mot Stranda. Etter dei nyaste karta går grensa no ca. 50 m vest for den nye Patchellhytta, medan avtalen gjekk utpå å bygge hytta i sjølve grenselina.

Sommarstida var Ulvedalen ein snarveg til Viddal, men knapt mykje nytta. Derimot låg Skylstadbrekka beint imot tuna, og over den var «berre» 800 m. Ei glenne øvst i Brekka heiter Marknadssletta. Ein kar på veg til Romsdalsmarknaden prøvde å ride der. På høgda kjem du innpå vegen frå Urke/ Longsæterdalen, der Patchellhytta no står, og Habbostaddalen fører nedtil Stranda. Vil du til Sykkylven, svingar du nordgjennom det tronge, 900 m høge Brunstadskaret. Vegen sørgjennom Norangsdalen er velkjend, og ofte tok dei opp frå Korsneset over i Moldskreddalen, snarvegen til Hellesylt. Alle desse ræsene er meir og mindre velkjende turistruter no, men var «allfarvegar» i det gamle bondesamfunnet. Sjå under Jogarden, Skylstad.

 

Næringsgrunnlag. Utnytting

Ved matrikkelkommisjonen i 1860-åra står nemnt at Skylstad hadde 142 mål med åker og tjukkeng. På åkrane der vart det til vanleg sått 7 l/ 4 t bygg, avla 45 t, sått 31 t havre, avla 96 t, sett 13 3/ 4 t poteter og avla 96 t. Av gamle åkrenamn finst enno Bollsteinekra, Longeteigane, Svideåkrane, Høgeteigen, ørnebeinet, Kolda, Longekra og Gangsekra. Frå denne tida finst og den såkalla Maskinveita som førde vatn til truskehjulet. Den kom radt frå Tveråa bortgjennom lia og var ei stor lette i truskararbeidet. Mongsgarden hadde si inna-frå kverna i Urene og vasshjul innafor Gullgrova. Skylstad-kvernane stod elles ikkje i lag. Arne- og Hòlegarden hadde kvern i saman nedved Oggardssaga, men inne i Urene var der så sikkert vatn at i frosthaustar kom folk langvegs frå dit for å male.

Vidare var der (i fylgje matrikkelen) 322 mål med naturleg eng. I tillegg gav marka-slåtten i gjennomsnitt 33 l/4 lass høy årleg. Dei kunne t. d. slå i Drogene radt oppi 5-600 meters høgde. Stakkars sætretausene som kom berande på mjølkeferder frå sætra og måtte dit opp og rake og så til dals att om kvelden. I godver kunne somme overnatte der oppe. Dei gjorde då gjerne opp varme, så dei heime såg kvar dei heldt til, sette alle ljåar med oddane ut (mot bjørnen) og krulla seg saman innmot ein hammar. På denne måten sanka dei for nok til 5 hestar, 50 kyr og 84 sauer. Til desse hadde dei beite i fjell og sætredal.

I 1882 vart det halde beiteskjøn for Skylstad og Norangsholen, der krøtertalet vart sett til 110 storfe, 120 smalekrøter og 11 hestar, alle vinterfødde. Krøtertalet på bruka gjekk etter skylda. Mongsgarden og Arne-garden likt, med 23 storfe og 25 småfe, Jogarden med 20 l/2 storfe og 22 småfe, Olagarden og Holegarden likt, med 16 storfe og 18 småfe. Alle på Skylstad skulle få hamne 2 hestar kvar. Norangsholen kom så med halvt krøtertal mot dei største Skylstadgardane. Dette galdt beite på Lygnstølen, heimeutmarka og eventuelt bømarka.

Tidleg på 1600-talet veit me ikkje korleis det var med sætrar lenger inne enn på Lygnstølen. I 1724 er avstanden oppgitt til 1 mil, og det høver på Stavbergsætra, som har høyrt Skylstad til så lenge ein veit. Fjøsar har der ikkje vore p.g.a. fonnfaren, men dei hadde gode kvier, innhegna med steingard, der krøtera låg om natta. Då nyevegen kom, og turistferdsla auka, var det verre å halde grindar, så kyrne ville Stikke til gards. Dei måtte elles gjætast for både udyr og fåre. I dei bratte grasskridene i Norangsdalen kunne kyrne kome på kant, eller steinsvorer kunne slå ihel mange, slik det hende i Smørskridene

22/9 1888. «12 stykke var drepne og mange

hadde fenget sopass skade, at dei med naud kunne gaa. Av dei må vel og ein del slagtast.» (Vestmannen, nr 39-88.) Bjørnen skattla og buskapen, både kyr og sauer. Verst var det i 1879, då ein sau vart ihelslegen, men 62 andre skremde nedi ei issprekke i Ulvedalen så dei omkom. (Jac. Skylstad.)

No var ikkje Skylstad-folket åleine   Stavbergsætra heller. Øggarden fylgde dei sjølvsagt også der, men i tillegg var 3 frå Norang og med. Skylstadfolket hadde eit kommisjonsforlik frå 1857 om at dei kunne hamne så mange vinterfødde krøter dei ynskte, men det var ikkje dei andre samde i. Eit beiteskjøn 5. sept. 1898 fastsette samla kutal til 111 l/2, og med det gjekk Skylstadgardane ned med nærare l/3 av det kutalet dei førde i marka i 1882.

Attende til matrikkelverket frå 1860-åra. Det nemner og brenneved, litt never og skog

til husbruk, dvs. lauvskog som kunne nyttast til uthusbygging og vøling. Vidare er nemnt litt bjørkeved og hasleband for sal. Fureskog har derimot vore mangelvare, ja det har knapt funnest furerøter i myrane eingong. Men dei hadde eit svært moldtak, som skaffa strø under smalekrøtera, og det var eit godt lunnende. I gamletunet i Jogarden var der eit berg, kalla Moldhaugen, som dei turka torvstrø på. Garden var godt dyrka, er det sagt.

Heimefiske i fjorden var ikkje så lett å drive for desse som for dei i Øyane og Norang, særleg fisk som det skulle kastast etter. Dei har såleis ikkje fått tillegg for fiske. Likevel ser me at alt frå midten av 1700-talet hadde skylstadkarane part i både nøter og større båtar. Garnfiske dreiv dei jamt, og «fiskja rodde dei» til liks med andre hjørundfjordingar. Sjå under skifte. Der er og tradisjon om at dei sette opp laksegardar i elva.

 

Utskiftingar:

Ved folketeljinga 1845 er nemnt at 3 av bruka hadde dyrka 76 rutestenger nyland, eller til 1 l/3 t utsåd med havre. Sommaren 1838 vart det halde utskifting over innmarka på Skylstad, tinglesen 1843. Det var delte meiningar om denne skulle gjelde eller ikkje, men 9. april 1866 kom det til semje om at utskiftinga skulle gjelde. Nokre tilmåtingar vart likevel gjorde, tinglesne 15. oktober 1869. 4 år etter skifte dei heimeutmarka ved forlik. Kring 40 år etter var det på ny utskifting, tinglesen 17/4 1909 med overutskifting året etter. Slik jordabytet då vart, har det seinare stort sett vore til dei sist i 50-åra fekk minske teigetalet frå 5-6 til 2-3 på kvart bruk.

Nokre hovudpunkt i utskiftinga 1902-10 bør nemnast. Sist på 1800-talet hadde brukarane gått attende til utskiftinga frå 1838, som var fælande småbytt. Granne-gardane Norang og Norangsholen heldt unna rett til den gamle køyrevegen på sørsida til dei nådde i nyevegen på Skylstad. Elias O. Øye m.fl. vitna at grenselina mellom Skylstad og Norangsholen enda i Rutlagjølet. Det var elles ikkje meininga at noko tun skulle flyttast, men i 1908 kom Ola O. senior med eit skriv, ført i pennen av Ola O. junior, der det m.a. heiter: «4. Aa faa heimen min flutta aat Aggarshaugen.» Grunnen var at tunet låg altfor ulagleg til når han tenkte på framtidig bruk «med dyr arbeidshjælp og for drivt med maskiner.» Noko flytting kom ikkje på tale frå utskiftingsfolket si side, grunna for stor kostnad. Fleire kravde overutskifting, og Jofolket kom då med nye krav om å få flytte tunet, denne gongen ikkje over elva, men til Gullikhaugen (Lombakhaugen) nær Oggardsbytet. Det gjekk i orden, og ein historisk dato for fullføringa av utskiftinga vart vald: 17. mai 1914. Ein del andre justeringar vart og gjennomførde.

I 1901 stemnde Ola O. Skylstad dei andre brukarane til forlik, sidan dei heldt fram med vårbeitinga, som vitnefast var avskaffa 2 år tidlegare. Dei andre fann det uråd å misse ein slik rett. Elles kan det nemnast at Skylstad hadde gardfjøsar til inni mellomkrigsåra. Dei gamle markalødene i Gravgjerda var derimot borte før den tid. I utmarka vart det inngått semje mellom Skylstad og Øye, tinglesen 19/6 1897, der Skylstad fråskreiv seg all rett til beite på Øye-Lygnstølen. Kring 40 år etter vart resultatet det stikk motsette: Skylstad fekk alle rettar på Øye-Lygnstølen, tinglesen 4/ 3 1935. Då vegen gjennom dalen vart nybygd i 1890-åra, ordna skylstadfolket seg med køyrelag for mjølka til liks med dei andre gardane i dalen. I 1921 reiste firmaet Gunnar Bradley krav mot «Skylstad red-skapslag» ved Matias Skylstad på kr 220, ved Lars Nordangshol på kr 195 og ved Edv. Skylstad på kr 126, men dei ville prøve krava for rotten. Me forstår av dette at nye tider og nye tankar hadde kome til gards med betre hjelperåder i jordbruket. Under krigen fekk dei sett opp eit lite kraftverk, som var i drift til Hjørundfjord Kraftlag kom med straum i 1956.

Kilder:

Hjørundfjordboka bind III.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

    

Barna til Mons Nilsson er:

     152       i.   Peder Monsson, født ca 1658 på Monsgarden Br. nr. 1 på Skylstad i Hjørundfjorden; døde 1740 på Monsgarden Br. nr. 1 på Skylstad i Hjørundfjorden; married (2) Brite Pedersdatter.

                 ii.   Nils Monsson, født ca 1655 på Monsgarden Br. nr. 1 på Skylstad i Hjørundfjorden; døde ca 1681.

 

 

     308.  Jon Torsson, født ca 1635 på Toregarden bnr.2 Øye i Hjørundfjord; døde ca 1700 på Toregarden bnr.2 Øye i Hjørundfjord.  Han var sønnen til 616. Tore Amundsson.

 

Litt om Jon Torsson:

Jon Torsson Øye, f ca. 1635, d nær 1700.

Jon var soldat frå 1665, men tente året etter på Store-Standal. Han åtte i 1683 22 1/ 2 mk i Øye, selde 2 år etter 4 1/ 2 mk til Ola Jonsson Skylstad, og la ryttarskatt i 1698 av resten. Han var bruker av heile Toregarden.

Kilder:

Hjørundfjordboka bd. III side 235.

 

    

Child of Jon Torsson er:

     154       i.   Tore Jonsson, født ca 1655 på Toregarden bnr.2 Øye i Hjørundfjord; døde Aft. 1721 på Toregarden bnr.2 Øye i Hjørundfjord; married (1) Inger Baardsdatter..

 

 

     312.  Ola Paulsson, født på Høidal; døde på Br.nr.2 Olagarden på Ullaland i Volda.  Han var sønnen til 624. Paul.  Han gifta seg med 313. Gjertrud Hansdatter.

     313.  Gjertrud Hansdatter, født på Br.nr.2 Olagarden på Ullaland i Volda; døde på Br.nr.2 Olagarden på Ullaland i Volda.  Hun var datteren til 626. Hans Eilivsson og 627. Pedersdatter.

    

Barna til Ola Paulsson og Gjertrud Hansdatter er:

     156       i.   Hans Olsson, født 1662 på Br.nr.2 Olagarden på Ullaland i Volda; døde på Br.nr.2 Olagarden på Ullaland i Volda; married Sara Pedersdatter.

                 ii.   Paul Olsson, født 1661 på Br.nr.2 Olagarden på Ullaland i Volda; døde på Nedrelid.

                iii.   Peder Olsson, født 1663 på Br.nr.2 Olagarden på Ullaland i Volda.

                iv.   Ola Olsson, født på Br.nr.2 Olagarden på Ullaland i Volda; døde på Myklebust på Eid.

 

 

     314.  Peder Mikkelsson, født 1646 på Rusten i Volda; døde 1723 på Berge i Volda.  Han var sønnen til 628. Mikkel Gulliksson.  Han gifta seg med 315. Anne Jørgensdatter 1676.

     315.  Anne Jørgensdatter, født ca 1650; døde på Berge i Volda.  Hun var datteren til 630. Jørgen Jørgensson Panter og 631. Anne Jensdatter Black.

 

Mer om Peder Mikkelsson og Anne Jørgensdatter:

Marriage: 1676

    

Barna til Peder Mikkelsson og Anne Jørgensdatter er:

     157       i.   Sara Pedersdatter, født ca 1678 på Berge i Volda; døde 1722 på Br.nr.2 Olagarden på Ullaland i Volda; married Hans Olsson.

                 ii.   Mikkel Pedersson, født på Berge i Volda.

                iii.   Margrete Pedersdatter, født på Berge i Volda.

                iv.   Jørgen Pedersson, født på Berge i Volda.

 

 

     322.  Peder Sjursson, født ca 1630; døde 1678 på Hau-Olagarden bnr. 2 Viddal i Hjørundfjord.  Han var sønnen til 644. Sjur.  Han gifta seg med 323. Klara Larsdatter.

     323.  Klara Larsdatter, født ca 1645 på Hau-Olagarden bnr. 2 Viddal i Hjørundfjord; døde på Hau-Olagarden bnr. 2 Viddal i Hjørundfjord.  Hun var datteren til 646. Lars Hansson og 647. Berte.

 

Litt om Peder Sjursson:

Peder brukte 1 våg, han var også lagrettemann.

Kilder:

Hjørundfjordboka bd. III side 409.

 

Litt om Klara Larsdatter:

Klara som var datter av forrige bruker blei enke og gifta seg på nytt med

Knut Hansson som blei neste bruker,

Kilder:

Hjørundfjordboka bd. III side 409.

    

Barna til Peder Sjursson og Klara Larsdatter er:

     161       i.   Brite Pedersdatter, født på Hau-Olagarden bnr. 2 Viddal i Hjørundfjord; døde 1744 på Monsgarden Br. nr. 1 på Skylstad i Hjørundfjorden; married Peder Monsson.

                 ii.   Steffen Pedersson, født på Hau-Olagarden bnr. 2 Viddal i Hjørundfjord; døde på Viddal bnr. 6.

 

 

     326.  Baard Amundsson, født ca 1615; døde ca 1695 på Baardgarden bnr. 1 Øye i Hjørundfjord.  Han var sønnen til 652. Amund Øye.

 

Litt om Baard Amundsson:

Baard Amundsson Øye, f ca. 1615, d ca. 1695.

Baard brukte i 16501 v 6 mk, i 1666 3/ 4 mk mindre, gav ryttarskatt i 1644-46 av 1 p 5 mk, i 1657-79 av 2 mk mindre og i 1684-90 av 1 p 6 mk, så han må ha ått jord andre stader. Koppskatt la han i 1645 for seg, kona og tenestetausa med 1 ort, og kvegskatt i 1657 av hest, 1 okse, 8 kyr, 6 geiter, 6 sauer og 1 gris.

I 1660 var han, Kolbein Olsson Mo og 2 frå Sykkylven stemnde «for de icke møtte effter som de var til neffnidt att reysse till Thrundhiern med de andre schøttere, giorde beuisligt medt dett helle grandschab att de laae syge.»

Me kjenner ikkje namnet på kona, men på desse borna: 1) Aamund, f ca. 1645, d før 1727. Soldat, tente i 1704 på Roald. 2) Peder, f ca. 1645, kom til Norang, bnr 2. 3) Jon, f ca. 1650, sjå nedafor. 4) Aamund, f ca. 1665, d ugift før 1727. 5) Ingeborg, g til Store-Standal, bnr 6. 6) Inger, sjå bnr 2. 7) Anne, skulle verte gift til Rise. Bnr 3?

Kilder:

Hjørundfjordboka bd. III side 230.

    

Barna til Baard Amundsson er:

     163       i.   Inger Baardsdatter, født på Baardgarden bnr. 1 Øye i Hjørundfjord; døde Aft. 1727 på Toregarden bnr.2 Øye i Hjørundfjord; married Tore Jonsson.

                 ii.   Aamund Baardsson, født ca 1645 på Baardgarden bnr. 1 Øye i Hjørundfjord; døde Bef. 1727.

                iii.   Peder Baardsson, født ca 1645 på Baardgarden bnr. 1 Øye i Hjørundfjord.

                iv.   Jon Baardsson, født ca 1650 på Baardgarden bnr. 1 Øye i Hjørundfjord; døde Aft. 1701 på Baardgarden bnr. 1 Øye i Hjørundfjord.

                 v.   Aamund Baardsson, født ca 1665 på Baardgarden bnr. 1 Øye i Hjørundfjord; døde Bef. 1727.

                vi.   Ingeborg Baardsdatter, født på Baardgarden bnr. 1 Øye i Hjørundfjord; døde på Store-Standal brn. 6, Hjørundfjord.

               vii.   Anne Baardsdatter, født på Baardgarden bnr. 1 Øye i Hjørundfjord; døde på Rise bnr.3.

 

 

     328.  Jep Andersson, døde på Hóla bnr. 6 Skylstad i Hjørundfjord.  Han var sønnen til 656. Anders.

 

Litt om Jep Andersson:

Hóla, lønr 29, bnr 6.

Skyld 2p 41/2mk. Frå 18382d 1011s. Frå 1886 3,47 mk.  

 

I Hólegarden ser det ut til å ha vore mindre skifte av brukarar enn på dei fleste andre Skylstad-gardane.

1) Før 1603-1631 Jep Andersson (Hustad?).

Jep (Jetmund eller Jakob) åtte jord. I 1603 gav han odelsskatt av 1 p 12 mk, i 1618 av 9 mk, 3 år etter av 18 mk, i 1623 av 9 mk og i 1624-28 atter av 18 mk, så han har ått noko

jord andre stader. I 1625 slapp han ((for hans armod» med 1 1/ 2 d i bot «for dombroff mod Christoffer Røedsetter», lensmann i Volda.

Ein son er kjend: Ola Jepsson.

Kilder:

Hjørundfjordboka bd. III side 300.

 

    

Child of Jep Andersson er:

     164       i.   Ola Jepsson, født ca 1600 på Hóla bnr. 6 Skylstad i Hjørundfjord; døde ca 1686 på Hóla bnr. 6 Skylstad i Hjørundfjord.

 

 

     336.  Ola

    

Child of Ola er:

     168       i.   Sakse Olsson, døde 1715 på Nosen bnr. 2 Ørsta; married Brite Knutsdatter.

 

 

     338.  Knut

    

Child of Knut er:

     169       i.   Brite Knutsdatter, født ca 1660; døde 1749 på Nosen bnr. 2 Ørsta; married Sakse Olsson.

 

 

     340.  Jon Jonsson, født på Ottagarden på Myklebust i Ørsta; døde 1702 på Ottagarden på Myklebust i Ørsta.  Han var sønnen til 680. Jon Olsson.  Han gifta seg med 341. Brite Rasmusdatter.

     341.  Brite Rasmusdatter, født på Pegarden på Vatne i Ørsta; døde 1721 på Ottagarden på Myklebust i Ørsta.  Hun var datteren til 682. Rasmus Eilivsson og 683. Lisbet.

    

Barna til Jon Jonsson og Brite Rasmusdatter er:

     170       i.   Jon Jonsson, født på Ottagarden på Myklebust i Ørsta; døde på Ottagarden på Myklebust i Ørsta; married Anne Larsdatter.

                 ii.   Lisbet Jonsdatter, født på Ottagarden på Myklebust i Ørsta.

                iii.   Ragnhild Jonsdatter, født på Ottagarden på Myklebust i Ørsta; døde på Tvergrov i Hjørundfjord.

 

 

     342.  Lars Pedersson, født ca 1652 på Larsgarden i Fyldal, Ørsta; døde 1726 på Larsgarden i Fyldal, Ørsta.  Han var sønnen til 684. Peder Olsson og 685. Larsdatter.  Han gifta seg med 343. Brite Pålsdatter.

     343.  Brite Pålsdatter, født på Sylveigarden på Velle i Ørsta; døde 1712 på Larsgarden i Fyldal, Ørsta.  Hun var datteren til 686. Pål Steffensson.

    

Barna til Lars Pedersson og Brite Pålsdatter er:

     171       i.   Anne Larsdatter, født ca 1674 på Larsgarden i Fyldal, Ørsta; døde 1770 på Ottagarden på Myklebust i Ørsta; married Jon Jonsson.

                 ii.   Hans Larsson, født på Larsgarden i Fyldal, Ørsta; døde på Buset i Vartdal.

                iii.   Pål Larsson, født på Larsgarden i Fyldal, Ørsta.

                iv.   Synneve Larsdatter, født på Larsgarden i Fyldal, Ørsta.

 

 

     344.  Elling Larsson, født på Hansgarden på Vatne i Ørsta; døde på Hansgarden på Vatne i Ørsta.  Han var sønnen til 688. Lars Ellingsson.  Han gifta seg med 345. Steinarsdatter.

     345.  Steinarsdatter, født på Nøre Vartdal i Vartdal; døde på Hansgarden på Vatne i Ørsta.  Hun var datteren til 690. Steinar Vartdal.

    

Barna til Elling Larsson og Steinarsdatter er:

     172       i.   Hans Ellingsson, født på Hansgarden på Vatne i Ørsta; døde 1721 på Hansgarden på Vatne i Ørsta; married Gjertrud Nilsdatter.

                 ii.   Lars Ellingsson, født på Hansgarden på Vatne i Ørsta.

                iii.   Peder Ellingsson, født på Hansgarden på Vatne i Ørsta.

 

 

     346.  Nils Hustad

    

Child of Nils Hustad er:

     173       i.   Gjertrud Nilsdatter, født på Hustad i Hjørundfjord; døde Aft. 1721 på Hansgarden på Vatne i Ørsta; married Hans Ellingsson.

 

 

     348.  Kolbein Ivarsson, født på Guttormsgarden på Rebbestad i Ørsta; døde på Guttormsgarden på Rebbestad i Ørsta.  Han var sønnen til 696. Ivar Jonsson og 697. Halkjelsdatter.

    

Barna til Kolbein Ivarsson er:

     174       i.   Jon Kolbeinsson, født ca 1670 på Guttormsgarden på Rebbestad i Ørsta; døde 1746 på Guttormsgarden på Rebbestad i Ørsta; married Synneve Hansdatter.

                 ii.   Arne Kolbeinsson, født på Guttormsgarden på Rebbestad i Ørsta; døde på Brekke i Ørsta.

 

 

     350.  Hans Nilsson, født på Kolbigarden på Myklebust i Ørsta; døde 1732 på Kolbigarden på Myklebust i Ørsta.  Han var sønnen til 700. Nils Knutsson og 701. Knutsdatter.  Han gifta seg med 351. Ingeborg Arnesdatter.

     351.  Ingeborg Arnesdatter, døde Aft. 1732 på Kolbigarden på Myklebust i Ørsta.  Hun var datteren til 702. Arne.

    

Barna til Hans Nilsson og Ingeborg Arnesdatter er:

     175       i.   Synneve Hansdatter, født ca 1672 på Kolbigarden på Myklebust i Ørsta; married Jon Kolbeinsson.

                 ii.   Nils Hansson, født på Kolbigarden på Myklebust i Ørsta; døde på Slinningen.

                iii.   Arne Hansson, født ca 1682 på Kolbigarden på Myklebust i Ørsta; døde på Follestad i Ørsta.

                iv.   Kolbein Hansson, født på Kolbigarden på Myklebust i Ørsta.

                 v.   Ottar Hansson, født på Kolbigarden på Myklebust i Ørsta.

                vi.   Anne Hansdatter, født på Kolbigarden på Myklebust i Ørsta; døde 1715.

               vii.   Anne Hansdatter d.y., født ca 1685 på Kolbigarden på Myklebust i Ørsta.

 

 

     360.  Peder

    

Child of Peder er:

     180       i.   Halvor Pedersson, født ca 1660 på Rørstad bnr.1; døde 1715 på Jørngarden bnr.8 Viddal i Hjørundfjorden; married Ragnhild Jakobsdatter.

 

 

     362.  Jakob Olsson, født ca 1605 på Sammelgarden bnr.1 Skjåstad i Hjørundfjord; døde 1691 på Ellingegarden bnr.3 Skjåstad i Hjørundfjord.  Han var sønnen til 724. Ola Skjåstad.  Han gifta seg med 363. Kirsti Olsdatter.

     363.  Kirsti Olsdatter  Hun var datteren til 726. Ola.

 

Litt om Jakob Olsson:

Jakob Olsson Skjaastad, bnr l? f ca.1605, d 1691. Skifte. G m Kirsti Olsd (Skjaastad?), bnr 2? d etter 1691.

I 1650 brukte Jakob 1 p 21 mk, i 1660 2 p 6 mk. Han åtte 18 mk i Skjåstad. I 1657 la han kvegskatt av 1 hest, 6 kyr, 2 geiter og 2 sauer. Truleg drukna han saman med ettermannen.

Født: 1) Ola, f ca.1660, døde ung. 2) Marit, levde i 1721. 3) Ragnhild, til Viddal, bnr 8.

Skifte 1691: Aktiva 26-3-0. Passiva 27-l-8. Fallitt. I aktiva var likevel ikkje medrekna 18 mk i Skjåstad = 8 d. Døtrene delte dette og selde det seinare til brukaren Elling. Resten av buet gjekk unemnt til dei ulike kreditorane.

Kilder:

Hjørundfjordboka bd.IV side 246.

    

Barna til Jakob Olsson og Kirsti Olsdatter er:

     181       i.   Ragnhild Jakobsdatter, født på Ellingegarden bnr.3 Skjåstad i Hjørundfjord; døde 1737 på Jørngarden bnr.8 Viddal i Hjørundfjorden; married Halvor Pedersson.

                 ii.   Ola Jakobsson, født 1660 på Ellingegarden bnr.3 Skjåstad i Hjørundfjord; døde på Ellingegarden bnr.3 Skjåstad i Hjørundfjord.

                iii.   Marit Jakobsdatter, født på Ellingegarden bnr.3 Skjåstad i Hjørundfjord.

 

 

     364.  Erik

    

Child of Erik er:

     182       i.   Knut Eriksson, født ca 1625 på Erkegarden bnr.2 Åkre i Hjørundfjord; døde Aft. 1702 på Erkegarden bnr.2 Åkre i Hjørundfjord; married Brite Nilsdatter.

 

 

     366.  Nils Eriksson, født ca 1635 på Andergarden bnr.2 Ner-Saure i Hjørundfjorden; døde 1707 på Bnr.1 Bjørke i Hjørundfjord.  Han var sønnen til 732. Erik Olsson og 733. Anne Jonsdatter.  Han gifta seg med 367. Anne Pedersdatter.

     367.  Anne Pedersdatter, født på Oggdalsgarden bnr.6 Bjørke i Hjørundfjord; døde 1703 på Bnr.1 Bjørke i Hjørundfjord.  Hun var datteren til 734. Peder Olsson og 735. Kirsti Olsdatter.

 

Litt om Nils Eriksson:

Nils Eriksson Ner-Saure, bnr 2, f ca.1635, d 1707, Skifte. G 1667? m Anne Pedersd Bjørke? bnr 6? d 1703. Skifte.

Nils var bror til Jetmund, og i 3 år brukte dei jorda saman. I 1666 brukte han 1 v 12 mk, i 16751 v 2p 6mk og i l694 l v 1p l8mk. Han åtte noko i andre bruk på Bjørke, i 1683 1 p 3mk, 1699 1/2 mk meir og i 1705 1 p 12 mk. I 1698 selde han 9 mk og 7 år etter 22 l/ 2 mk til bror sin Ola i Festøya.

Kring 1694 hadde han late ein Ola Jonsson (frå Norang?) få nytte 18 mk i bruket, og let 1700-05 Ola Olsson Ner-Saure/ Indre-Øyra få bruke det same. Ola hadde då nyleg vorte enkjemann og var av slekta hans. Han flytte ut att på Øyra.

I den siste delen av brukartida til Nils vart det ein del styr med slekta. I 1704 stemnde han Simon O. Mork, som var formyndar for borna etter slektningen Jetmund Olsson Fram-Saure, og stykfar deira, Peder Hansson Saure, «for de icke har villet annamme bøxel af hans son Ole Nielsen» for 3 l/ 2 mellag og 3 mk fiskeleige. Dette åtte borna til Jetmund, og Simon meinte at eit av borna der var nærare til å sitje på Bjørke enn sonen til Nils, som ((for alderdom og svaghedz skyld icke skal kunde være lenger god for at bruge».

Nils la fram ei kontrakt frå 1664 som han meinte prova at han sjølv og borna hans hadde næraste åseterett, sidan faren tok Bjørke medan Jetmund valde Fram-Saure og Ola valde Ner-Saure. P.g.a. formelle feil korn saka opp att i 1705. Der vart det slege fast at sidan denne ordninga hadde stått ved lag i over 40 år, skulle Ola Nilsson Bjørke kunne bygsle parten til borna etter Jetmund Saure, etter som han elles sjølv åtte ein del av garden. Denne domen vart og lesen på lagtinget i Bergen i l.706, så det stod tydelegvis mektige krefter bak.

5 født voks opp: l) Erik, f ca.1670, til Åkre, bnr 4. 2) Brite, g til Åkre, bnr 2, d 1699. 3) Ola, f 1678? sjå nedafor. 4) Hilde, g til Stokke, bnr l. 5) Anne, g m Ola J. Aklestad, bnr 5.

I skifte etter mora 1703 ervde borna i alt 29-l-8.

Skifte 1707: Aktiva 52-4-12. Passiva 18-5-0 (i det og morsarven til dei 3 borna etter Brite Åkre, 6 rd). Netto 33-5-12. 6 kyr, 1 kvige, 4 geiter og 3 sauer. l/4 tendring, 1 gl seksring, elles lite. Sonen fekk jordegodset i Bjørke, 1 p 12 mk me bygsel = 16 rd.

Kilder:

Hjørundfjordboka bd.IV side 65-66

 

    

Barna til Nils Eriksson og Anne Pedersdatter er:

     183       i.   Brite Nilsdatter, født på Bnr.1 Bjørke i Hjørundfjord; døde 1699 på Erkegarden bnr.2 Åkre i Hjørundfjord; married Knut Eriksson.

                 ii.   Erik Nilsson, født 1670 på Bnr.1 Bjørke i Hjørundfjord; døde på Åkre bnr.2.

                iii.   Ola Nilsson, født 1678 på Bnr.1 Bjørke i Hjørundfjord; døde 1722 på Bnr.1 Bjørke i Hjørundfjord.

                iv.   Hilde Nilsdatter, født på Bnr.1 Bjørke i Hjørundfjord; døde på Stokke bnr.1.

                 v.   Anne Nilsdatter, født på Bnr.1 Bjørke i Hjørundfjord; døde på Aklestad bnr.5.

 

 

     432.  Ola Olsson, døde på Eilivegarden på Bjørdal i Ørsta.  Han var sønnen til 864. Ola.

    

Barna til Ola Olsson er:

     216       i.   Eiliv Olsson, født ca 1665 på Eilivegarden på Bjørdal i Ørsta; døde 1712 på Eilivegarden på Bjørdal i Ørsta; married Anne Knutsdatter.

                 ii.   Jon Olsson, født på Eilivegarden på Bjørdal i Ørsta.

                iii.   Pål Olsson, født på Eilivegarden på Bjørdal i Ørsta.

                iv.   Amond Olsson, født på Eilivegarden på Bjørdal i Ørsta.

 

 

     234.  Knut Steinarsson, født på Br.nr.1 Pessgarden på Hjarthaug i Volda; døde 1704 på Br.nr.1 Pessgarden på Hjarthaug i Volda.  Han var sønnen til 468. Steinar Knutsson og 469. Johannesdatter.  Han gifta seg med 435. Kirsten Jakobsdatter.

     435.  Kirsten Jakobsdatter, født på Bjørkedal; døde 1701 på Br.nr.1 Pessgarden på Hjarthaug i Volda.  Hun var datteren til 870. Jakob.

 

Litt om Knut Steinarsson:

1666. Knut Steinarsson Hjorthaug bruka 4½mel. og var g. m. Kirsten Jakobsdotter Bjørkedal. På tinget 1697 anka Knut og medarvingene hans, Paul Åsebø, Ola Jakobsson Høydalsvik og Peder Rasmusson Skinnvikbotn over at stykkmora Ingeborg Hans-dotter Bjørkedal og halvbroren Morits Jakobsson hadde fare med arvesvik. Saka var fram for fleire rettar, men mora og halvbroren vart frikjende. Knut er n. som lagrettemann og medhjelpar td presten. Han d. 1704, skifte 9/6 1707. Namnet hans var skrive på ei helle som låg på kyrkjegarden: HER HVILER SALIG MANI) K. S. S. d. 1704 — P. K. S. d. 1754. Dei siste bokstavane star for sonen Peder Knutsson. I skiftet etter Knut er n. at det var halde skifte etter kona til Knut 9/9 1701, men ein har ikkje funne dette skiftet.

Kilder:

Voldasoga bind II side 362.

    

Barna til Knut Steinarsson og Kirsten Jakobsdatter er:

     217       i.   Anne Knutsdatter, født 1662 på Br.nr.1 Pessgarden på Hjarthaug i Volda; døde på Eilivegarden på Bjørdal i Ørsta; married Eiliv Olsson.

                 ii.   Steinar Knutsson, født 1663 på Br.nr.1 Pessgarden på Hjarthaug i Volda; døde på Folkestad.

                iii.   Ola Knutsson, født 1665 på Br.nr.1 Pessgarden på Hjarthaug i Volda; døde på Bjørneset.

                iv.   Jakob Knutsson, født 1666 på Br.nr.1 Pessgarden på Hjarthaug i Volda; døde på Brautaset.

                 v.   Eli Knutsdatter, født på Br.nr.1 Pessgarden på Hjarthaug i Volda; døde på Steinsvik.

                vi.   Maren Knutsdatter, født på Br.nr.1 Pessgarden på Hjarthaug i Volda; døde på Klepp.

               vii.   Mette Knutsdatter, født på Br.nr.1 Pessgarden på Hjarthaug i Volda; døde på Ose.

 

 

 

     440.  Knut Knutsson, født 1590 på Br. nr.1 Aurstad i Volda; døde 1663 på Br.nr.1 Nilsgarden på Ullaland i Volda.  Han var sønnen til 880. Knut Knutsson.

    

Barna til Knut Knutsson er:

     220       i.   Jakob Knutsson, født ca 1632 på Br.nr.1 Nilsgarden på Ullaland i Volda; døde på Br.nr.1 Nilsgarden på Ullaland i Volda; married Mette Hansdatter.

                 ii.   Ragnhild Knutsdatter, født 1616 på Br.nr.1 Nilsgarden på Ullaland i Volda; døde på Engeset.

                iii.   Brit Knutsdatter, født på Br.nr.1 Nilsgarden på Ullaland i Volda.

 

     442.  Hans Eilivsson, født på Vatne i Ørsta; døde på Br.nr.2 Olagarden på Ullaland i Volda.  Han var sønnen til 556. Eiliv Sæmundsson og 557. Ragnhild Rasmusdatter.  Han gifta seg med 443. Pedersdatter.

     443.  Pedersdatter, født på Br.nr.2 Olagarden på Ullaland i Volda.

    

Barna til Hans Eilivsson og Pedersdatter er:

     221       i.   Mette Hansdatter, født på Br.nr.2 Olagarden på Ullaland i Volda; døde på Br.nr.1 Nilsgarden på Ullaland i Volda; married Jakob Knutsson.

                 ii.   Gjertru Hansdatter, født på Br.nr.2 Olagarden på Ullaland i Volda; døde på Br.nr.2 Olagarden på Ullaland i Volda.

 

 

     448.  Jon

    

Child of Jon er:

     224       i.   Nils Jonsson, født på Enokgarden Indre Hovden i Ørsta; døde på Jo Iver Garden på Bjørdal i Ørsta.

 

 

     456.  Ola Steinarsson, født på Knutegarden på Hovdenakk i Ørsta; døde på Knutegarden på Hovdenakk i Ørsta.  Han var sønnen til 912. Steinar Andersson.  Han gifta seg med 457. Anne Knutsdatter.

     457.  Anne Knutsdatter, født på Ørstavik; døde på Knutegarden på Hovdenakk i Ørsta.  Hun var datteren til 914. Knut Ørstavik.

    

Barna til Ola Steinarsson og Anne Knutsdatter er:

     228       i.   Knut Olsson, født på Knutegarden på Hovdenakk i Ørsta; døde på Knutegarden på Hovdenakk i Ørsta; married Ingeborg Amundsdatter.

                 ii.   Ola Olsson, født på Knutegarden på Hovdenakk i Ørsta; døde på Sandvik Ryste.

                iii.   Arne Olsson, født på Knutegarden på Hovdenakk i Ørsta; døde på Rovde.

                iv.   Ingeborg Olsdatter, født på Knutegarden på Hovdenakk i Ørsta; døde på Ørstavik.

                 v.   Marte Olsdatter, født på Knutegarden på Hovdenakk i Ørsta; døde på Osborg.

                vi.   Gurine Olsdatter, født på Knutegarden på Hovdenakk i Ørsta; døde på Ytre Åm.

 

 

     458.  Amund Vassbotn

    

Child of Amund Vassbotn er:

     229       i.   Ingeborg Amundsdatter, født på Vassbotn i Volda; døde på Knutegarden på Hovdenakk i Ørsta; married Knut Olsson.

 

 

     460.  Hans Pedersson, døde på Gn.41 Selvika i Volda.  Han var sønnen til 920. Peder.

 

Litt om Hans Pedersson:

Gn, 41. Selvika.

 

Namnet er ikkje kjent frå eldre kjelder enn tiendelistene av 1603, og ut gjennom dett hundreåret er namnet skrive på ymse måtar: Sellwig, Selleuige, Salvig, Selvog m. m. Rygh meiner at dette namnet, som på Sunnmøre er så utbreidd og vanleg, kan kome av dyrenamnet sel, trenamnet selje, eller av sel, sæterhus. Kanskje har her i eldre tid vore hamning for kroter?

Jordfunn frå eldre tid er ikkje kjende, og garden er vel ikkje så gammal. I 1626 er namnet skrive Sauigen. Garden hadde ei jord-skyld på 1 våg 2 pd. 3 mk. fiskelandskyld, og var bruka av 1 mann, som sådde 1 tn. korn. Garden høyrde til Rosenkrantzgodset. Saman-likna med andre bruk hadde garden ei høg skyld. Kva grunnen til det kunne vere, er ikkje godt å seie; men husdyrhaldet var og stort. I 1658 fora dei 1 hest, 1 okse, 10 kyr, 12 geiter og 10 sauer med lam.